3. විපාකත‍්තිකං
3. විපාකත‍්තිකං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා -පෙ- ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙව විපාක න විපාක ධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච කටත‍්තා රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා කටත‍්තා ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා කටත‍්තා ච රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතු පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාක ධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාක ධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාක නවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජති හෙතු පච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, ද‍්වෙ මහාභූතෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, කටත‍්තා රූපං, උපාදාය රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙව විපාක න විපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති හෙතුපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තා රූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙව විපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච කටත‍්තා රූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති
හෙතුපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච කටත‍්තා රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතු පච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණ පච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තතො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙව විපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාක ධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං. ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං උපාදාරූපං, විපාකඤ‍්ච.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාක නවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අනන‍්තරපච‍්චයා -පෙ- සමනන‍්තරපච‍්චයා -පෙ-(ආරම‍්මණපච‍්චය සදිසං) සහජාතපච‍්චයා -පෙ- (සහජාතං සබ‍්බං හෙතුපච‍්චය සදිසං)
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති සහජාතපච‍්චයා: බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං, සහජාතෙ ඉමං නානාකරණං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච වත්‍ථු ච.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ.
විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා වත්‍ථු ච, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා වත්‍ථු ච.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, එකංමහාභූතං බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං, නෙව විපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා, විපාකඤ‍්ච.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති නිස‍්සයපච‍්චයා -පෙ- (සංඛිත‍්තං.) උපනිස‍්සයපච‍්චයා -පෙ- පුරෙජාතපච‍්චයා -පෙ- විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආසෙවනපච‍්චයා: විපාකධම‍්ම ධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආසෙවනපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති කම‍්මපච‍්චයා -පෙ- (සංඛිත‍්තං.) විපාකපච‍්චයා තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති විපාකපච‍්චයා: එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානංරූපං. කටත‍්තාරූපං, උපාදාරූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති විපාකපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති විපාකපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථු පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තා රූපං, විපාකඤ‍්ච.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති විපාකපච‍්චයා: -පෙ- නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති විපාකපච‍්චයා -පෙ- විපාකො ච නෙවවිපාක නවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති විපාකපච‍්චයා -පෙ-
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආහාරපච‍්චයා -පෙ- (සංඛිත‍්තං) ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයා -පෙ- ඣානපච‍්චයා -පෙ- මග‍්ගපච‍්චයා -පෙ- සම‍්පයුත‍්තපච‍්චයා -පෙ- විප‍්පයුත‍්තපච‍්චයා -පෙ- අත්‍ථිපච‍්චයා -පෙ- නත්‍ථිපච‍්චයා -පෙ- විගතපච‍්චයා -පෙ- අවිගතපච‍්චයා -පෙ-.
ගණනා.
හෙතුයා තෙරස, ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, අධිපතියා නව, අනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, සමනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, සහජාතෙ තෙරස, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ සත‍්ත, නිස‍්සයෙ තෙරස, උපනිස‍්සයෙ පඤ‍්ච, පුරෙජාතෙ තීණි, ආසෙවනෙ ද‍්වෙ, කම‍්මෙ තෙරස, විපාකෙ නව, ආහාරෙ තෙරස, ඉන්‍ද්‍රියෙ තෙරස, ඣානෙ තෙරස, මග‍්ගෙ තෙරස, සම‍්පයුත‍්තෙ පඤ‍්ච, විප‍්පයුත‍්තෙ තෙරස, අථියා තෙරස, නත්‍ථියා පඤ‍්ච, විගතෙ පඤ‍්ච, අවිගතෙ තෙරස. හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, -පෙ- අවිගතෙ තෙරස, (යථා කුසලත‍්තිකස‍්ස ගණනා එවං ගණෙතබ‍්බං.)
ආසෙවනපච‍්චයා හෙතුයා ද‍්වෙ, ආරම‍්මණෙ ද‍්වෙ, අධිපතියා ද‍්වෙ, අනන‍්තරෙ ද‍්වෙ, සමනන‍්තරෙ ද‍්වෙ, සහජාතෙ ද‍්වෙ, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ ද‍්වෙ, නිස‍්සයෙ ද‍්වෙ, උපනිස‍්සයෙ ද‍්වෙ, පුරෙජාතෙ ද‍්වෙ, කම‍්මෙ ද‍්වෙ, ආහාරෙ ද‍්වෙ, ඉන්‍ද්‍රියෙ ද‍්වෙ, ඣානෙ ද‍්වෙ, මග‍්ගෙ ද‍්වෙ, සම‍්පයුත‍්තෙ ද‍්වෙ, විප‍්පයුත‍්තෙ ද‍්වෙ, අත්‍ථියා ද‍්වෙ, නත්‍ථියා ද‍්වෙ, විගතෙ ද‍්වෙ, අවිගතෙ ද‍්වෙ.
විපාකපච‍්චයා හෙතුයා නව, ආරම‍්මණෙ තීණි, අධිපිතයා පඤ‍්ච, අනන‍්තරෙ තීණි, සමනන‍්තරෙ තීණි, සහජාතෙ නව, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ ඡ, නිස‍්සයෙ නව, උපනිස‍්සයෙ තීණි, පුරෙජාතෙ එකං, කම‍්මෙ නව, ආහාරෙ නව, ඉන්‍ද්‍රියෙ නව, ඣානෙ නව,
මග‍්ගෙ නව, සම‍්පයුත‍්තෙ තීණි, විප‍්පයුත‍්තෙ නව, අත්‍ථි නව, නත්‍ථියා තීණි, විගතෙ තීණි, අවිගතෙ නව.
අනුලොම ගණනා.
න හෙතු මූලකං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකං විපාකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ, ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, අහෙතුක පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, තයො ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච එකො ඛන්‍ධො, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, අහෙතුකපටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකං ධම‍්මං විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකං විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, අහෙතුකපටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා කටත‍්තා ච රූපං. ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා කටත‍්තා ච රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: විචිකිච‍්ඡාසහගතෙ උද‍්ධච‍්චසහගතෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච විචිකිච‍්ඡාසහගතො උද‍්ධච‍්චසහගතො මොහො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකං නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූප, එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, ද‍්වෙ මහාභූතෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, කටත‍්තා රූපං උපාදාරූපං, බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං උපාදාරූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකපටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙව විපාකනවිපාකධධම‍්මම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුක පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකෙ, ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකපටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුංඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා. ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං. අහෙතුක පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං, විපාකඤ‍්ච.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච උප‍්පජ‍්ජන‍්ති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකපටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිඤ‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසුට‍්ඨානං රූපං, නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ආරම‍්මණ පච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, එකං මහාභූතං පටිච‍්චතයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, කටත‍්තාරූපං, උපාදාරූපං, බාහිරං ආහාර සමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං උපාදාරූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකෙ
ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න අධිපති පච‍්චයා: (යථා අනුලොමං සහජාත සදිසං, සංඛිත‍්තං).
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න අනන‍්තරපච‍්චයා -පෙ- න සමන‍්තරපච‍්චයා -පෙ- න අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: මහාභූතෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං කටත‍්තාරූපං උපාදාරූපං, බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං, උපාදාරූපං, ඉමං නානත‍්තං නඅඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා න උපනිස‍්සයපච‍්චයා.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාත පච‍්චයා: ආරුප‍්පෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං (සංඛිත‍්තං) විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ (සංඛිත‍්තං)
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති න පුරෙජාතපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා කටත‍්තා ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා කටත‍්තා ච රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාක ධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: ආරුප‍්පෙ විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: ආරුප‍්පෙ නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං, උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පටිච‍්ච විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති පුරෙජාතපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පුරෙජාතපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න පච‍්ඡාජාතපච‍්චයා: (සංඛිත‍්තං) න ආසෙවනපච‍්චයා -පෙ-
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න කම‍්මපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මා චෙතනා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න කම‍්මපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා චෙතනා, බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච උපාදාරූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න විපාකපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න විපාකපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති න විපාකපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති නවිපාකපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, උපාදාරූපං, බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා. මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං උපාදාරූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න විපාකපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පටිච‍්ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ආහාරපච‍්චයා: බාහිරං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං
එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා. මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං උපාදාරූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ඉන්‍ද්‍රිය පච‍්චයා: බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා. අසඤ‍්ඤසත‍්තානං මහාභූතෙ පටිච‍්ච රූපජීවිතින්‍ද්‍රියං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ඣානපච‍්චයා: පඤ‍්චවිඤ‍්ඤාණසහජගතං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ඣානපච‍්චයා: බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච -පෙ-.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න මග‍්ගපච‍්චයා: අහෙතුකං විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න මග‍්ගපච‍්චයා: අහෙතුකං නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තීණි.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න මග‍්ගපච‍්චයා: අහෙතුක පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පටිච‍්ච තීණි.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න සම‍්පයුත‍්තපච‍්චයා: ද‍්වෙ.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න සම‍්පයුත‍්තපච‍්චයා ද‍්වෙ.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච එකං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න විප‍්පයුත‍්තපච‍්චයා: ආරුප‍්පෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න විප‍්පයුත‍්තපච‍්චයා: ආරුප‍්පෙ විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න විප‍්පයුත‍්තපච‍්චයා: ආරුප‍්පෙ නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පටිච‍්ච තයො ඛන්‍ධා. ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පටිච‍්ච ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං පටිච‍්ච තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පටිච‍්ච කටත‍්තාරූපං, උපාදාරූපං.
