3. 2. 2. 10
3. 2. 2. 10.
3. 2. 2. 10.
20. එවං මෙ සුතං : එකං සමයං භගවා සාවත්‍ථියං විහරති, පුබ‍්බාරාමෙ මිගාරමාතුපාසාදෙ. අථ ඛො විසාඛා මිගාරමාතා තදහුපොසථෙ යෙන භගවා තෙනුපසඞ‍්කමි. උපසඞ‍්කමිත්‍වා භගවන‍්තං අභිවාදෙත්‍වා එකමන‍්තං නිසීදි. එකමන‍්තං නිසින‍්නං ඛො විසාඛං මිගාරමාතරං භගවා එතදවොච :
20. එක් සමයෙක්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සැවැත්නුවර සමීපයෙහි පූර්‍වාරාම නම් වූ මුවරමාපායෙහි වැඩ වසන සේක. එකල මාගාරිමාතෘ වූ විශාඛා තොමෝ පොහෝ ලත් එදින භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙත එළඹුනු. එළඹ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සකසා වැඳ එකත්පසෙක හුනු. එකත්පසෙක හුන් මුවරමා විශාඛාවනට භාග්‍යවතුන් වහන්සේ තෙල වදාළ සේක.
හන්‍ද කුතො නු ත්‍වං විසාඛෙ, ආගච‍්ඡසි දිවා දිවස‍්සාති?
විශාඛාවෙනි, මේ දෙවෙන්දවහල්හි තෙපි කොහි සිට එවු ද?
උපොසථාහං භන‍්තෙ, අජ‍්ජ උපවසාමීති.
වහන්ස, මම අද පෙහෙවස් ඇතියෙම් උපවාස කරමි යි.
තයො ඛො මෙ විසාඛෙ, උපොසථා. කතමෙ තයො? ගොපාලකුපොසථො, නිගණ‍්ඨුපොසථො, අරියුපොසථො.
විශාඛාවෙනි, මේ පෙහෙවස්හු තුන් දෙනෙක. කවර තුන් දෙනෙක යත්: ගෝපාලකූපෝසථය, නිගණ්ඨුපෝසථය, අරියූපෝසථ යි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, ගොපාලකුපොසථො හොති: සෙය්‍යථාපි විසාඛෙ, ගොපාලකො සායන‍්හසමයං සාමිකානං ගාවො නීයාතෙත්‍වා ඉති පටිසංචික‍්ඛති : අජ‍්ජ ඛො ගාවො අමුකස‍්මිඤ‍්ච අමුකස‍්මිඤ‍්ච පදෙසෙ චරිංසු, අමුකස‍්මිඤ‍්ච අමුකස‍්මිඤ‍්ච පදෙසෙ පානීයානි අපංසු, ස‍්වෙදානි ගාවො අමුකස‍්මිඤ‍්ච අමුකස‍්මිඤ‍්ච පදෙසෙ චරිස‍්සන‍්ති, අමුකස‍්මිඤ‍්ච අමුකස‍්මිඤ‍්ච පදෙසෙ පානීයානි පිවිස‍්සන‍්තීති. එවමෙව ඛො විසාඛෙ, ඉධෙකච‍්චො උපොසථිකො ඉති පටිසංචික‍්ඛති : අහං ඛ‍්වජ‍්ජ ඉදඤ‍්චිදඤ‍්ච ඛාදනීයං ඛාදිං. ඉදඤ‍්චිදඤ‍්ච භොජනීයං භුඤ‍්ජිං. ස‍්වෙදානාහං ඉදඤ‍්චිදඤ‍්ච ඛාදනීයං ඛාදිස‍්සාමි, ඉදඤ‍්චිදඤ‍්ච භොජනීයං භුඤ‍්ජිස‍්සාමීති. සො තෙන ලොභෙන අභිජ‍්ඣාසහගතෙන චෙතසා දිවසං අතිනාමෙති. එවං ඛො විසාඛෙ, ගොපාලකුපොසථො හොති. එවං උපවුත්‍ථො ඛො විසාඛෙ, ගොපාලකුපොසථො න මහප‍්ඵලො හොති න මහානිසංසො න මහාජුතිකො න මහාවිප‍්ඵාරො.
විශාඛාවෙනි, ගෝපාලකූපෝසථය කෙසේ වේ ද? විශාඛාවෙනි, යම් පරිදි ගොපලු සවස්කල හිමියනට ගවයන් දක්වා දී මෙසේ සලකා බලන්නේ වේ ද: “අද ගවයෝ අසෝ අසෝ පියෙස්හි (තණ) කෑහ. අසෝ අසෝ පියෙස්හි පැන් පීහ. සෙට දවස්හි ගවයෝ අසෝ අසෝ පියෙස්හි තණ කති. අසෝ අසෝ පෙදෙස්හි පැන් බොති” යි. විශාඛාවෙනි, එපරිදි ම මෙලොව කිසිවෙක් පෙහෙවස් ඇතියේ මෙසේ සලකයි: “මම අද මේ මේ ඛාද්‍ය කෑයෙමි. මම අද මේ මේ භෝජ්‍ය වැළඳීමි. සෙට දවස මම මේ මේ ඛාද්‍ය කමි. මේ මේ භෝජ්‍ය බුදිමි” යී. හේ ඒ ලෝභයෙන් අභිධ්‍යාසහගත සිතින් දවස ගළවයි. විශාඛාවෙනි, මෙසේ ගෝපාලකූපෝසථය (ගොපලු පෙහෙවස) වෙයි. විශාඛාවෙනි, මෙ පරිදි වුසූ ගෝපාලකූපෝසථය මහත් ඵල නො වෙයි. මහානිශංස නො වෙයි. මහාද්‍යුතික නො වෙයි. මහාවිස්ඵාර ද නො වෙයි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, නිගණ‍්ඨුපොසථො හොති: අත්‍ථි විසාඛෙ, නිගණ‍්ඨා නාම සමණජාතිකා. තෙ සාවකං එවං සමාදපෙන‍්ති : එහි ත්‍වං අම‍්භො පුරිස, යෙ පුරත්‍ථිමාය දිසාය පාණා පරං යොජනසතං, තෙසු දණ‍්ඩං නික‍්ඛිපාහි, යෙ පච‍්ඡිමාය දිසාය පාණා පරං යොජනසතං, තෙසු දණ‍්ඩං නික‍්ඛිපාහි: යෙ උත‍්තරාය දිසාය පාණා පරං යොජනසතං, තෙසු දණ‍්ඩං නික‍්ඛිපාහි, යෙ දක‍්ඛිණාය දිසාය පාණා පරං යොජනසතං, තෙසු දණ‍්ඩං නික‍්ඛිපාහීති. ඉති එකච‍්චානං පාණානං අනුද‍්දයාය අනුකම‍්පාය සමාදපෙන‍්ති, එකච‍්චානං පාණානං නානුද‍්දයාය නානුකම‍්පාය සමාදපෙන‍්ති. තෙ තදහුපොසථෙ සාවකං එවං සමාදපෙන‍්ති : එහි ත්‍වං අම‍්භො පුරිස, සබ‍්බචෙලානි නික‍්ඛිපිත්‍වා එවං වදෙහි : නාහං ක්‍වචන කස‍්සචි කිඤ‍්චනත‍්තස‍්මිං. න ච මම ක්‍වචන කත්‍ථචි කිඤ‍්චන තාත්‍ථිති.
