පඨම අනිච්චතා සුත‍්තං
1. 1. 5. 3.
1. 1. 5. 3.
පඨම අනිච්චතා සුත‍්තං
පළවැනි අනිච්චතා සූත්‍රය
45. සාවත්‍ථියං–
45. සැවැත්නුවර–
රූපං භික‍්ඛවෙ, අනිච‍්චං. යදනිච‍්චං තං දුක‍්ඛං. යං දුක‍්ඛං තදනත‍්තා. යදනත‍්තා තං “නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා”ති. එවමෙතං යථාභූතං සම‍්මප‍්පඤ‍්ඤාය දට‍්ඨබ‍්බං. එවමෙතං යථාභූතං සම‍්මප‍්පඤ‍්ඤාය පස‍්සතො චිත‍්තං විරජ‍්ජති, විමුච‍්චති අනුපාදාය ආසවෙහි. වෙදනා -පෙ- සඤ‍්ඤා -පෙ- සඞ‍්ඛාරා -පෙ- විඤ‍්ඤාණං අනිච‍්චං. යදනිච‍්චං තං දුක‍්ඛං, යං දුක‍්ඛං තදනත‍්තා, යදනත‍්තා තං “නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා”ති එවමෙතං යථාභූතං සම‍්මප‍්පඤ‍්ඤාය දට‍්ඨබ‍්බං. එවමෙතං යථාභූතං සම‍්මප‍්පඤ‍්ඤාය පස‍්සතො චිත‍්තං විරජ‍්ජති, විමුච‍්චති අනුපාදාය ආසවෙහි.
මහණෙනි, රූපය අනිත්‍ය යි, යමක් අනිත්‍ය වේ ද එය දුක් වෙයි. යමක් දුක් වේ ද, එය අනාත්ම වෙයි. යමක් අනාත්ම වේ ද, එය “තෙල මාගේ නො වෙයි, තෙලෙ මම නො වෙමි, තෙල මාගේ ආත්මය නො වේ” යි මෙසේ තෙල ඇති සැටිය සම්‍යක් ප්‍රඥායෙන් දතයුතු ය. මෙසේ තෙල ඇති සැටිය සම්‍යක් ප්‍රඥායෙන් දක්නහුගේ සිත (මාර්‍ගක්‍ෂණයෙහි දී) නො ඇලෙයි, (ඵලක්‍ෂණයෙහි දී) උපාදාන වශයෙන් නො ගෙන ආස්‍රවයන් කෙරෙන් මිදෙයි. වේදනාව … සංඥාව … සංස්කාර … විඥානය … අනිත්‍ය යි. යමක් අනිත්‍ය වේ ද එය දුක් වෙයි. යමක් දුක් වේ ද, එය අනාත්ම වෙයි. යමක් අනාත්ම වේ ද එය “තෙල මාගේ නො වෙයි, තෙලෙ මම නො වෙමි, තෙල මාගේ ආත්ම නො වේ” යි මෙසේ තෙල ඇතිසැටිය සම්‍යක්ප්‍රඥායෙන් දතයුතු ය. මෙසේ තෙල ඇතිසැටිය සම්‍යක් ප්‍රඥායෙන් දක්නහුගේ සිත නො ඇලෙයි උපාදාන වශයෙන් නො ගෙන ආස්‍රවයන් කෙරෙන් මිදෙයි.
රූපධාතුයා චෙ භික‍්ඛවෙ, භික‍්ඛුනො චිත‍්තං විරත‍්තං විමුත‍්තං හොති අනුපාදාය ආසවෙහි, වෙදනාධාතුයා -පෙ- සඤ‍්ඤාධාතුයා -පෙ- සඞ‍්ඛාරධාතුයා -පෙ- විඤ‍්ඤාණධාතුයා චෙ භික‍්ඛවෙ, භික‍්ඛුනො චිත‍්තං විරත‍්තං විමුත‍්තං හොති අනුපාදාය ආසවෙහි. විමුත‍්තත‍්තා ඨිතං. ඨිතත‍්තා සන‍්තුසිතං, සන‍්තුසිතත‍්තා න පරිතස‍්සති. අපරිතස‍්සං පච‍්චත‍්තං යෙව පරිනිබ‍්බායති. “ඛීණා ජාති වුසිතං බ්‍රහ‍්මචරියං කතං කරණීයං නාපරං ඉත්‍ථත‍්තායා”ති පජානාතීති.
මහණෙනි, ඉදින් මහණහුගේ සිත රූපධාතුයෙහි නො ඇලුණේ උපාදාන වශයෙන් නො ගෙන ආස්‍රවයන් කෙරෙන් මිදුණේ වේද. වේදනා ධාතුයෙහි … සංඥාධාතුයෙහි … සංස්කාර ධාතුයෙහි … මහණෙනි, ඉදින් මහණහුගේ සිත විඥානධාතුයෙහි නො ඇලුණේ වේ ද, උපාදාන වශයෙන් නො ගෙන ආස්‍රවයන් ගෙන් මිදුණේ වෙයි. විමුක්ත බැවින් මතුයෙහි (කළයුතු, කිස නැති හෙයින්) ස්ථිත වෙයි. ස්ථිත බැවින් (ලැබියයුතු දෑ ලැබීමෙන්) සන්තුෂ්ට වෙයි, සන්තුෂ්ට බැවින් ත්‍රස්ත නො වෙයි, ත්‍රස්ත නො වනුයේ තමා කෙරෙහි ම (තමා විසින් ම) පිරිනිවෙයි. “ජාතිය, ක්‍ෂීණ විය. බඹසර වැස නිමැවිණ, කරණී කරන ලද, මේ අර්‍හත්‍වය පිණිස අන් කිසෙක් නැති” යි දැන ගනී යි.