විපාකං ධම‍්මං පටිච‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති නො නත්‍ථියපච‍්චයා -පෙ- නො විගතපච‍්චයා -පෙ-.
ගණනා.
න හෙතුයා දස, න ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, න අධිපතියා තෙරස, න අනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, න සමනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, නඅ ඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ පඤ‍්ච, න උපනිස‍්සයෙ පඤ‍්ච, න පුරෙජාතෙ ද‍්වාදස, න පච‍්ඡාජාතෙ තෙරස, න ආසෙවනෙ තෙරස, න කම‍්මෙ ද‍්වෙ, න විපාකෙ පඤ‍්ච, න ආහාරෙ එකං, න ඉන්‍ද්‍රියෙ එකං, න ඣානෙ ද‍්වෙ, න මග‍්ගෙ නව, න සම‍්පයුත‍්තෙ පඤ‍්ච, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, නො නත්‍ථියා පඤ‍්ච, නො විගතෙ පඤ‍්ච.
න හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණෙ තීණි, න අධිපතියා දස, න අනන‍්තරෙ තීණි, න සමනන‍්තරෙ තීණි, නඅඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ තීණි, න උපනිස‍්සයෙ තීණි, න පුරෙජාතෙ දස, න පච‍්ඡාජාතෙ දස, න ආසෙවනෙ දස. න කම‍්මෙ එකං, න විපාකෙ ද‍්වෙ, න ආහාරෙ එකං, න ඉන්‍ද්‍රියෙ එකං, න ඣානෙ ද‍්වෙ, න මග‍්ගෙ නව, න සම‍්පයුත‍්තෙ තීණි, න විප‍්පයුත‍්තෙ ද‍්වෙ, නො නත්‍ථියා තීණි, නො විගතෙ තීණි, න හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණපච‍්චයා න අධිපතියා තීණි, න අනන‍්තරෙ තීණි, න සමනන‍්තරෙ තීණි, නො නත්‍ථියා තීණි, නො විගතෙ තීණි.
න හෙතු මූලකං
(යථා කුසලත‍්තිකෙ සජ‍්ඣායමග‍්ගෙන ගණිතං එවං ඉධාපි ගණෙතබ‍්බං.)
පච‍්චනීයං.
අනුලොමපච‍්චනීයං.
හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, න අධිපතියා තෙරස, න අනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, න සමනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, න අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ පඤ‍්ච, න උපනිස‍්සයෙ පඤ‍්ච, න පුරෙජාතෙ ද‍්වාදස, න පච‍්ඡාජාතෙ තෙරස, න ආසෙවනෙ තෙරස, න කම‍්මෙ ද‍්වෙ,
න විපාකෙ පඤ‍්ච, න සම‍්පයුත‍්තෙ පඤ‍්ච, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, නො නත්‍ථියා පඤ‍්ච, නො විගතෙ පඤ‍්ච, හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණපච‍්චයා න අධිපතියා පඤ‍්ච, න පුරෙජාතෙ පඤ‍්ච, න පච‍්ඡාජාතෙ පඤ‍්ච, න ආසෙවනෙ පඤ‍්ච, න කම‍්මෙ ද‍්වෙ, න විපාකෙ ද‍්වෙ, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි,
හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණපච‍්චයා අධිපතිපච‍්චයා න පුරෙජාතෙ තීණි, න පච‍්ඡාජාතෙ තීණි, න ආසෙවනෙ තීණි, න කම‍්මෙ ද‍්වෙ, න විපාකෙ ද‍්වෙ, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණපච‍්චයා අධිපතිපච‍්චයා අනන‍්තරපච‍්චයා (මූලකං-සංඛිත‍්තං.) පුරෙජාතපච‍්චයා න පච‍්ඡාජාතෙ තීණි, න ආසෙවනෙ තීණි, න කම‍්මෙ ද‍්වෙ, න විපාකෙ ද‍්වෙ, (සංඛිත‍්තං. යථා - කුසලත‍්තිකෙ අනුලොමපච‍්චනීය ගණනා ගණිතා එවං ගණෙතබ‍්බං)
අනුලොමපච‍්චනීයං.
පටිච‍්චවාරො.
න හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, අනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, සමනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, සහජාතෙ දස, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ සත‍්ත, නිස‍්සයෙ දස, උපනිස‍්සයෙ පඤ‍්ච, පුරෙජාතෙ තීණි, ආසෙවනෙ ද‍්වෙ, කම‍්මෙ දස, විපාකෙ නව, ආහාරෙ දස, ඉන්‍ද්‍රියෙ දස, ඣානෙ දස, මග‍්ගෙ එකං, සම‍්පයුත‍්තෙ පඤ‍්ච, විප‍්පයුත‍්තෙ දස, අත්‍ථියා දස, නත්‍ථියා පඤ‍්ච, විගතෙ පඤ‍්ච, අවිගතෙ දස.
න හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණපච‍්චයා සහජාතෙ තීණි, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ ද‍්වෙ, නිස‍්සයෙ තීණි, කම‍්මෙ තීණි. විපාකෙ තීණි, ආහාරෙ තීණි, ඉන්‍ද්‍රියෙ තීණි, ඣානෙ තීණි, විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, අත්‍ථියා තීණි අවිගතෙ තීණි.
න හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණපච‍්චයා න අධිපතිපච‍්චයා න අනන‍්තරපච‍්චයා න සමනන‍්තරපච‍්චයා න අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා සහජාතෙ තීණි, නිස‍්සයෙ තීණි, කම‍්මෙ තීණි, විපාකෙ තීණි, ආහාරෙ තීණි, ඉන්‍ද්‍රියෙ තීණි, ඣානෙ තීණි, විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, අත්‍ථියා තීණි, අවිගතෙ තීණි, - (සංඛිත‍්තං-යථා කුසලත‍්තිකෙ න හෙතුමූලකං ගණිතං එවං ගණෙතබ‍්බං, යථා කුසලත‍්තිකෙ පච‍්චනීයානුලොමං විත්‍ථාරිතං, එවං ඉමං විත්‍ථාරෙතබ‍්බං)
පටිච‍්චවාරො.
පච‍්චනීයානුලොමං
සහජාතවාරො
විපාකං ධම‍්මං සහජාතො විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං, සහජාතා තයො ඛන්‍ධා, තයො ඛන්‍ධෙ සහජාතො එකො ඛන්‍ධො ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ සහජාතා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා. (සංඛිත‍්තං.) හෙතුයා තෙරස -පෙ- අවිගතෙ තෙරස, න හෙතුයා දස, -පෙ- නො විගතෙ පඤ‍්ච, හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, න හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, අවිගතෙ දස.
සහජාතවාරො.
පච‍්චයවාරො.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, තයො ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා එකො ඛන්‍ධො, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා, විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා කටත‍්තාරූපං.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධ චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා, විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා, විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුඨානඤ‍්ච රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති හෙතුපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, ද‍්වෙ.
ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං, එකං මහාභූතං පච‍්චයා -පෙ- මහාභූතෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං කටත‍්තාරූපං උපාදාරූපං වත්‍ථුං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මාඋප‍්පජ‍්ජන‍්ති හෙතුපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පච‍්චයා කටත‍්තා රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති හෙතුපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා මහාභූතෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා කටත‍්තාරූපං, විපාකඤ‍්ච.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච
පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා කටත‍්තාරූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාක ධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති, හෙතුපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මො ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාක ධම‍්මධම‍්මා ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති හෙතුපච‍්චයා: විපාකධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං ච වත්‍ථුං ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුං ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, විපාක ධම‍්ම ධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා. ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා. පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ.
විපාකධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා. වත්‍ථුං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: චක‍්ඛායතනං පච‍්චයා චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං, සොතායතනං පච‍්චයා සොතවිඤ‍්ඤාණං ඝානායතනං පච‍්චයා ඝානවිඤ‍්ඤාණං, ජිව‍්හායතනං පච‍්චයා ජිව‍්හාවිඤ‍්ඤාණං, කායායතනං පච‍්චයා කායවිඤ‍්ඤාණං, වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණසහගතං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච චක‍්ඛායතනඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච චක‍්ඛායතනඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, සොත, ඝාන, ජිව‍්හා, කාය, විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්චපච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා. පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආරම‍්මණපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තීණි, අධිපතිපච‍්චයා පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ නත්‍ථි, විපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා අධිපතියා තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපං ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුඨානඤ‍්ච රූපං, එකං මහාභූතං පච‍්චයා තයො මහාභූතා, මහාභූතෙ පච‍්චයා: චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, වත්‍ථුං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපති පච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති අධිපතිපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති අධිපතිපච‍්චයා,
වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා, උප‍්පජ‍්ජන‍්ති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වථෙඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති අධිපතිපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා. ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ච මහාභූතෙ ච පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අනන‍්තරපච‍්චයා -පෙ- සමනන‍්තරපච‍්චයා -පෙ- (ආරම‍්මණපච‍්චය සදිසං) සහජාතපච‍්චයා -පෙ- අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා වත්‍ථු.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා වත්‍ථුං ච, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා වත්‍ථු ච.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, එකං මහාභූතං පච‍්චයා තයො මහාභූතා, බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං, උතුසමුට‍්ඨානං, අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං පච‍්චයා තයො මහාභූතා, ද‍්වෙ මහාභූතෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ මහාභූතා වත්‍ථුං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: චක‍්ඛායතනං පච‍්චයා චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං, -පෙ- කායායතනං පච‍්චයා කායවිඤ‍්ඤාණං, වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤ පච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණසහගතං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච චක‍්ඛායතනඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච චක‍්ඛායතනඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා සොත ඝාන ජිව‍්හා කායවිපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයා: විපාක ධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති නිස‍්සයපච‍්චයා: -පෙ- (සහජාත සදිසං) උපනිස‍්සයපච‍්චයා -පෙ- පුරෙජාතපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, වත්‍ථුං (පුරෙජාතපච‍්චයා අනන‍්තර සදිසං - සංඛිත‍්තං.)
විපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආසෙවන පච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තයො ඛන්‍ධා, තයො ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා එකො ඛන්‍ධො, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආසෙවනපච‍්චයා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා -පෙ- වත්‍ථුං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආසෙවනපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා.
විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති ආසෙවනපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මං එකං ඛන්‍ධඤ‍්ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා තයෙ ඛන්‍ධා, තයො ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා එකො ඛන්‍ධො, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති කම‍්මපච‍්චයා තීණි. (සහජාත සදිසං)
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති විපාකපච‍්චයා තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති විපාකපච‍්චයා: එකං මහාභූතං පච‍්චයා තයො
මහාභූතා, ද‍්වෙ මහාභූතෙ පච‍්චයා ද‍්වෙ මහාභූතා, මහාභූතෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, කටත‍්තාරූපං, උපාදාරූපං, විපාකො ච උභයඤ‍්ච තීණි.
විපාකඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච තීණි. ආහාර පච‍්චයා, ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයා, ඣානපච‍්චයා, මග‍්ගපච‍්චයා, සම‍්පයුත‍්තපච‍්චයා, විප‍්පයුත‍්තපච‍්චයා, අත්‍ථිපච‍්චයා, නත්‍ථිපච‍්චයා, විගතපච‍්චයා. අවිගතපච‍්චයා, හෙතුයා සත‍්තරස, ආරම‍්මණෙ සත‍්ත, අධිපතියා සත‍්තරස, අනන‍්තරෙ සත‍්ත, සමනන‍්තරෙ සත‍්ත, සහජාතෙ සත‍්තරස, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ නව, නිස‍්සයෙ සත‍්තරස, උපනිස‍්සයෙ සත‍්ත. පුරෙජාතෙ සත‍්ත, ආසෙවනෙ චත‍්තාරි, කම‍්මෙ සත‍්තරස. විපාකෙ නව, ආහාරෙ සත‍්තරස, සම‍්පයුත‍්තෙ සත‍්ත, විප‍්පයුත‍්තෙ සත‍්තරස, අත්‍ථියා සත‍්තරස, නත්‍ථියා සත‍්ත, විගතෙ සත‍්ත, අවිගතෙ සත‍්තරස.
හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ සත‍්ත, අධිපතියා සත‍්තරස, (සංඛිත‍්තං.) අවිගතෙ සත‍්තරස, (යථා කුසලත‍්තිකෙ ගණනා, එවං ගණෙතබ‍්බං.)
අනුලොමං
පච‍්චනීයං
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකං විපාකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා තීණි.
විපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: විචිකිච‍්ඡාසහගතෙ උද‍්ධච‍්චසහගතෙ ඛන්‍ධෙ පච‍්චයා විචිකිච‍්ඡාසහගතො උද‍්ධච‍්චසහගතො මොහො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකං නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං එකං එකං ඛන්‍ධං පච‍්චයා.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: චක‍්ඛායතනං පච‍්චයා චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා විචිකිච‍්ඡාසහගතො උද‍්ධච‍්චසහගතො මොහො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති න හෙතුපච‍්චයා: වත්‍ථුං පච‍්චයා අහෙතුකා විපාකා ඛන්‍ධා, මහාභූතෙ පච‍්චයා චිත‍්තසමුට‍්ඨානං රූපං, අහෙතුක පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකඤ‍්ච.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා උප‍්පජ‍්ජන‍්ති න හෙතුපච‍්චයා: විපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මඤ‍්ච ධම‍්මං පච‍්චයා විපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: විචිකිච‍්ඡාසහගතෙ උද‍්ධච‍්චසහගතෙ ඛන්‍ධෙ ච වත්‍ථුඤ‍්ච පච‍්චයා විචිකිච‍්ඡාසහගතො උද‍්ධච‍්චසහගතො මොහො.
විපාකං ධම‍්මං පච‍්චයා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න ආරම‍්මණපච‍්චයා -පෙ- (සංඛිත‍්තං. සබ‍්බානි පදානි විත්‍ථාරෙතබ‍්බානි, )
ගණනා
න හෙතුයා ද‍්වාදස, න ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, න අධිපතියා සත‍්තරස, න අනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, න සමනන‍්තරෙ පඤ‍්ච, න අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ පඤ‍්ච, න උපනිස‍්සයෙ පඤ‍්ච, න පුරෙජාතෙ ද‍්වාදස, න පච‍්ඡාජාතෙ සත‍්තරස, න ආසෙවනෙ සත‍්තරස, න කම‍්මෙ චත‍්තාරි, න විපාකෙ නව, න ආහාරෙ එකං. ඉන්‍ද්‍රියෙ එකං, න ඣානෙ චත‍්තාරි. න මග‍්ගෙ නව, න සම‍්පයුත‍්තෙ පඤ‍්ච, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, නො නත්‍ථියා පඤ‍්ච, නො විගතෙ පඤ‍්ච, න හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණෙ තීණි, න අධිපතියා ද‍්වාදස, (සංඛිත‍්තං.) නො විගතෙ තීණි, (යථා කුසලත‍්තිකෙ පච‍්චනීය ගණනා, එවං ගණෙතබ‍්බං)
පච‍්චනීයං
හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, න අධිපතියා සත‍්තරස, (සංඛිත‍්තං.) නො විගතෙ පඤ‍්ච, (යථා කුසලත‍්තිකෙ අනුලොමපච‍්චනීය ගණනා, එවං ගණෙතබ‍්බං.)
අනුලොමං පච‍්චනීයං.
න හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ සත‍්ත, අනන‍්තරෙ සත‍්ත, සමනන‍්තරෙ සත‍්ත -පෙ- අවිගතෙ ද‍්වාදස, න හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණපච‍්චයා සහජාතෙ තීණි, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ ද‍්වෙ, (සංඛිත‍්තං.) අවිගතෙ තීණි, (යථා කුසලත‍්තිකෙ පච‍්චනීයානුලොම ගණනා, එවං ගණෙතබ‍්බං.)
පච‍්චනීයානුලොමං.
පච‍්චයවාරො.
නිස‍්සයවාරො
විපාකං ධම‍්මං නිස‍්සයා විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං නිස‍්සයා තයො ඛන්‍ධා, හෙතුයා සත‍්තරස, න හෙතුයා ද‍්වාදස, නො විගතෙ පඤ‍්ච, හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණෙ පඤ‍්ච, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, න හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ සත‍්ත, අවිගතෙ ද‍්වාදස.
නිස‍්සයවාරො.
සංසට‍්ඨවාරො
විපාකං ධම‍්මං සංසට‍්ඨො විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං සංසට‍්ඨා තයො ඛන්‍ධා, (සංඛිත‍්තං.) (සබ‍්බානි පදානි විත්‍ථාරෙතබ‍්බානි,) හෙතුයා තීණි, ආරම‍්මණෙ තීණි, අධිපතියා තීණි. අනන‍්තරෙ තීණි, සමනන‍්තරෙ තීණි, සහජාතෙ තීණි, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ තීණි, නිස‍්සයෙ තීණි, උපනිස‍්සයෙ තීණි, පුරෙජාතෙ තීණි, ආසෙවනෙ ද‍්වෙ, කම‍්මෙ තීණි, විපාකෙ එකං, ආහාරෙ තීණි, ඉන්‍ද්‍රියෙ තීණි, ඣානෙ තීණි, මග‍්ගෙ තීණි, සම‍්පයුත‍්තෙ තීණි, විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, අත්‍ථියා තීණි, නත්‍ථියා තීණි, විගතෙ තීණි, අවිගතෙ තීණි, (සංඛිත‍්තං. යථා කුසලත‍්තිකෙ ගණනා, එවං ගණෙතබ‍්බං)
අනුලොමං.