විශාඛාවෙනි, නිගණ්ඨුපොස්ථය කෙසේ වේ ද: විශාඛාවෙනි, නිගණ්ඨ නම් වූ මහණ පිරිසෙක් ඇත. ඔහු සව්වා මෙසේ සමාදන් කරවත්: “එම්බා පුරුෂය, එව, තෝ පැදුම් දිග යොදුන් සියෙකින් ඔබ යම් ප්‍රාණීහු වෙත් ද ඔවුන් කෙරෙහි දඬු බහා තබව. පැළදිග යොදුන් සියෙකින් ඔබ යම් ප්‍රාණීහු වෙත් ද ඔවුන් කෙරෙහි දඬු බහා තබව. උතුරුදිග්හි සියක් යොද්නෙන් ඔබ යම් ප්‍රාණීහු වෙත් ද ඔවුන් කෙරෙහි දඬු බහා තබව. දකුණු දිග්හි සියක් යොද්නෙන් ඔබ යම් ප්‍රාණීහු වෙත් ද ඔවුන් කෙරෙහි දඬු බහා තබව” යි. මෙසේ ඇතැම් ප්‍රාණීන්හට දයා පිණිස අනුකම්පා පිණිස සමාදන් කරවත්. ඇතැම් ප්‍රාණීන්හට නිර්දයා පිණිස නිරනුකම්පා පිණිස සමාදන් කරවත්. ඔහු පොහෝ ලත් එදින සව්වා මෙසේ සමාදන් කරවත්: “එම්බා පුරුෂය, එව, තෝ හැම පිළී බහා තබා මෙසේ කියව: “මම කිසිතැනෙක්හිදු කිසිවකුගේ පලිබෝධයෙකිම් නොවෙමි. මාගේ ඇතුළත හෝ පිටත කිසිදු තැනෙක පිරිකරෙක පළිබෝධයෙක් ද නැතැ” යි.
ජානන‍්ති ඛො පනස‍්ස මාතාපිතරො : අයං අම‍්හාකං පුත‍්තොති සොපි ජානාති, ඉමෙ මය‍්හං මාතාපිතරොති. ජානාති ඛො පනස‍්ස පුත‍්තදාරො අයං අම‍්හාකං භත‍්තාති. සොපි ජානාති අයං මය‍්හං පුත‍්තදාරොති. ජානන‍්ති ඛො පනස‍්ස දාසකම‍්මකරපොරිසා අයං අම‍්හාකං අය්‍යොති. සොපි ජානාති ඉමෙ මය‍්හං දාසකම‍්මකරපොරිසාති. ඉති යස‍්මිං සමයෙ සච‍්චෙ සමාදපෙතබ‍්බා මුසාවාදෙ තස‍්මිං සමයෙ සමාදපෙන‍්ති. ඉදමස‍්ස මුසාවාදස‍්මිං වදාමි. සො තස‍්සා රත‍්තියා අච‍්චයෙන භොගෙ අදින‍්නඤ‍්ඤෙව පරිභුඤ‍්ජති. ඉදමස‍්ස අදින‍්නාදානස‍්මිං වදාමි. එවං ඛො විසාඛෙ, නිගණ‍්ඨුපොසථො හොති. එවං උපවුත්‍ථො ඛො විසාඛෙ, නිගණ‍්ඨුපොසථො න මහප‍්ඵලො හොති න මහානිසංසො න මහාජුතිකො න මහාවිප‍්ඵාරො.
“මේ අපගේ පුතු ය” යි ඔහුගේ මාපියෝ හඳුනත්. හෙ ද “මොහු මාගේ මාපියහ” යි ද ... “මේ අපගේ භර්‍තෘ ය” යි ඔහුගේ අඹුදරුවෝ ද දනිති. හෙ ද “මේ මාගේ අඹුදරුහ” යි දනියි. ඔහුගේ දස්කම්කරු පිරිස්හු ද “මේ අපගේ හිමියාපුත්හ” යි දනිත් හෙ ද “මොහු මාගේ දස්කම්කරු පිරිස්හු” යි දනියි. මෙසේ යම් කලෙක සත්‍යයෙහි සමාදන් කරවිය යුත්තාහු ද එසමයෙහි මුසවායෙහි සමාදන් කරවයි. මෙය ඔහුගේ මුසවා යී කියමි. හේ ඒ රැය ඉක්ම යාමෙන් පසු අයිනාදන් වූ ම ඒ භෝග වළඳ කෙරෙයි. මෙ ද ඔහුගේ අයිනාදනැ යි කියමි. විශාඛාවෙනි, මෙසේ නිගණ්ඨුපොස්ථය (නුවට පෙහෙවස) වේ. විශාඛාවෙනි, මෙසේ වුසූ නිගණ්ඨුපෝසථය මහත් ඵල නො වෙයි. මහත් අනුසස් ඇතියේ නො වෙයි. මහත් දිලුම් ඇතියේ නො වෙයි. මහත් පැතිරීම් ඇතියේ ද නො වෙයි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, අරියුපොසථො හොති : උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස විසාඛෙ, චිත‍්තස‍්ස උප‍්පක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උප‍්පක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො තථාගතං අනුස‍්සරති : ඉතිපි සො භගවා අරහං සම‍්මාසම‍්බුද‍්ධො විජ‍්ජාචරණසම‍්පන‍්නො සුගතො ලොකවිදූ අනුත‍්තරො පුරිසදම‍්මසාරථි සත්‍ථා දෙවමනුස‍්සානං බුද‍්ධො භගවාති.
විශාඛාවෙනි, අරියූපෝසථය කෙසේ වේ ද: විශාඛාවෙනි, සකිලිටි චිත්තයාගේ පිරිසිදු කිරීම උපක්‍රමයෙන් වෙයි. විශාඛාවෙනි, කෙසේ නම් සකිලිටි චිත්තයාගේ උපක්‍රමයෙන් පිරිසිදු කිරීම වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙසස්නෙහි අරිසවු තථාගතයන් අනුස්මරණය කෙරෙයි: “මෙ කරුණිනුදු ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ අර්‍හත් වන සේක, සම්‍යක්සම්බුද්ධයහ, විද්‍යාචරණ සම්පන්නයහ, සුගතයහ, ලෝකවිදූහ, අනුත්තරපුරිසදම්මසාරථීයහ, දෙව් මිනිස්නට ශාස්තෘයහ, බුද්ධයහ, භාග්‍යවත්හ” යී.
තස‍්ස තථාගතං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමොජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති. යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. සෙය්‍යථාපි විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස සීසස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
තථාගතයන් අනුස්මරණය කරණ ඔහුගේ සිත පහදී. ප්‍රමෝදය උපදී. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, යම්සේ කිලිටි හිසෙහි පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වේ ද එසෙයිනි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උප‍්පක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස සීසස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කක‍්කඤ‍්ච පටිච‍්ච මත‍්තිකඤ‍්ච පටිච‍්ච උදකඤ‍්ච පටිච‍්ච පුරිසස‍්ස ච තජ‍්ජං වායාමං පටිච‍්ච. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස සීසස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. එවමෙවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, කිලිටි හිසෙහි පිරිසුදු බව කෙසේ උපක්‍රමයෙන් වේ ද, ඇඹුලුකල්කය ද නිසා මැටි ද නිසා දිය ද නිසා පුරුෂයාගේ එයට නිසි ව්‍යායාමය ද නිසා වෙයි. විශාඛාවෙනි, මෙසේ කිලිටි හිසෙහි පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වෙයි. විශාඛාවෙනි, එපරිදි ම කිලිටිසිත්හි පිරිසුදු බව උපක්‍රමයෙන් වෙයි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො තථාගතං අනුස‍්සරති. ඉතිපි සො භගවා -පෙ- සත්‍ථා දෙවමනුස‍්සානං බුද‍්ධො භගවාති.