විපාකං ධම‍්මං සංසට‍්ඨො විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති න හෙතුපච‍්චයා: අහෙතුකං විපාකං එකං ඛන්‍ධං සංසට‍්ඨා තයො ඛන්‍ධා, ද‍්වෙ ඛන්‍ධෙ සංසට‍්ඨා ද‍්වෙ ඛන්‍ධා, (සබ‍්බානි පදානි විභජිතබ‍්බානි.) න හෙතුයා තීණි, න අධිපතියා තීණි, න පුරෙජාතෙ තීණි, න පච‍්ඡාජාතෙ තීණි, න ආසෙවනෙ තීණි, න කම‍්මෙ ද‍්වෙ, න විපාකෙ ද‍්වෙ, න ඣානෙ එකං, න මග‍්ගෙ ද‍්වෙ, න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, (යථා කුසලත‍්තිකෙ පච‍්චනීය ගණනා එවං ගණෙතබ‍්බං.)
පච‍්චනීයං.
හෙතුපච‍්චයා න අධිපතියා තීණි, (සංඛිත‍්තං.) න විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, (යථා කුසලත‍්තිකෙ අනුලොමං පච‍්චනීය ගණනා, එවං ගණෙතබ‍්බං.)
අනුලොමපච‍්චනීයං.
න හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ තීණි, අවිගතෙ තීණි, (යථා කුසලත‍්තිකෙ පච‍්චනීයානුලොම ගණනා, එවං ගණෙතබ‍්බං.)
පච‍්චනීයානුලොමං.
සංසට‍්ඨවාරො.
සම‍්පයුත‍්තවාරො
විපාකං ධම‍්මං සම‍්පයුත‍්තො විපාකො ධම‍්මො උප‍්පජ‍්ජති හෙතුපච‍්චයා: විපාකං එකං ඛන්‍ධං, සම‍්පයුත‍්තා තයො ඛන්‍ධා, හෙතුයා තීණි, න හෙතුයා තීණි, හෙතුපච‍්චයා න අධිපතියා තීණි, න හෙතුයා තීණි, හෙතුපච‍්චයා න අධිපතියා තීණි, න හෙතුයා තීණි, හෙතුපච‍්චයා න අධිපතියා තීණි, න හෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ තීණි.
සම‍්පයුත‍්තවාරො.
අනුලොමපච‍්චනීයං.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකා හෙතු සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා හෙතු සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකා හෙතු චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකාහෙතු කටත‍්තාරූපානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකා හෙතු සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකාහෙතු සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං කටත‍්තා ච රූපානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මා හෙතු සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මා හෙතු චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මා හෙතු සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා හෙතු සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං හෙතුපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකෙ ඛන්‍ධෙ අනිචච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති, අස‍්සාදෙති, අභිනන්‍දති, තං ආරබ‍්භ රාගො උප‍්පජ‍්ජති, දිට‍්ඨි උප‍්පජ‍්ජති, විචිකිච‍්ඡා උප‍්පජ‍්ජති, උද‍්ධච‍්චං උප‍්පජ‍්ජති, දොමනස‍්ස උප‍්පජ‍්ජති, කුසලාකුසලො නිරුද‍්ධෙ විපාකො තදාරම‍්මණතා උප‍්පජ‍්ජති.
විපාකො ධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: සෙක‍්ඛා ඵලං පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති. විපාකෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සන‍්ති, අස‍්සාදෙන‍්ති. අභිනන්‍දන‍්ති. තං ආරබ‍්භ රාගො උප‍්පජ‍්ජති, -පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, චෙතොපරියඤාණෙන විපාකචිත‍්තසමඞ‍්ගිස‍්ස චිත‍්තං ජානන‍්ති, විපාකා ඛන්‍ධා පුබ‍්බෙනිවාසානුස‍්සති ඤාණස‍්ස, ආනාගතංස ඤාණස‍්ස, ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: අරහා ඵලං පච‍්චවෙක‍්ඛති. විපාකෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති. චෙතොපරියඤාණෙන විපාකචිත‍්තසමඞ‍්ගිස‍්ස චිත‍්තං ජානාති, විපාකා ඛන්‍ධා, චෙතොපරියඤාණස‍්ස, පුබ‍්බෙනිවාසානුස‍්සති ඤාණස‍්ස, ආනාගතංසඤාණස‍්ස, ආවජ‍්ජනාය ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: දානං දත්‍වා සීලං සමාදියිත්‍වා උපාසථකම‍්ම කත්‍වා තං පච‍්චවෙක‍්ඛති, පුබ‍්බෙ සුචිණ‍්ණානි පච‍්චවෙක‍්ඛති, ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා ඣානං පච‍්චවෙක‍්ඛති, සෙක‍්ඛා ගොත්‍රභුං පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, වොදානං පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, සෙක‍්ඛා මග‍්ගා වුට‍්ඨහිත්‍වා මග‍්ගං පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, සෙක‍්ඛා පහීනෙ කිලෙසෙ පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, වික‍්ඛම‍්භිතෙ කිලෙසෙ පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, පුබ‍්බෙ සුමුදාචිණ‍්ණෙ කිලෙසෙ ජානන‍්ති. විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සන‍්ති, අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති, තං ආරබ‍්භ රාගො උප‍්පජ‍්ජති, -පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, චෙතොපරියඤාණෙන විපාකධම‍්මධම‍්මචිත‍්තසමඞ‍්ගිස‍්ස චිත‍්තං ජානන‍්ති, ආකාසානඤ‍්චායතනකුසලං විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනකුසලස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනකුසලං නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනකුසලස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන
පච‍්චයො, විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ඉද‍්ධිවිධඤාණස‍්ස, චෙතොපරියඤාණස‍්ස. පුබ‍්බෙනිවාසානුස‍්සතිඤාණස‍්ස, යථාකම‍්මූපගඤාණස‍්ස, අනාගතංසඤාණස‍්ස, ආරම‍්මණ පච‍්චයෙනපච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති, අස‍්සාදෙති, අභිනන්‍දති, තං ආරබ‍්භ රාගො උප‍්පජ‍්ජති, -පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, කුසලාකුසලෙ නිරුද‍්ධෙ විපාකො තදාරම‍්මණතා උප‍්පජ‍්ජති, ආකාසානඤ‍්චායතනකුසලං විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනවිපාකස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනකුසලං නෙවසඤ‍්ඤානායසඤ‍්ඤායතනවිපාකස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: අරහා මග‍්ගා වුට‍්ඨහිත්‍වා මග‍්ගං පච‍්චවෙක‍්ඛති. පුබ‍්බෙ සුචිණ‍්ණානි පච‍්චවෙක‍්ඛති, අරහා පහීනෙ කිලෙසෙ පච‍්චවෙක‍්ඛති, පුබ‍්බෙ සමුදාචිණ‍්ණෙ කිලෙසෙ ජානාති, විපාක ධම‍්ම ධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති, චෙතොපරියඤාණෙන විපාකධම‍්මධම‍්මචිත‍්තසමඞ‍්ගිස‍්ස චිත‍්තං ජානාති, ආකාසානඤ‍්චායතනකුසලං විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනකිරියස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො ආකිඤ‍්චඤාඤායතනකුසලං නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනකිරියස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, විපාක ධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා චෙතොපරියඤාණස‍්ස, පුබ‍්බෙනිවාසානුස‍්සතිඤාණස‍්ස, යථාකම‍්මූපගඤාණස‍්ස, අනාගතංසඤාණස‍්ස, ආවජ‍්ජනාය ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: අරහා නිබ‍්බානං පච‍්චවෙක‍්ඛති, නිබ‍්බානං ආවජ‍්ජනාය ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, අරහා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති, සොතං ඝානං ජිව‍්හං කායං රූපෙ සද‍්දෙ ගන්‍ධෙ රසෙ ඵොට‍්ඨබ‍්බෙ වත්‍ථුං නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති, දිබ‍්බෙන චක‍්ඛුනා රූපං පස‍්සති, දිබ‍්බාය සොතධාතුයා සද‍්දං සුණාති, චෙතොපරියඤාණෙ නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්ම චිත‍්තසමඞ‍්ගිස‍්ස චිත‍්තං ජානාති, ආකාසානඤ‍්චායතනකිරියං විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනකිරියස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනකිරියං නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනකිරියස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන
පච‍්චයො, නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ඉද‍්ධිවිධඤාණස‍්ස, චෙතොපරියඤාණස‍්ස, පුබ‍්බෙනිවාසානුස‍්සතිඤාණස‍්ස, අනාගතසංඤාණස‍්ස, ආවජ‍්ජනාය ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නිබ‍්බානං ඵලස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, සෙක‍්ඛා වා පුථුජ‍්ජනා වා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සන‍්ති අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති, තං ආරබ‍්භ රාගො උප‍්පජ‍්ජති -පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති. කුසලාකුසලෙ නිරුද‍්ධෙ විපාකො තදාරම‍්මණතා උප‍්පජ‍්ජති, සොතං ඝානං ජිව‍්හං කායං රූපෙ සද‍්දෙ ගන්‍ධෙ රසෙ ඵොට‍්ඨබ‍්බෙ වත්‍ථුං නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සන‍්ති. අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති තං ආරබ‍්භ රාගො උප‍්පජ‍්ජති. -පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, කුසලාකුසලෙ නිරුද‍්ධෙ විපාකො තදාරම‍්මණතා උප‍්පජ‍්ජති, රූපායතනං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණස‍්ස -පෙ- ඵොට‍්ඨබ‍්බායතනං කායවිඤ‍්ඤාණස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො: සෙක‍්ඛා නිබ‍්බානං පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, නිබ‍්බානං ගොත්‍රභුස‍්ස, වොදානස‍්ස, මග‍්ගස‍්ස, ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, සෙක‍්ඛා වා පුථුජ‍්ජනා වා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සන‍්ති, අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති, තං -පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, සොතං -පෙ- නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සන‍්ති, අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති, දිබ‍්බෙන චක‍්ඛුනා රූපං පස‍්සන‍්ති. දිබ‍්බාය සොතධාතුයා සද‍්දං සුණන‍්ති, චෙතොපරියඤාණෙන නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්ම චිත‍්තසමඞ‍්ගිස‍්ස චිත‍්තං ජානන‍්ති. නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ඉද‍්ධිවිධඤාණස‍්ස, චෙතොපරියඤාණස‍්ස, පුබ‍්බෙනිවාසානුස‍්සති ඤාණස‍්ස, අනාගතංසඤාණස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: සහජාතාධිපති, විපාකාධිපති සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණාධිපති, සෙක‍්ඛා ඵලං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති. විපාකෙ ඛන්‍ධෙ ගරුං කත්‍වා අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති, තං ගරුං කත්‍වා රාගො උප‍්පජ‍්ජති, දිට‍්ඨි උප‍්පජ‍්ජති.