විශාඛාවෙනි, කිලිටිසිත්හි පිරිසුදුබව කෙසේ උපක්‍රමයෙන් කෙසේ වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙසස්නෙහි ආර්‍ය්‍යශ්‍රාවක තථාගතයන් අනුස්මරණය කෙරෙයි. “මේ කරුණිනුදු ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ... දෙව්මිනිස්නට ශාස්තෘයහ, බුද්ධයහ, භාග්‍යවත්හ“යී.
තස‍්ස තථාගතං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති. යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. අයං වුච‍්චති විසාඛෙ, අරියසාවකො බ්‍රහ‍්මුපොසථං උපවසති, බ්‍රහ‍්මුනා සද‍්ධිං සංවසති. බ්‍රහ‍්මං චස‍්ස ආරබ‍්භ චිත‍්තං පසීදති. පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති. යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
තථාගතයන් අනුස්මරණය කරණ ඔහුගේ සිත පහදී. ප්‍රමෝදය උපදී. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, මේ ආර්‍ය්‍යශ්‍රාවක බ්‍රහ්මූපෝසථය (සමාදන්ව) වෙසේ යයි ද (සම්‍යක්සම්බුද්ධ සඞ්ඛ්‍යාත) බ්‍රහ්මයා සමග වෙසේ යි ද කියනු ලැබේ. සම්‍යක් (සම්බුද්ධසඞ්ඛ්‍යාත) බ්‍රහ්මයා ඇරබ ඔහුගේ සිත පහදී, ප්‍රමෝදය උපදී. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද, ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි මෙසේ කිලිටි චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යාවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ.
උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස විසාඛෙ, චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො ධම‍්මං අනුස‍්සරති : ස‍්වාක‍්ඛාතො භගවතා ධම‍්මො සන්‍දිට‍්ඨිකො අකාලිකො එහිපස‍්සිකො ඔපනයිකො පච‍්චත‍්තං වෙදිතබ‍්බො විඤ‍්ඤූහීති.
විශාඛාවෙනි, කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ. විශාඛාවෙනි, කෙසේ කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙසස්නෙහි අරිසවු ධර්‍මය අනුස්මරණය කෙරෙයි. “භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් ධර්‍මය (අන්තද්වයට නොගොස් මැනවින් දෙසන ලද බැවින්) ස්වාඛ්‍යාතය, තමා තුළ සාක්‍ෂාත් කරණ විසින් දතයුතු බැවින් සාන්දෘෂ්ටිකය, (කල් නොයවා පල දෙන හෙයින්) අකාලිකය, (“එව, බලව”, යන විධියට නිසි බැවින්) ඒහිපස්සිකය, (තමා තුළ එළවා පිළිවිදීමට නිසි බැවින්) ඕපනයිකය, නුවණැත්තන් විසින් තමන් තමන් සිත්හි වෙන වෙන ම එළවා පිළිවිදිය යුතු වේ” යි.
තස‍්ස ධම‍්මං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. සෙය්‍යථාපි විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස කායස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
මෙසේ දහම් සිහි කරණ ඔහුගේ සිත පහන් වෙයි. ප්‍රමෝදය උපදියි. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද, ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, යම් සේ කිලිටි ශරීරයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ ද, එසෙයිනි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස කායස‍්ස උක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : සොත‍්තිඤ‍්ච පටිච‍්ච චුණ‍්ණඤ‍්ච පටිච‍්ච, උදකඤ‍්ච පටිච‍්ච, පුරිසස‍්ස ච තජ‍්ජං වායාමං පටිච‍්ච. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස කායස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, කිලිටි වූ ශරීරයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය කෙසේ උපක්‍රමයෙන් වේ ද: කුරුඳුවැළ ද නිසා නහනු ද නිසා දිය ද නිසා පුරුෂයාගේ එයට නිසි වූ ව්‍යායාමය ද නිසා වෙයි. විශාඛාවෙනි, කිලිටි ශරීරයාගේ මෙසේ උපක්‍රමයෙන් පර්‍ය්‍යවදානය වේ.
එවමෙව ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො ධම‍්මං අනුස‍්සරති : ස‍්වාක‍්ඛාතො භගවතා ධම‍්මො -පෙ- පච‍්චත‍්තං වෙදිතබ‍්බො විඤ‍්ඤූහීති. තස‍්ස ධම‍්මං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. අයං වුච‍්චති විසාඛෙ, අරියසාවකො ධම‍්මුපොසථං උපවසති, ධම‍්මෙන සද‍්ධිං සංවසති, ධම‍්මං චස‍්ස ආරබ‍්භ චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, එපරිදි ම කිලිටි චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ. විශාඛාවෙනි, කෙසේ කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙ සස්නෙහි අරිසවු ධර්‍මය අනුස්මරණය කෙරෙයි. “ධර්‍මය භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් ස්වාඛ්‍යාතය ... නුවණැතියන් විසින් තමන් තමන් සිත්හි වෙන වෙන ම එළවා පිළිවිදිය යුතු වේ” යි. ධර්‍මය අනුස්මරණය කරණ ඔහුගේ සිත පහන් වේ. ප්‍රමෝදය උපදී. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, මේ අරීසවු ධම්මූපෝසථය වෙසේ ය යි ද, ධර්‍මය හා සමග වෙසේය යි ද කියනු ලැබේ. ධර්‍මය ඇරබ ඔහු සිත පහන් වේ. ප්‍රමෝදය උපදී චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, මෙසේ වනාහි කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ.
උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස විසාඛෙ, චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො සඞ‍්ඝං අනුස‍්සරති : සුපටිපන‍්නො භගවතො සාවකසඞ‍්ඝො, උජුපටිපන‍්නො භගවතො සාවකසඞ‍්ඝො, ඤායපටිපන‍්නො භගවතො සාවකසඞ‍්ඝො, සාමීචිපටිපන‍්නො භගවතො සාවකසඞ‍්ඝො, යදිදං චත‍්තාරි පුරිසයුගානි අට‍්ඨ පුරිසපුග‍්ගලා එස භගවතො සාවකසඞ‍්ඝො ආහුනෙය්‍යො පාහුනෙය්‍යො දක‍්ඛිණෙය්‍යො අඤ‍්ජලිකරණිය්‍යො අනුත‍්තරං පුඤ‍්ඤක‍්ඛෙත‍්තං ලොකස‍්සාති.
විශාඛාවෙනි, කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ. විශාඛාවෙනි, කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය කෙසේ උපක්‍රමයෙන් වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙසස්නෙහි අරිසවු සඞ්ඝයා අනුස්මරණය කෙරෙයි. “භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකසඞ්ඝ සුපිළිපන් වේ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකසඞ්ඝ ඉදිපිළිවෙතට පිළිපන්නේ වේ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකසඞ්ඝ ආර්‍ය්‍යමාර්‍ග සඞ්ඛ්‍යාත න්‍යායයට පිළිපන්නේ වේ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකසඞ්ඝ මනා පිළිවෙතට පිළිපන්නේ වෙයි. එනම්: මේ පුරුෂයුග සතරය; පුරුෂපුද්ගලයෝ අට දෙනය. භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ තෙල ශ්‍රාවකසඞ්ඝ තෙමේ (දුරින් ගෙණවුත් දෙන පූජා සඞ්ඛ්‍යාත) ආහුනයට නිසි වෙයි. (ආගන්තුක දානසඞ්ඛ්‍යාත) පාහුණයට නිසි වෙයි. පරලොව සඳහා දෙන දාන සඞ්ඛ්‍යාත දක්‍ෂිණා පිළිගැණීමට නිසි වෙයි. අඤ්ජලිකර්‍මයට නිසි වෙයි. ලෝකයාහට අනුත්තර පුණ්‍යක්‍ෂේත්‍රය වේ” යි.
තස‍්ස සඞ‍්ඝං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති. පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා. තෙ පහීයන‍්ති. සෙය්‍යථාපි විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස වත්‍ථස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
සඞ්ඝයා සිහි කරණ ඔහුගේ සිත පහදී. ප්‍රමෝදය උපදියි. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද, ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, යම් සේ කිලිටි වසත්‍රයක්හුගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ ද, එසෙයිනි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස වත්‍ථස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : උසුමඤ‍්ච පටිච‍්ච, ඛාරඤ‍්ච පටිච‍්ච, ගොමයඤ‍්ච පටිච‍්ච, උදකඤ‍්ච පටිච‍්ච, පුරිසස‍්ස ච තජ‍්ජං වායාමං පටිච‍්ච. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස වත්‍ථස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. එවමෙව ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, කෙසේ කිලිටි වස්ත්‍රයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ ද: උණුසුම නිසා ද හළු නිසා ද ගොමුත්‍ර (හෝ එළුපක්) නිසා ද දිය නිසා ද පුරුෂයාගේ එයට නිසි ව්‍යායාමය නිසා ද වේ. විශාඛාවෙනි, මෙසේ කිලිටි වසත්‍රයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ. විශාඛාවෙනි, එපරිදි ම කිලිටි චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො සඞ‍්ඝං අනුස‍්සරති : සුපටිපන‍්නො භගවතො සාවකසඞ‍්ඝො -පෙ- අනුත‍්තරං පුඤ‍්ඤක‍්ඛෙත‍්තං ලොකස‍්සාති. තස‍්ස සඞ‍්ඝං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. අයං වුච‍්චති විසාඛෙ, අරියසාවකො සඞ‍්ඝුපොසථං උපවසති, සඞ‍්ඝෙන සද‍්ධිං සංවසති, සඞ‍්ඝං චස‍්ස ආරබ‍්භ චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, කෙසේ කිලිටි චිත්තයාගේ උපක්‍රමයෙන් පිරිසිදුබව වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙ සස්නෙහි අරිසවු සඞ්ඝයා අනුස්මරණය කෙරෙයි. “භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකසඞ්ඝ සුපිළිපන් වේ ... ලෝකයාට අනුත්තර පුණ්‍යක්‍ෂේත්‍රය වේ” යි සඞ්ඝයා සිහි කරණ ඔහුගේ සිත පහදී, ප්‍රමෝදය උපදී, චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, මේ අරිසවු තෙම සඞ්ඝුපෝසථය වසනේය යි ද සඞ්ඝයා සමග වසන්නේය යි ද කියනු ලැබේ. සඞ්ඝයා ඇරබ ඔහුගේ සිත පහදී. ප්‍රමෝදය උපදී. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද, ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, මෙසේ කිලිටි චිත්තයාගේ පිරිසිදු බව උපක්‍රමයෙන් වේ.
උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස විසාඛෙ, චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො අත‍්තනො සීලානි අනුස‍්සරති අඛණ‍්ඩානි අච‍්ඡිද‍්දානි අසබලානි අකම‍්මාසානි භුජිස‍්සානි විඤ‍්ඤුප‍්පසත්‍ථානි අපරාමට‍්ඨානි සමාධිසංවත‍්තනිකානි. තස‍්ස සීලං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති, සෙය්‍යථාපි විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස ආදාසස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, උපක්‍රමයෙන් කිලිටි චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය වේ. විශාඛාවෙනි, කෙසේ උපක්‍රමයෙන් කිලිටි චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙ සස්නෙහි අරිසවු අන්තයෙහි විකුම්වැරි මැද සිදුරු නොවූ ශබල නොවූ කල්මාෂ නොවූ තෘෂ්ණාදාසතායෙන් මුදන නුවණැත්තවුන් විසින් පසස්නා ලද තෘෂ්ණාදෘෂ්ටීන් විසින් පරාමර්‍ශ නොපත් සමාධිය පිණිස පවත්නා වූ තමාගේ සිල් අනුස්මරණය කෙරෙයි. ශීලය සිහි කරණ ඔහුගේ සිත පහදී. ප්‍රමෝදය උපදියි. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, යම්සේ කිලිටි වූ කැටපත්හි පිරිසිදු බව උපක්‍රමයෙන් වේ ද, එසෙයිනි.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස ආදාසස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : තෙලඤ‍්ච පටිච‍්ච, ඡාරිකඤ‍්ච පටිච‍්ච, වාලණ‍්ඩුකඤ‍්ච පටිච‍්ච, පුරිසස‍්ස ච තජ‍්ජං වායාමං පටිච‍්ච. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස ආදාසස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. එවමෙව ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, කෙසේ කිලිටි වූ කැටපත්හි පිරිසිදු බව උපක්‍රමයෙන් වේ ද: තෙල් නිසා ද හළු නිසා ද වල් කොසුව නිසා ද පුරුෂයාගේ එයට නිසි ව්‍යායාමය නිසා ද වේ. විශාඛාවෙනි, මෙසේ කිලිටි කැටපත්හි පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වේ. විශාඛාවෙනි, එපරිදි ම කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වේ.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො අත‍්තනො සීලානි අනුස‍්සරති අඛණ‍්ඩානි -පෙ- සමාධිසංවත‍්තනිකානි. තස‍්ස සීලං අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. අයං වුච‍්චති විසාඛෙ, අරියසාවකො සීලූපොසථං උපවසති, සීලෙන සද‍්ධිං සංවසති, සීලං චස‍්ස ආරබ‍්භ චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා, තෙ පහීයන‍්ති. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, කෙසේ කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පිරිසිදු බව උපක්‍රමයෙන් වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙ සස්නෙහි අරිසවු අඛණ්ඩ වූ ... සමාධිය පිණිස පවත්නා තමාගේ සිල් සිහි කෙරේ. සිල් සිහි කරණ ඔහුගේ සිත පහදී. ප්‍රමෝදය උපදී, චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, මේ අරිසවු සීලූපෝසථය වසන්නේ යි ද සීලය හා සමග වසන්නේ යි ද කියනු ලැබේ. සිල් ඇරබ ඔහුගේ සිත පහන් වේ. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් ද ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, මෙසේ කිලිටි සිත්හි පර්‍ය්‍යවදානය උපක්‍රමයෙන් වේ.
උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස විසාඛෙ, චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො දෙවතා අනුස‍්සරති, සන‍්ති දෙවතා චාතුම‍්මහාරාජිකා සන‍්ති දෙවා තාවතිංසා, සන‍්ති දෙවා යාමා -පෙ- තුසිතා - නිම‍්මාණරතිනො - පරනිම‍්මිතවසවත‍්තිනො, සන‍්ති දෙවා බ්‍රහ‍්මකායිකා, සන‍්ති දෙවා තතුත‍්තරිං, යථාරූපාය සද‍්ධාය සමන‍්නාගතා තා දෙවතා ඉතො චුතා තත්‍ථ උපපන‍්නා. මය‍්හම‍්පි තථාරූපා සද‍්ධා සංවිජ‍්ජති. යථාරූපෙන සීලෙන සමන‍්නාගතා තා දෙවතා ඉතො චුතා තත්‍ථ උපපන‍්නා, මය‍්හම‍්පි තථාරූපං සීලං සංවිජ‍්ජති. යථාරූපෙන සුතෙන සමන‍්නාගතා තා දෙවතා ඉතො චුතා තත්‍ථ උපපන‍්නා, මය‍්හම‍්පි තථාරූපං සුතං සංවිජ‍්ජති. යථාරූපෙන චාගෙන සමන‍්නාගතා තා දෙවතා ඉතො චුතා තත්‍ථ උපපන‍්නා, මය‍්හම‍්පි තථාරූපො චාගො සංවිජ‍්ජති. යථාරූපාය පඤ‍්ඤාය සමන‍්නාගතා තා දෙවතා ඉතො චුතා තත්‍ථ උපපන‍්නා, මය‍්හම‍්පි තථාරූපා පඤ‍්ඤා සංවිජ‍්ජතීති. තස‍්ස අත‍්තනො ච තාසං ච දෙවතානං සද‍්ධඤ‍්ච සීලඤ‍්ච සුතඤ‍්ච චාගඤ‍්ච පඤ‍්ඤඤ‍්ච අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති.
විශාඛාවෙනි, කිලිටි සිත්හි පිරිසිදු බව උපක්‍රමයෙන් වේ. විශාඛාවෙනි, කෙසේ කිලිටි සිත්හි පිරිසිදු බව උපක්‍රමයෙන් වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙ සස්නෙහි අරිසවු දෙවියන් අනුස්මරණය කෙරෙයි: සිවුමහරජයෙහි වැසි දෙවියෝ ඇත. තව්තිසා වැසි දෙවියෝ ඇත. යාමයෙහි වැසි දෙවියෝ ඇත. ... තුසීපුරවැසි දෙවියෝ ... නිම්මාණරති දෙව්ලෝ වැසි ... පරනිර්මිතවශවර්තියෙහි වැසි දෙවියෝ ඇත. බඹලොව වැසි දෙවියෝ ඇත. ඉන් ඔබ උපන් දෙවියෝ ඇත. යම්බඳු වූ ශ්‍රද්ධායෙකින් සමන්‍වාගත වූ ඒ දෙවියෝ මෙයින් සැව එහි උපන්නාහු නම් මට ද එබඳු ශ්‍රද්ධායෙක් විද්‍යාමාන වෙයි. යම්බඳු වූ ශීලයෙකින් සමන්‍වාගත වූ ඒ දෙවියෝ මෙයින් ච්‍යුත වූවාහු එහි උපන්නාහු නම් මට ද එබඳු ශීලය විද්‍යාමාන වේ. යම්බඳු වූ ශ්‍රැතයෙකින් සමන්‍වාගත වූ ඒ දෙවියෝ මෙයින් ච්‍යුත වූවාහු එහි උපන්නාහු නම් මට ද එබඳු ශ්‍රැතයෙක් විද්‍යාමාන වෙයි. යම්බඳු වූ ත්‍යාගයෙන් සමන්‍වාගත වූ ඒ දෙවියෝ මෙයින් සැව එහි උපන්නාහු නම් මට ද එබඳු ත්‍යාගයෙක් විද්‍යාමාන වේ. යම්බඳු වූ ප්‍රඥායෙකින් සමන්‍වාගත වූ ඒ දෙවියෝ මෙයින් සැව එහි උපන්නාහු නම් මට ද එබඳු ප්‍රඥායෙක් විද්‍යාමාන වෙයි. තමාගේ හා දෙවියන්ගේ හා ශ්‍රද්ධාව හා ශීලය හා ශ්‍රැතය හා ත්‍යාගය හා ප්‍රඥාව හා අනුස්මරණය කරණ ඔහුගේ සිත පහන් වෙයි. ප්‍රමෝදය උපදනේය. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් නම් ඔහු ප්‍රහත වෙත්.
සෙය්‍යථාපි විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස ජාතරූපස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. කථං ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස ජාතරූපස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. උක‍්කඤ‍්ච පටිච‍්ච, ලොණඤ‍්ච පටිච‍්ච, ගෙරුකඤ‍්ච පටිච‍්ච, නාලිසණ‍්ඩාසඤ‍්ච පටිච‍්ච, පුරිසස‍්ස ච තජ‍්ජං වායාමං පටිච‍්ච. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස ජාතරූපස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති. එවමෙව ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, යම්පරිදි කිලිටි වූ රනක්හුගේ පිරිසිදු බව උපක්‍රමයෙන් වේ ද, එසෙයිනි. විශාඛාවෙනි, කෙසේ වනාහි කිලිටි රනක්හුගේ පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වේ ද: උදුන ද නිසා ලුණු ද නිසා ගෛරික ද නිසා පුඹුනා නළය හා අඬුව ද නිසා පුරුෂයාගේ එයට නිසි ව්‍යායාමය ද නිසා වෙයි. විශාඛාවෙනි, මෙසේ වනාහි කිලිටි වූ ජාතරූපයාගේ පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වේ. විශාඛාවෙනි, එපරිදි ම කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වේ.
කථඤ‍්ච විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති : ඉධ විසාඛෙ, අරියසාවකො දෙවතා අනුස‍්සරති : සන‍්ති දෙවා චාතුම‍්මහාරාජිකා -පෙ- සන‍්ති දෙවා තතුත‍්තරිං. යථාරූපාය සද‍්ධාය සමන‍්නාගතා තා දෙවතා ඉතො චුතා තත්‍ථ උපපන‍්නා, මය‍්හම‍්පි තථාරූපා සද‍්ධා සංවිජ‍්ජති. යථාරූපෙන සීලෙන -පෙ- සුතෙන - චාගෙන - පඤ‍්ඤාය සමන‍්නාගතා තා දෙවතා ඉතො චුතා තත්‍ථ උපපන‍්නා, මය‍්හම‍්පි තථාරූපා පඤ‍්ඤා සංවිජ‍්ජතීති. තස‍්ස අත‍්තනො ච තාසඤ‍්ච දෙවතානං සද‍්ධඤ‍්ච සීලඤ‍්ච සුතඤ‍්ච චාගඤ‍්ච පඤ‍්ඤඤ‍්ච අනුස‍්සරතො චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. අයං වුච‍්චති විසාඛෙ, අරියසාවකො දෙවතුපොසථං උපවසති, දෙවතාහි සද‍්ධිං සංවසති, දෙවතා චස‍්ස ආරබ‍්භ චිත‍්තං පසීදති, පාමුජ‍්ජං උප‍්පජ‍්ජති, යෙ චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කිලෙසා තෙ පහීයන‍්ති. එවං ඛො විසාඛෙ, උපක‍්කිලිට‍්ඨස‍්ස චිත‍්තස‍්ස උපක‍්කමෙන පරියොදපනා හොති.