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අධිපති පච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණාධිපති, සහජාතාධිපති, ආරම‍්මණාධිපති අරහා ඵලං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛති, සහජාතාධිපති විපාකාධිපති චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: සහජාතාධිපති, විපාකාධිපති සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං අධිපති පච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණාධිපති, සහජාතාධිපති, ආරම‍්මණාධිපති දානං දත්‍වා සීලං සමාදියිත්‍වා උපොසථකම‍්මං කත්‍වා තං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛති, පුබ‍්බෙ සුචිණ‍්ණානි ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛති, ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා ඣානං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛති, සෙක‍්ඛා ගොත්‍රභුං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, වොදානං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති. සෙක‍්ඛා මග‍්ගා වුට‍්ඨහිත්‍වා මග‍්ගං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, විපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ගරුං කත්‍වා අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති, තං ගරු කත්‍වා රාගො උප‍්පජ‍්ජති, දිට‍්ඨි උප‍්පජ‍්ජති සහජාතාධිපති විපාකධම‍්මධම‍්මාධිපති සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අධිපති පච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණාධිපති, සහජාතාධිපති, ආරම‍්මණාධිපති අරහා මග‍්ගා වුට‍්ඨහිත්‍වා මග‍්ගං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛති, සහජාතාධිපති විපාකධම‍්මධම‍්මාධිපති චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: සහජාතාධිපති විපාකධම‍්මධම‍්මාධිපති සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණාධිපති, සහජාතාධිපති. ආරම‍්මණාධිපති අරහා නිබ‍්බානං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛති. සහජාතාධිපති නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මාධිපති සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණාධිපති නිබ‍්බානං ඵලස‍්ස අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො:
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අධිපතිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණාධිපති සෙක‍්ඛා නිබ‍්බානං ගරුං කත්‍වා පච‍්චවෙක‍්ඛන‍්ති, නිබ‍්බානං ගොත්‍රභුස‍්ස වොදානස‍්ස, මග‍්ගස‍්ස අධිපති පච‍්චයෙන පච‍්චයො, චක‍්ඛුං ගරුං කත්‍වා අස‍්සාදෙති, අභිනන්‍දති, තං ගරුං කත්‍වා රාගො උප‍්පජ‍්ජති, දිට‍්ඨි උප‍්පජ‍්ජති, සොතං -පෙ- නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ ඛන්‍ධෙ ගරුං කත්‍වා අස‍්සාදෙති, අභිනන්‍දති, තං ගරුං කත්‍වා රාගො උප‍්පජ‍්ජති, දිට‍්ඨි උප‍්පජ‍්ජති.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පුරිමා පුරිමා විපාකා ඛන්‍ධා පච‍්ඡිමානං පච‍්ඡිමානං විපාකානං ඛන්‍ධානං අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පඤ‍්චවිඤ‍්ඤාණං විපාකමනොධාතුයා අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො, විපාකමනොධාතු විපාකමනොවිඤ‍්ඤාණධාතුයා අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො, විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො, භවඞ‍්ගං ආවජ‍්ජනාය අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො, විපාක මනොවිඤ‍්ඤාණධාතු කිරියමනොවිඤ‍්ඤාණධාතුයා අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පුරිමා පුරිමා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා පච‍්ඡිමානං පච‍්ඡිමානං විපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො, අනුලොමං ගොත්‍රභුස‍්ස, අනුලොමං වොදානස‍්ස, ගොත්‍රභු මග‍්ගස‍්ස, වොදානං මග‍්ගස‍්ස අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා වුට‍්ඨානස‍්ස, මග‍්ගො ඵලස‍්ස, සෙක‍්ඛානං අනුලොමං ඵලසමාපත‍්තියා නිරොධා වුට‍්ඨහන‍්තස‍්ස නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනකුසලං ඵලසමාපත‍්තියා අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පුරිමා පුරිමා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා පච‍්ඡිමානං පච‍්ඡිමානං නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො. [ත් - 20]
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අනන‍්තර පච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආවජ‍්ජනා පඤ‍්චන‍්නං විඤ‍්ඤාණානං අනන‍්තර පච‍්චයෙන පච‍්චයො, නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා වුට‍්ඨානස‍්ස, අරහතො අනුලොමං ඵලසමාපත‍්තියා, නිරොධා වුට‍්ඨහන‍්තස‍්ස නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනකිරියං ඵලසමාපත‍්තියා අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආවජ‍්ජනා විපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං අනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස සමනන‍්තරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: (අනන‍්තර සදිසං).
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකො එකො ඛන්‍ධො -පෙ- තීණි.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාත පච‍්චයෙන පච‍්චයො: තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො එකො ඛන්‍ධො, එකං මහාභූතං, බාහිරං, ආහාරසමුට‍්ඨානං, උතුසමුට‍්ඨානං, අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො එකො ඛන්‍ධො ච වත්‍ථුං ච තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං, විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකා ඛන්‍ධා ච මහාභූතා ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං.
විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මානෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ච මහාභූතා ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකො එකො ඛන්‍ධො, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පටිසඣික‍්ඛණෙ විපාකා ඛන්‍ධා වත්‍ථුස‍්ස අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො එකො ඛන්‍ධො, තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං වත්‍ථුස‍්ස ච අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤ පච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං, ද‍්වෙඛන්‍ධා ද‍්වින‍්නං ඛන්‍ධානං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං, ද‍්වෙ ද‍්වින‍්නං ඛන්‍ධානං.
නෙවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤපච‍්චයෙන පච‍්චයො: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො එකො ඛන්‍ධො ච වත්‍ථු ච- (සත‍්ත පඤ‍්හා.)
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස නිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: තීණි, විපාක ධම‍්ම ධම‍්මො විපාක ධම‍්ම ධම‍්මස‍්ස තීණි,
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස -පෙ- නෙව විපාක න විපාකධම‍්ම ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස -පෙ- චක‍්ඛායතනං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණස‍්ස නිස‍්සය -පෙ- කායායතනං කාය විඤ‍්ඤාණස‍්ස, වත්‍ථුං විපාකානං ඛන්‍ධානං පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස නිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: වත්‍ථු විපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං.
විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස නිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: චක‍්ඛු විඤ‍්ඤාණසහගතො එකො ඛන්‍ධො ච චක‍්ඛායතනඤ‍්ච කායායතනං, විපාකො එකො ඛන්‍ධො ච වත්‍ථු ච තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො එකො
ඛන්‍ධො ච වත්‍ථු ච, විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස විපාකා ඛන්‍ධා ච මහාභූතා ච, (සංඛිත‍්තං.) පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ.
විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස නිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මො එකො ඛන්‍ධො ච වත්‍ථුං ච.
විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස නිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මො ඛන්‍ධා ච මහාභූතා ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, (තෙරස පඤ‍්හා.)