විශාඛාවෙනි, කෙසේ නම් කිලිටි වූ චිත්තයාගේ පිරිසිදුබව උපක්‍රමයෙන් වේ ද: විශාඛාවෙනි, මෙසස්නෙහි ආර්‍ය්‍යශ්‍රාවක දෙවියන් සිහි කරයි. “සිවුමහරජය වැසි දෙවියෝ ඇත. ... ඉන් ඔබ උපන් දෙවියෝ ඇත. යම්බඳු වූ ශ්‍රද්ධායෙකින් සමන්‍වාගත වූ ඒ දෙවියෝ මෙයින් සැව එහි උපන්නාහු නම් මට ද එබඳු ශ්‍රද්ධායෙක් විද්‍යාමාන වෙයි. යම්බඳු ශීලයෙකින් ... යම්බඳු ශ්‍රැතයෙකින් ... ත්‍යාගයෙකින් ... ප්‍රඥායෙකින් සමන්‍වාගත වූ ඒ දෙවියෝ මෙයින් ච්‍යුත වූවාහු එහි උපන්නාහු නම් මට ද එබඳු ප්‍රඥායෙක් විද්‍යාමාන වේ”යි. තමාගේ හා ඒ දෙවියන්ගේ හා ශ්‍රද්ධාව හා ශීලය හා ශ්‍රැතය හා ත්‍යාගය හා ප්‍රඥාව හා අනුස්මරණය කරණ ඔහුගේ සිත පහන් වේ. ප්‍රමෝදය උපදී. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් නම් ඔහු ප්‍රහත වෙති. විශාඛාවෙනි, මේ අරිසවු දේවතූපෝසථය වසන්නේ යයි ද දෙවියන් හා සමග වසන්නේ යි ද කියනු ලැබේ. දෙවියන් ඇරබ ඔහු සිත පහදී. ප්‍රමෝදය උපදී. චිත්තයාගේ යම්බඳු උපක්ලේශයෝ වෙත් නම් ඔහු ප්‍රහත වෙත්. විශාඛාවෙනි, කිලිටි චිත්තයාගේ පර්‍ය්‍යවදානය මෙසේ උපක්‍රමයෙන් වේ.
ස ඛො සො විසාඛෙ, අරියසාවකො ඉති පටිසඤ‍්චික‍්ඛති : යාවජීවං අරහන‍්තො පාණාතිපාතං පහාය පාණාතිපාතා පටිවිරතා නිහිතදණ‍්ඩා නිහිතසත්‍ථා ලජ‍්ජී දයාපන‍්නා සබ‍්බපාණභූතහිතානුකම‍්පී විහරන‍්ති. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං පාණාතිපාතං පහාය පාණාතිපාතා පටිවිරතො නිහිතදණ‍්ඩො නිහිතසත්‍ථො ලජ‍්ජී දයාපන‍්නො සබ‍්බපාණභූතහිතානුකම‍්පී විහරාමි. ඉමිනාපහං අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති.
විශාඛාවෙනි, එම අරිසවු මෙසේ නුවණින් සලකයි: “රහත්හු දිවිහිමියෙන් පණිවා හැර පණිවායෙන් වැළකුනාහු බහා තුබූ දඬු ඇත්තාහු බහා තැබූ අවි ඇත්තාහු ලජ්ජා ඇත්තාහු දයාවට පැමිණියාහු සර්‍වප්‍රාණභූතයන් කෙරෙහි හිතානුකම්පීව වෙසෙත්. මම අද මේ රෑ හා මේ දවස හා පණිවා හැර පණිවායෙන් වැළැකියෙම් බහා තැබූ දඬු ඇතියෙම් බහා තැබූ අවි ඇතියෙම් ලජ්ජා ඇතියෙම් දයාවට පැමිණියෙම් සර්‍වප්‍රාණභූතයන් කෙරෙහි හිතානුකම්පී වූයෙම් වෙසෙමි. මම මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස ද විසූයේ වෙයි.
යාවජීවං අරහන‍්තො අදින‍්නාදානං පහාය අදින‍්නාදානා පටිවිරතා දින‍්නාදායී දින‍්නපාටිකඞ‍්ඛී, අථෙනෙන සුචිභූතෙන අත‍්තනා විහරන‍්ති. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං අදින‍්නාදානං පහාය අදින‍්නාදානා පටිවිරතො දින‍්නාදායී දින‍්නපාටිකඞ‍්ඛී, අථෙනෙන සුචිභූතෙන අත‍්තනා විහරාමි. ඉමිනාපහං අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති.
රහත්හු දිවිහිමියෙන් අයිනාදනින් වැළකුනාහු දුන් දෑ ගන්නාසුලු වූවාහු දුන් දෑ කැමතිවනසුලු වූවාහු නොසොර වූ පිරිසිදු අත්බැවින් වෙසෙත්. මම ද අද මේ රෑ හා මේ දවස හා අයිනාදන් හැර දමා අයිනාදනින් වැළකියෙම් දුන් දෑ ගන්නා සුල්ලෙම් දුන් දෑ කැමැති වන සුල්ලෙම් නොසොර වූ පිවිතුරු අත්බැවින් වෙසෙමි. මම මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස් වුසූයේ ද වෙයි.
යාවජීවං අරහන‍්තො අබ්‍රහ‍්මචරියං පහාය බ්‍රහ‍්මචාරී ආරාචාරී විරතා මෙථුනා ගාමධම‍්මා. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං අබ්‍රහ‍්මචරියං පහාය බ්‍රහ‍්මචාරී විරතො මෙථුනා ගාමධම‍්මා. ඉමිනාපහං අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති.
රහත්හු දිවිහිම් අබ්‍රම්සර හැරදමා බඹසර ඇත්තාහු අබ්‍රම්සරින් දුරුව වසන්නාහු ගැමිදහම් වූ මෙවුන්දමින් වැළකුනාහු වෙති, මම ද අද මේ රෑ හා මේ දාවල හා අබ්‍රම්සර හැරදමා බඹසැරියෙම් ගැමිදම් වූ මෛථුනයෙන් වැළකියෙම් වෙමි. මම මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස් ද වුසූයේ වෙයි.
යාවජීවං අරහන‍්තො මුසාවාදං පහාය මුසාවාදා පටිවිරතා සච‍්චවාදී සච‍්චසන්‍ධා ථෙතා පච‍්චයිකා අවිසංවාදකා ලොකස‍්ස. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං මුසාවාදං පහාය මුසාවාදා පටිවිරතො සච‍්චවාදී සච‍්චසන්‍ධො ථෙතො පච‍්චයිකො අවිසංවාදකො ලොකස‍්ස. ඉමිනාපහං අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති.
රහත්හු දිවිහිම් මුසවා හැරදමා මුසවායෙන් වැළකුනාහු සත්‍යවාදී වූවාහු සත්‍යයෙන් සත්‍යය ඝටනාහු ස්ථිර කථා ඇත්තාහු හැදහිය යුතු කථා ඇත්තාහු ලෝකයා නළ නො කෙරෙති. මම ද අද මේ රෑ හා මේ දාවල හා මුසවා හැර දමා මුසවායෙන් වැළකියෙමි. සත්‍යවාදී වූයෙමි. සත්‍යයෙන් සත්‍යය ඝටනෙම් ස්ථිර කථා ඇතියෙම් හැදැහිය හැකි කථා ඇතියෙම් ලෝකයා නොවස්නෙම් වෙමි. මම මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස ද විසූයේ වෙයි.
යාවජීවං අරහන‍්තො සුරාමෙරයමජ‍්ජපමාදට‍්ඨානං පහාය සුරාමෙරයමජ‍්ජපමාදට‍්ඨානා පටිවිරතා. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං සුරාමෙරයමජ‍්ජපමාදට‍්ඨානං පහාය සුරාමෙරයමජ‍්ජපමාදට‍්ඨානා පටිවිරතො. ඉමිනාපහං අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති.
රහත්හු දිවිහිම් කොට පාන චේතනා නැමැති ප්‍රමාදයට කරුණු වූ රහමෙරමද හැරදමා පමා කරුණු වූ රහමෙරමදින් වැළකුනාහු වෙති. මම ද අද මේ රෑ හා මේ දාවල පමා කරුණු වූ රහමෙර මද හැර දමා පමා කරුණුවූ රහමෙරමදින් වැළකියෙම් වෙමි. මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු මම රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස ද විසූයේ වෙයි.
යාවජීවං අරහන‍්තො එකභත‍්තිකා රත‍්තූපරතා විරතා විකාලභොජනා. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං එකභත‍්තිකො රත‍්තූපරතො විරතො විකාලභොජනා. ඉමිනාපි අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති.
රහත්හු දිවිහිම් ඒකභත්තික වූවාහු රාත්‍රිභෝජනයෙන් වැළකුනාහු විකල්බොජුනෙන් වැළකුනාහු වෙති. මම ද අද මේ රෑ හා මේ දාවල හා ඒකභක්තික වූයෙම් රාත්‍රිභෝජනයෙන් වැළකුනෙමි විකල් බොජුනෙන් දුරුවූයෙම් වෙමි. මම මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස් වුසුයේ ද වෙයි.
යාවජීවං අරහන‍්තො නච‍්චගීතවාදිතවිසූකදස‍්සනමාලාගන්‍ධවිලෙපනධාරණමණ‍්ඩනවිභූසනට‍්ඨානා පටිවිරතා. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං නච‍්චගීතවාදිතවිසූකදස‍්සනමාලාගන්‍ධවිලෙපනධාරණමණ‍්ඩනවිභූසනට‍්ඨානා පටිවිරතො. ඉමිනාපහං අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති.
රහත්හු දිවිහිමියෙන් නැටුම් ගැයුම් වැයුම් විසුළුදැකුම් මල්ගඳවිලෙවුන් දරණ සජන සරසන යන කරුණින් වැළකුනාහු වෙති. මම ද අද මේ රෑ හා මේ දවාල හා නැටුම් ගැයුම් වැයුම් විසුළු දැකුම් මල්ගඳ විලෙවුන් දැරුම් සැදුම් සැරැයුම් යන කරුණින් වැළකුනෙම් වෙමි. මම මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස් වුසුයේ ද වෙයි.
යාවජීවං අරහන‍්තො උච‍්චාසයනමහාසයනං පහාය උච‍්චාසයනමහාසයනා පටිවිරතා නීචසෙය්‍යං කප‍්පෙන‍්ති. මඤ‍්චකෙ වා තිණසන්‍ථාරකෙ වා. අහම‍්පජ‍්ජ ඉමඤ‍්ච රත‍්තිං ඉමඤ‍්ච දිවසං උච‍්චාසයනමහාසයනං පහාය උච‍්චාසයනමහාසයනා පටිවිරතො නීචසෙය්‍යං කප‍්පෙමි. මඤ‍්චකෙ වා තිණසන්‍ථාරකෙ වා. ඉමිනාපහං අඞ‍්ගෙන අරහතං අනුකරොමි, උපොසථො ච මෙ උපවුත්‍ථො භවිස‍්සති. එවං ඛො විසාඛෙ, අරියූපොසථො හොති.
රහත්හු දිවිහිමියෙන් උසසුන් මහඅසුන් හැර දමා උසසුන් මහස්නෙන් වැළැක්කාහු හැඳෙක හෝ තණඇතිරියෙක හෝ බට ශය්‍යා කෙරෙත්. මම ද අද මේ රෑ හා මේ දාවල හා උසසුන් මහසුන් හැරදමා උසසුන් මහස්නෙන් වැළකියෙම් හැඳෙක හෝ තණඇතිරියෙක බටහෙවුම් කෙරෙමි. මේ ගුණාඞ්ගයෙනුදු මම රහතුන් අනුකරණය කරමි. මා විසින් පෙහෙවස ද වුසුයේ වෙයි. විශාඛාවෙනි, මෙසේ අරියූපෝසථය (අරීපෙහෙවස) වෙයි.
එවං උපවුත්‍ථො ඛො විසාඛෙ, අරියූපොසථො මහප‍්ඵලො හොති. මහානිසංසො මහාජුතිකො මහාවිප‍්ඵාරො. කීව මහප‍්ඵලො හොති. කීව මහානිසංසො කීව මහාජුතිකො කීව මහාවිප‍්ඵාරො.
විශාඛාවෙනි, මෙසේ විසූ අරියූපෝසථය මහත්ඵල වෙයි. මහානිසංස ද වෙයි. මහාජූතික ද වෙයි. මහාවිප්ඵාර ද වෙයි. කිපමණ මහත්ඵල වේ ද: කිපමණ මහානිසංස වේ ද: කිපමණ මහාජුතික වේ ද: කිපමණ මහාවිප්ඵාර වේ ද?
සෙය්‍යථාපි විසාඛෙ, යො ඉමෙසං සොළසන‍්නං මහාජනපදානං පහූතසත‍්තරතනානං ඉස‍්සරියාධිපච‍්චං රජ‍්ජං කාරෙය්‍ය, සෙය්‍යථිදං : අඞ‍්ගානං, මගධානං, කාසීනං, කොසලානං, වජ‍්ජීනං, මල‍්ලානං, චෙතීනං, වඞ‍්ගානං, කුරූනං, පඤ‍්චාලානං, මච‍්ඡානං, සූරසෙනානං, අස‍්සකානං, අවන‍්තීනං, ගන්‍ධාරානං, කම‍්බොජානං, අට‍්ඨඞ‍්ගසමන‍්නාගතස‍්ස උපොසථස‍්ස එතස‍්ස කලං නාග‍්ඝති සොළසිං. තං කිස‍්ස හෙතු : කපණං විසාඛෙ, මානුසකං රජ‍්ජං දිබ‍්බං සුඛං උපනිධාය.
විශාඛාවෙනි, යම්පරිදි අඞ්ග - මගධ - කාසී - කෝසල - වජ්ජි - මල්ල - චෙතී - වඞ්ග - කුරු - පඤ්චාල - මච්ඡ- සූරසේන - අස්සක- අවන්ති - ගන්‍ධාර - කාම්බෝජ බඳු නොමඳ සත්රුවනින් පිරි සොළොස් මහා ජනපදයන්ගේ ඓශ්චර්‍ය්‍යාධිපත්‍යය ඇති රාජ්‍යය යමෙක් කරන්නේ නම් තෙල අෂ්ටාඞ්ගසමන්‍වාගත උපෝසථයාගේ සොළොස් වන කොටසට ද (එය) නො අගී. ඒ කවර හෙයින: විශාඛාවෙනි, දිව්‍යසුඛය පිණිස මිනිස්රජය ඇලුප් වෙයි.