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: අනන‍්තරූපනිස‍්සයො පකතූපනිස‍්සයො. පකතූපනිස‍්සයො කායිකං සුඛං කායිකස‍්ස සුඛස‍්ස, කායිකස‍්ස දුක‍්ඛස‍්ස ඵලසමාපත‍්තියා උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: කායිකං දුක‍්ඛං කායිකස‍්ස සුඛස‍්ස කායිකස‍්ස දුක‍්ඛස‍්ස ඵලසමාපත‍්තියා උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, ඵලසමාපත‍්ති කායිකස‍්ස සුඛස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපනිස‍්සයො පකතූපනිස‍්සයො. පකතූපනිස‍්සයො කායිකං සුඛං උපනිස‍්සාය දානං දෙති, සීලං සමාදියති -පෙ- සඞ‍්ඝං භින්‍දති, කායිකං සුඛං කායිකං දුක‍්ඛං සද‍්ධාය පත්‍ථනාය උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපනිස‍්සයො අනන‍්තරූපනිස‍්සයො, පකතූපනිස‍්සයො, පකතූපනිස‍්සයො: අරහා කායිකං සුඛං උපනිස‍්සාය අනුප‍්පන‍්නං කිරියසමාපත‍්තිං උප‍්පාදෙති, උප‍්පන‍්නං සමාපජ‍්ජති, සඞ‍්ඛාරෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති. කායිකං දුක‍්ඛං උපනිස‍්සාය අනුප‍්පන‍්නං කිරියසමාපත‍්තිං උප‍්පාදෙති, උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපනිස‍්සයො අනන‍්තරූපනිස‍්සයො පකතූපනිස‍්සයො. පකතූපනිස‍්සයො, සද‍්ධං උපනිස‍්සාය දානං දෙති, මානං ජප‍්පෙති, දිට‍්ඨිං ගණ‍්හාති, සීලං සුතං චාගං පඤ‍්ඤං උපනිස‍්සාය දානං දෙති, දිට‍්ඨිං ගණ‍්හාති, රාගං දොසං මොහං මානං දිට‍්ඨිං පත්‍ථනං
උපනිස‍්සාය දානං දෙති සමාපත‍්තිං උප‍්පාදෙති, පාණං හන‍්ති, සඞ‍්ඝං භින්‍දති, සද‍්ධා පත්‍ථනා සද‍්ධාය, සීලස‍්ස පත්‍ථනාය, උපනිස‍්සය පච‍්චයෙන පච‍්චයො: පඨමස‍්ස ඣානස‍්ස පරිකම‍්මං පඨමස‍්ස, -පෙ- නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනස‍්ස පරිකම‍්මං නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනස‍්ස, පඨමං ඣානං දුතියස‍්ස, -පෙ- ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනං නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනස‍්ස, පඨමස‍්ස මග‍්ගස‍්ස පරිකම‍්මං පඨමස‍්ස -පෙ- චතුත්‍ථස‍්සමග‍්ගස‍්ස පරිකම‍්මං චතුත්‍ථස‍්ස, පඨමො මග‍්ගො දුතියස‍්ස, -පෙ- තතියො මග‍්ගො චතුත්‍ථස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: සෙක‍්ඛා මග‍්ගං උපනිස‍්සාය අනුප‍්පන‍්නං කුසලසමාපත‍්තිං උප‍්පාදෙන‍්ති මග‍්ගො සෙක‍්ඛානං අත්‍ථපටිසම‍්භිදාය, ඨානාඨාන කොසල‍්ලස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පාණාතිපාතො පාණාතිපාතස‍්ස, මිච‍්ඡාදිට‍්ඨියා උපනිස‍්සාය, මිච‍්ඡාදිට‍්ඨි මිච‍්ඡාදිට‍්ඨියා, බ්‍යාපාදස‍්ස, මාතුඝාතිකම‍්මං මාතුඝාතිකම‍්මස‍්ස නියතමිච‍්ඡාදිට‍්ඨියා, නියතමිච‍්ඡාදිට‍්ඨි නියතමිච‍්ඡාදිට‍්ඨියා, සඞ‍්ඝභෙදක කම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: අනන‍්තරූපනිස‍්සයො පකතූපනිස‍්සයො, පකතූපනිස‍්සයො; සද‍්ධං උපනිස‍්සාය අන‍්තනාං ආතාපෙති. පරිතාපෙති පරියිට‍්ඨිමූලකං දුක‍්ඛං පච‍්චනුභොති, පත්‍ථනං උපනිස‍්සාය අත‍්තානං ආතාපෙති. පරිතාපෙති, සද‍්ධා පත්‍ථනා කායිකස‍්ස සුඛස‍්ස කායිකස‍්ස දුක‍්ඛස‍්ස, ඵලසමාපත‍්තියා උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, කුසලාකුසලං කම‍්මං විපාකස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, මග‍්ගො ඵලසමාපත‍්තියා උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපනිස‍්සයො, පකතූපනිස‍්සයො, පකතූපනිස‍්සයො අරහා මග‍්ගං උපනිස‍්සාය අනුප‍්පන‍්නං කිරියසමාපත‍්තිං උප‍්පාදෙති, උප‍්පන‍්නං සමාපජ‍්ජති, සඞ‍්ඛාරෙ අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සති, මග‍්ගො අරහතො අත්‍ථපටිසම‍්භිදාය, ධම‍්ම - නිරුත‍්ති - පටිභාන -ඨානාඨාන - කොසල‍්ලස‍්ස - උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සය පච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපනිස‍්සයො පකතූපනිස‍්සයො, පකතූපනිස‍්සයො: අරහා උතුං, භොජනං සෙනාසනං උපනිස‍්සාය අනුප‍්පන‍්නං කිරියසමාපත‍්තිං උප‍්පාදෙති.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මෙ, විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සය පච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපනිස‍්සයො අනන‍්තරූපනිස‍්සයො.
පකතූපනිස‍්සයො: පකතූපනිස‍්සයො: උතු භොජනං සෙනාසනං කායිකස‍්ස සුඛස‍්ස කායිකස‍්ස දුක‍්ඛස‍්ස ඵලසමාපත‍්තියා අපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස උපනිස‍්සය පච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපනිස‍්සයො අනන‍්තරූපනිස‍්සයො පකතූපනිස‍්සයො. පකතුපනිසසයො: උතුං උපනිස‍්සාය දානං දෙති, සඞ‍්ඝං භින්‍දති. -පෙ- භොජනං සෙනාසනං උපනිස‍්සාය දානං දෙති, -පෙ- සඞ‍්ඝං භින්‍දති, උතුං භොජනං සෙනාසනං සද‍්ධාය පත්‍ථනාය උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස පුරෙජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණූපුරෙජාතං වත්‍ථුපුරෙජාතං ආරම‍්මණ පුරෙජාතං: අරහා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො, කායං රූපෙ ඵොට‍්ඨබ‍්බෙ වත්‍ථුං අනිච‍්චතො, දිබ‍්බෙන චක‍්ඛුනා රූපං, දිබ‍්බාය සොතධාතුයා සද‍්දං- වත්‍ථුපුරෙජාතං: වත්‍ථු නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං පුරෙජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස පුරෙජාත පච‍්චයෙන පච‍්චයොආරම‍්මණපුරෙජාතං, වත්‍ථුපුරෙජාතං. ආරම‍්මණ පුරෙජාතං: සෙක‍්ඛා වා පුථුජ‍්ජනා වා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො දුක‍්ඛතො අනත‍්තතො විපස‍්සන‍්ති, අස‍්සාදෙන‍්ති, අභිනන්‍දන‍්ති, තං ආරබ‍්භ රාගො උප‍්පජ‍්ජති, දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, කුසලාකුසලෙ නිරුද‍්ධෙ විපාකො තදාරම‍්මණතා උප‍්පජ‍්ජති, සොතං වත්‍ථුං අනිච‍්චතො තදාරම‍්මණතා උප‍්පජ‍්ජති, රූපායතනං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණස‍්ස පුරෙජාත -පෙ- ඵොට‍්ඨබ‍්බායතනං කායවිඤ‍්ඤාණස‍්ස, වත්‍ථුපුරෙජාතං: චක‍්ඛායතනං චක‍්ඛු විඤ‍්ඤාණස‍්ස කායායතනං කායවිඤ‍්ඤාණස‍්ස, වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං පුරෙජාතං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස පුරෙජාත පච‍්චයෙන පච‍්චයො: ආරම‍්මණපුරෙජාතං වත්‍ථුපුරෙජාතං ආරම‍්මණපුරෙජාතං: සෙක‍්ඛා වා පුථුජ‍්ජනා වා චක‍්ඛුං -පෙ- ආරබ‍්භ රාගො, දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, සොතං වත්‍ථුං අනිච‍්චතො, දොමනස‍්සං, දිබ‍්බෙන චක‍්ඛුනා රූපං දිබ‍්බාය සොතධාතුයා සද‍්දං වත්‍ථුපුරෙජාතං: වත්‍ථු විපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං පුරෙජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො. .
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස පච‍්ඡාජාත පච‍්චයෙන පච‍්චයො: පච‍්ඡාජාතවිපාකා ඛන්‍ධා පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස පච‍්ඡාජාතපච‍්චයෙන.
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස පච‍්ඡාජාත පච‍්චයෙන:
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස පච‍්ඡාජාතපචයෙන:
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආසෙවන පච‍්චයෙන පච‍්චයො:3 පුරිමා පුරිමා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ජච‍්ඡිමානං පච‍්ඡිමානං විපාක ධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං, අනුලොමං ගොත්‍රභුස‍්ස. අනුලොමං වොදානස‍්ස, ගොත්‍රභු මග‍්ගස‍්ස, වොදානං මග‍්ගස‍්ස ආසෙවනපච‍්චයෙන:
නෙවවිපාකවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආසෙවනපච‍්චයෙන, පච‍්චයො. පුරිමා පුරිමා -පෙ- පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො. විපාකා චෙතනා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං කම‍්මපච‍්චයෙන -පෙ- පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා චෙතනා.
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකා චෙතනා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං කම‍්මපච‍්චයෙන -පෙ- පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා චෙතනා කටත‍්තා රූපානං.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකාචෙතනා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා චෙතනා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං කටත‍්තා ච රූපානං.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස කම‍්ම පච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මචෙතනා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං.
විපාකධම‍්මධම‍්මොවිපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නානාඛණිකා විපාකධම‍්මධම‍්මා චෙතනා විපාකානං ඛන්‍ධානං කම‍්මපච‍්චයෙන විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මස‍්ස
කම‍්ම පච‍්චයෙන පච‍්චයො: සහජාතා නානාඛණිකා සහජාතා විපාක ධම‍්මධම‍්මා චෙතනා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, නානාඛණිකා විපාකධම‍්මධම‍්මා චෙතනා කටත‍්තා ච රූපානං:
විපාක ධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නානාඛණිකා විපාක ධම‍්මධම‍්මා චෙතනා විපාකානං ඛන්‍ධානං කටත‍්තා ච රූපානං කම‍්මපච‍්චයෙන:
විපාක ධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාක ධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකධම‍්මධම‍්මා චෙතනා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං කම‍්මපච‍්චයෙන:
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා චෙතනා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස විපාකපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස විපාකපච‍්චයෙන, විපාකා ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා ඛන්‍ධා කටත‍්තා රූපානං.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මස‍්ස ච විපාකපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං කටත‍්තා ච රූපානං විපාකපච‍්චයෙන.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ආහාරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකා ආහාරා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං තීණි. (පටිසන්‍ධිපි ඉමෙසං තිණ‍්ණන‍්නං කාතබ‍්බං)
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආහාරපච‍්චයෙන තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආහාරපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ආහාරා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං ආහාර පච‍්චයෙන: කබළීකාරො ආහාරො ඉමස‍්ස කායස‍්ස ආහාරපච‍්චයෙන
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන තීණි. (පටිසන්‍ධිකාතබ‍්බං)
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඉන්‍ද්‍රියා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං, රූපජීවිතින්‍ද්‍රියං කටත‍්තාරූපානං ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන:
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන පච‍්චයො: චක‍්ඛුඉන්‍ද්‍රියං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණස‍්ස ඉන්‍ද්‍රිය පච‍්චයෙන, කායින්‍ද්‍රියං, විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන, චක‍්ඛුන්‍ද්‍රියඤ‍්ච චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණඤ‍්ච චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණ සහගතානං ඛන්‍ධානං ඉන්‍ද්‍රිය පච‍්චයෙන, කායින්‍ද්‍රියඤ‍්ච කායවිඤ‍්ඤාණඤ‍්ච කායවිඤ‍්ඤාණසහගතානං ඛන්‍ධානං ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන:
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ඣානපච‍්චයෙන තීණි.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ඣානපච‍්චයෙන තීණි.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ඣානපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඣානඞ‍්ගා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං ඣාන පච‍්චයෙන:
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස මග‍්ගපච‍්චයෙන: තීණි, විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස මග‍්ගගපච‍්චයෙන තීණි,
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස මග‍්ගපච‍්චයෙන පච‍්චයො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා මග‍්ගඞ‍්ගා සම‍්පයුත‍්තකානං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානඤ‍්ච රූපානං මග‍්ගපච‍්චයෙන.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස සම‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං, ද‍්වෙ ඛන්‍ධා ද‍්වින‍්නං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සම‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන:
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සම‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන -පෙ- ද‍්වෙ ඛන්‍ධා ද‍්වින‍්නං ඛන්‍ධානං සම‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන:
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන, සහජාතං පච‍්ඡාජාතං, සහජාතා: විපාකා ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා ඛන්‍ධා කටත‍්තා රූපානං, පච‍්ඡාජාතා: විපාකා ඛන්‍ධා පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන.
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන, සහජාතං පච‍්ඡාජාතං, සහජාතා: විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, පච‍්ඡාජාතා: විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන: සහජාතං, පුරෙජාතං, පච‍්ඡාජාතං, සහජාතා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං පුරෙජාතං: වත්‍ථු නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මානං. ඛන්‍ධානං විප‍්පයුත‍්තපච‍්චයෙන, පච‍්ඡාජාතා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මාඛන්‍ධා පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන:
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන: සහජාතං පුරෙජාතං සහජාතා: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන පුරෙජාතං: චක‍්ඛායතනං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණස‍්ස කායායතනං කායවිඤ‍්ඤාණස‍්ස, වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන:
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන: පුරෙජාතං: වත්‍ථු විපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං විප‍්පයුත‍්ත පච‍්චයෙන:
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අත්‍ථිපච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං.
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස, සහජාතං පච‍්ඡාජාතං සහජාතා: විපාකා ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා ඛන්‍ධා කටත‍්තා රූපානං පච‍්ඡාජාතා: විපාකා ඛන්‍ධා පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන:
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන පච‍්චයො: විපාකො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං, චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: ද‍්වෙ ඛන්‍ධා ද‍්වින‍්නං ඛන්‍ධානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන:
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: සහජාතං පච‍්ඡාජාතං සහජාතා: විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන: පච‍්ඡාජාතා: විපාක ධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්ම ධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස, විපාකධම‍්මධම‍්මො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතං, පුරෙජාතං, පච‍්ඡාජාතං, ආහාරං, ඉන්‍ද්‍රියං, සහජාතො: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො එකො ඛන්‍ධො තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන: ද‍්වෙ ඛන්‍ධා ද‍්වින‍්නං ඛන්‍ධානං චිත‍්තසමුට‍්ඨානානඤ‍්ච රූපානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන: එකං මහාභූතං මහාභූතා චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං කටත‍්තාරූපානං, උපාදාරූපානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන, බාහිරං ආහාරසමුට‍්ඨානං උතුසමුට‍්ඨානං අසඤ‍්ඤසත‍්තානං එකං මහාභූතං, පුරෙජාතං: අරහා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො, සොතං, වත්‍ථුං අනිච‍්චතො, දිබ‍්බෙන චක‍්ඛුනා රූපං පස‍්සති, දිබ‍්බාය සොතධාතුයා සද‍්දං සුණාති, වත්‍ථු නෙවවිපාකනවිපාක අත්‍ථි පච‍්ඡාජාතා: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: කබළීකාරො ආහාරො ඉමස‍්ස කායස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන, රූපජීවිතින්‍ද්‍රියං කටත‍්තා රූපානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන. සහජාතං පුරෙජාතං සහජාතං: පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන: පුරෙජාතං: සෙක‍්ඛා වා පුථුජ‍්ජනා වා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො අස‍්සාදෙන‍්ති, තං ආරබ‍්භ රාගො දොමනස‍්සං කුසලාකුසලෙ නිරුද‍්ධෙ විපාකො තදාරම‍්මණතා, සොතං, වත්‍ථු විපාකො තදාරම‍්මණා රූපායතනං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණස‍්ස. ඵොට‍්ඨබ‍්බායතනං කායවිඤ‍්ඤාණස‍්ස, චක‍්ඛායතනං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණස‍්ස, කායායතනං කායවිඤ‍්ඤාණස‍්ස, වත්‍ථු විපාකානං ඛන්‍ධානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන: නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: පුරෙජාතං; සෙක‍්ඛා වා පුථුජ‍්ජනා වා චක‍්ඛුං අනිච‍්චතො -පෙ- අස‍්සාදෙන‍්ති.
-පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, සොතං, වත්‍ථුං අනිච‍්චතො -පෙ- දොමනස‍්සං උප‍්පජ‍්ජති, දිබ‍්බෙන චක‍්ඛුනා වත්‍ථු විපාකධම‍්මධම‍්මානං ඛන්‍ධානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන.
විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: සහජාතං පුරෙජාතං සහජාතො: චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණසහගතො එකො ඛන්‍ධො ච චක‍්ඛායතනඤ‍්ච තිණ‍්ණන‍්නං, කායවිඤ‍්ඤාණසහගතො විපාකො එකො ඛන්‍ධො ච වත්‍ථු ච තිණ‍්ණන‍්නං ඛන්‍ධානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකො එකො ඛන්‍ධො ච වත්‍ථුච තිණ‍්ණන‍්නං.
විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: සහජාතං පච‍්ඡාජාතං ආහාරං ඉන්‍ද්‍රියං සහජාතා: විපාකා ඛන්‍ධා ච මහාභූතා ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, පටිසන්‍ධික‍්ඛණෙ විපාකා ඛන්‍ධා ච මහාභූතා ච කටත‍්තා රූපානං අත්‍ථි පච‍්චයෙන, පච‍්ඡාජාතා: විපාකා ඛන්‍ධා ච කබළීකාරො ආහාරො ච ඉමස‍්ස කායස‍්ස, පච‍්ඡාජාතා විපාකා ඛන්‍ධා ච රූපජීවිතින්‍ද්‍රියඤ‍්ච කටත‍්තා රූපානං.
විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතං පුරෙජාතං සහජාතො: විපාකධම‍්මධම‍්මො එකො ඛන්‍ධො ච වත්‍ථු ච තිණ‍්ණන‍්නං.
විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස අත්‍ථි පච‍්චයෙන: සහජාතං පච‍්ඡාජාතං ආහාරං ඉන්‍ද්‍රියං සහජාතා: විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ච මහාභූතා ච චිත‍්තසමුට‍්ඨානානං රූපානං, පච‍්ඡාජාතා: විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ච කබළීකාරො ආහාරො ච පුරෙජාතස‍්ස ඉමස‍්ස කායස‍්ස, අත්‍ථි පච‍්චයෙන පච‍්ඡාජාතා විපාකධම‍්මධම‍්මා ඛන්‍ධා ච රූපජීවිතින්‍ද්‍රියඤ‍්ච කටත‍්තා රූපානං විපාකො ධම‍්මො නත්‍ථි පච‍්චයෙන -පෙ- (විගතං අනන‍්තර සදිසං, අවිගතං අත්‍ථි සදිසං)
හෙතුයා සත‍්ත, ආරම‍්මණෙ නව, අධිපතියා දස, අනන‍්තරෙ සත‍්ත, සමනන‍්තරෙ සත‍්ත. සහජාතෙ එකාදස, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ සත‍්ත, නිස‍්සයෙ තෙරස, උපනිස‍්සයෙ නව, පුරෙජාතෙ තීණි, පච‍්ඡාජාතෙ තීණි, ආසෙවනෙ ද‍්වෙ, කම‍්මෙ නව, විපාකෙ තීණි, ආහාරෙ සත‍්ත, ඉන්‍ද්‍රියෙ තනව, ඣානෙ සත‍්ත, මග‍්ගෙ සත‍්ත, සම‍්පයුත‍්තෙ තීණි, විප‍්පයුත‍්තෙ පඤ‍්ච, අත්‍ථියා තෙරස, නත්‍ථියා සත‍්ත, විගතෙ සත‍්ත අවිගතෙ තෙරස.
හෙතුපච‍්චයා අධිපතියා සත‍්ත, සහජාතෙ සත‍්ත, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ පඤ‍්ච, නිස‍්සයෙ සත‍්ත, විපාකෙ තීණි, ඉන්‍ද්‍රියෙ සත‍්ත, මග‍්ගෙ සත‍්ත, සම‍්පයුත‍්තෙ තීණි, විප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, අත්‍ථියා සත‍්ත. අවිගතෙ සත‍්ත, (යථා කුසලත‍්තිකෙ පඤ‍්හාවාරස‍්ස අනුලොම ගණනා ගණිතා, එවං විත්‍ථාරෙතබ‍්බා.)
අනුලොමං
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සය පච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො,
විපාකො ධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණ පච‍්චයෙන පච‍්චයො. සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පච‍්ඡාජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණ පච‍්චයෙන පච‍්චයො, සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සය පච‍්චයෙන පච‍්චයො, පච‍්ඡාජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො, කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස කම‍්මපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච නෙවවිපාකනවිපාක ධම‍්මධම‍්මස‍්ස ච ධම‍්මස‍්ස සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, සහජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පුරෙජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පච‍්ඡාජාතපච‍්චයෙන පච‍්චයො, ආහාරපච‍්චයෙන පච‍්චයො, ඉන්‍ද්‍රියපච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො සහජාත පච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සය පච‍්චයෙන පච‍්චයො, පුරෙජාත පච‍්චයෙන පච‍්චයො.
නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස ආරම‍්මණපච‍්චයෙන පච‍්චයො, උපනිස‍්සයපච‍්චයෙන පච‍්චයො, පුරෙජාත පච‍්චයෙන පච‍්චයො.
විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකස‍්ස ධම‍්මස‍්ස සහජාතං, පුරෙජාතං.
විපාකො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතං, පච‍්ඡාජාතං, ආහාරං, ඉන්‍ද්‍රියං.
විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා විපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතං, පුරෙජාතං.
විපාකධම‍්මධම‍්මො ච නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මො ච ධම‍්මා නෙවවිපාකනවිපාකධම‍්මධම‍්මස‍්ස සහජාතං, පච‍්ඡාජාතං, ආහාරං, ඉන්‍ද්‍රියං.
න හෙතුයා සොළස, නආරම‍්මණෙ සොළස, නඅධිපතියා සොළස, නඅනන‍්තරෙ සොළස, නසමනන‍්තරෙ සොළස, නසහජාතෙ ද‍්වාදස, නඅඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ ද‍්වාදස, නනිස‍්සයෙ ද‍්වාදස, නඋපනිස‍්සයෙ සොළස, නපුරෙජාතෙ චුද‍්දස, නපච‍්ඡාජාතෙ සොළස, නආසෙවනෙ සොළස, නකම‍්මෙ පන‍්නරස, නවිපාකෙ චුද‍්දස, නආහාරෙ සොළස, නඉන්‍ද්‍රියෙ සොළස, නඣානෙ සොළස, නමග‍්ගෙ සොළස, නසම‍්පයුත‍්තෙ ද‍්වාදස, නවිප‍්පයුත‍්තෙ දස, නො අත්‍ථියා දස, නො නත්‍ථියා සොළස, නො විගතෙ සොළස, නො අවිගතෙ දස.
න හෙතුපච‍්චයා නආරම‍්මණෙ සොළස, (සංඛිත‍්තං.) නො අවිගතෙ දස.
(යථා කුසලත‍්තිකෙ පච‍්චනීය ගණනා විත්‍ථාරිතා, එවං විත්‍ථාරෙතබ‍්බං.)
පච‍්චනීයං.
ගණනා
හෙතුපච‍්චයා න ආරම‍්මණෙ සත‍්ත, නඅධිපතියා සත‍්ත, නඅනන‍්තරෙ සත‍්ත, නසමනන‍්තරෙ සත‍්ත, නඅඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ තීණි, නඋපනිස‍්සයෙ සත‍්ත, නපුරෙජාතෙ සත‍්ත, නපච‍්ඡාජාතෙ සත‍්ත, නආසෙවනෙ සත‍්ත, නකම‍්මෙ සත‍්ත, නවිපාකෙ චත‍්තාරි, නආහාරෙ සත‍්ත, නඉන්‍ද්‍රියෙ සත‍්ත, නඣානෙ සත‍්ත, නමග‍්ගෙ සත‍්ත. නසම‍්පයුත‍්තෙ තීණි, නවිප‍්පයුත‍්තෙ තීණි, නො නත්‍ථියා සත‍්ත, නො විගතෙ සත‍්ත, හෙතුසහජාත නිස‍්සය අත්‍ථි අවිගතන‍්ති නආරම‍්මණෙ සත‍්ත, (සංඛිත‍්තං) නො විගතෙ සත‍්ත. (යථා කුසලත‍්තිකෙ අනුලොමපච‍්චනීය ගණනා විත්‍ථාරිතා, එවං විත්‍ථාරෙතබ‍්බං අසම‍්මොහන‍්තෙන එසො සජ‍්ඣාය මග‍්ගො)
අනුලොමපච‍්චනීයං.
නහෙතුපච‍්චයා ආරම‍්මණෙ නව, අධිපතියා දස, අනන‍්තරෙ සත‍්ත, සමනන‍්තරෙ සත‍්ත, සහජාතෙ එකාදස, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤෙ සත‍්ත, නිස‍්සයෙ තෙරස, උපනිස‍්සයෙ නව, පුරෙජාතෙ තීණි, පච‍්ඡාජාතෙ තීණි, ආසෙවනෙ ද‍්වෙ, කම‍්මෙ නව, විපාකෙ තීණි, ආහාරෙ සත‍්ත, ඉන්‍ද්‍රියෙ නව, ඣානෙ සත‍්ත, මග‍්ගෙ සත‍්ත, සම‍්පයුත‍්තෙ තීණි, විප‍්පයුත‍්තෙ පඤ‍්ච, අත්‍ථියා තෙරස, නත්‍ථියා සත‍්ත, විගතෙ සත‍්ත, අවිගතෙ තෙරස.
නහෙතුපච‍්චයා නආරම‍්මණපච‍්චයා අධිපතියා සත‍්ත, (සංඛිත‍්තං.) අවිගතෙ තෙරස.
(යථා කුසලත‍්තිකෙ පච‍්චනීයානුලොම ගණනා, විත්‍ථාරිතා, එවං විත්‍ථාරෙතබ‍්බං.)
පච‍්චනීයානුලොමං.
විපාකත‍්තිකං නිට‍්ඨිතං.