යානි විසාඛෙ, මානුසකානි පඤ‍්ඤාස වස‍්සානි, චාතුම‍්මහාරාජිකානං දෙවානං එසො එකො රත‍්තින්‍දිවො තාය රත‍්තියා තිංසරත‍්තියො මාසො. තෙන මාසෙන ද‍්වාදසමාසියො සංවච‍්ඡරො. තෙන සංවච‍්ඡරෙන පඤ‍්චවස‍්සසතානි චාතුම‍්මහාරාජිකානං දෙවානං ආයුප‍්පමාණං. ඨානං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, විජ‍්ජති යං ඉධෙකච‍්චො ඉත්‍ථී වා පුරිසො වා අට‍්ඨඞ‍්ගසමන‍්නාගතං උපොසථං උපවසිත්‍වා කායස‍්ස භෙදා පරම‍්මරණා චාතුම‍්මහාරාජිකානං දෙවානං සහව්‍යතං උපපජ‍්ජෙය්‍ය. ඉදං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, සන්‍ධාය භාසිතං කපණං මානුසකං රජ‍්ජං දිබ‍්බං සුඛං උපනිධාය.
විශාඛාවෙනි, මිනිසුන් සතු යම් පණස් වසෙක් වේ ද, තෙල චාතුම්මහාරාජික දෙවියනට එක් රෑ දාවලෙකි. මසෙක් එරැයින් තිස් රැයෙක් වේ. හවුරුද්දෙක් එමසින් දොළොස් මැසි වෙයි. එ හවුරුදුයෙන් පන්සිය වසෙක් චාතුම්මහාරාජික දෙවියන්ගේ ආයුෂප්‍රමාණය වේ. විශාඛාවෙනි යම් හෙයෙකින් මෙලොව කිසි ස්ත්‍රියක් වේවයි, පුරුෂයෙක් වේවයි අෂ්ටාඞ්ගසමන්‍වාගත වූ පෙහෙවස් වැස කාබුන් මරණින් මතු සිවුමහරජවැසි දෙවියන්ගේ සහවාසයට පැමිණේ යන තෙල කරුණ විද්‍යාමාන වේ. විශාඛාවෙනි, මේ කරුණ සඳහා දිව්‍යසුඛය පිණිස මිනිස්රජය ඇලුප් වෙයි, යන තෙල කියන ලදි.
යං විසාඛෙ, මානුසකං වස‍්සසතං, තාවතිංසානං දෙවානං එසො එකො රත‍්තින්‍දිවො. තාය රත‍්තියා තිංසරත‍්තියො මාසො. තෙන මාසෙන ද‍්වාදසමාසියො සංවච‍්ඡරො. තෙන සංවච‍්ඡරෙන දිබ‍්බං වස‍්සසහස‍්සං තාවතිංසානං දෙවානං ආයුප‍්පමාණං. ඨානං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, විජ‍්ජති යං ඉධෙකච‍්චො ඉත්‍ථී වා පුරිසො වා අට‍්ඨඞ‍්ගසමන‍්නාගතං උපොසථං උපවසිත්‍වා කායස‍්ස භෙදා පරම‍්මරණා තාවතිංසානං දෙවානං සහව්‍යතං උපපජ‍්ජෙය්‍ය. ඉදං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, සන්‍ධාය භාසිතං කපණං මානුසකං රජ‍්ජං දිබ‍්බං සුඛං උපනිධාය.
විශාඛාවෙනි, මිනිසුන් සතු යම් වර්‍ෂ ශතයක් වේ ද, තව්තිසාවැසි දෙවියන්ට තෙල එක් රෑදාවලෙකි. එරැයින් තිස්රැයෙක් මසෙකි. එමසින් දොළොස්මැසි වූයේ හවුරුද්දෙකි. එහවුරුදුයෙන් දිව්‍යවර්‍ෂසහස්‍රයක් තව්තිසා වැසි දෙවියන්ගේ ආයුෂප්‍රමාණ වෙයි. විශාඛාවෙනි, යම් හෙයෙකින් මෙලොව කිසි ස්ත්‍රියක් වේවයි පුරුෂයෙක් වේවයි අටඟින් යුත් පෙහෙවස් වැස කාබුන් මරණින් මතු තාවතිංස වැසි දෙවියන්ගේ සහවාසයට පැමිණේය යන මෙකරුණ විද්‍යාමාන වේ. විශාඛාවෙනි, දිව්‍යසුඛය පිණිස මිනිස්රජය ඇලුප් වෙයි, යන මේ සඳහා තෙල කරුණ කියන ලදි.
යානි විසාඛෙ, මානුසකානි ද‍්වෙ වස‍්සසතානි, යාමානං දෙවානං එසො එකො රත‍්තින්‍දිවො. තාය රත‍්තියා තිංසරත‍්තියො මාසො. තෙන මාසෙන ද‍්වාදසමාසියො සංවච‍්ඡරො. තෙන සංවච‍්ඡරෙන දිබ‍්බානි ද‍්වෙ වස‍්සසහස‍්සානි යාමානං දෙවානං ආයුප‍්පමාණං. ඨානං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, විජ‍්ජති යං ඉධෙකච‍්චො ඉත්‍ථී වා පුරිසො වා අට‍්ඨඞ‍්ගසමන‍්නාගතං උපොසථං උපවසිත්‍වා කායස‍්ස භෙදා පරම‍්මරණා යාමානං දෙවානං සහව්‍යතං උපපජ‍්ජෙය්‍ය. ඉදං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, සන්‍ධාය භාසිතං කපණං මානුසකං රජ‍්ජං දිබ‍්බං සුඛං උපනිධාය.
විශාඛාවෙනි, මනුෂ්‍යයන් පිළිබඳ යම් දෙසිය හවුරුදුයෙක් වේ ද, යාම දෙවියනට තෙල එක් රෑදාවලෙකි. එරැයින් තිස්රැයෙක් මසෙකි. එමසින් දොළොස්මැසි වූයේ හවුරුද්දෙකි. එහවුරුදුයෙන් දිව්‍ය ද්විසහස්‍ර වර්‍ෂයෙක් යාමදෙවියන්ගේ ආයුෂ්ප්‍රමාණ වෙයි. විශාඛාවෙනි, යම් හෙයෙකින් මෙලොව්හි ඇතැම් ස්ත්‍රියක් වේවයි පුරුෂයෙක් වේවයි අටඟින් යුත් පෙහෙවස් වැස කාබුන් මරණින් යාමදෙවියන්ගේ සහවාසයට එළඹේය යන තෙල කරුණ විද්‍යාමාන වේ. විශාඛාවෙනි, මේ සඳහා දිව්‍යසුඛය පිණිස මිනිස්රජය ඇලුප් වෙයි, යන තෙල කරුණ කියන ලදි.
යානි විසාඛෙ, මානුසකානි චත‍්තාරි වස‍්සසතානි, තුසිතානං දෙවානං එසො එකො රත‍්තින්‍දිවො. තාය රත‍්තියා තිංසරත‍්තියො මාසො. තෙන මාසෙන ද‍්වාදසමාසියො සංවච‍්ඡරො. තෙන සංවච‍්ඡරෙන දිබ‍්බානි චත‍්තාරි වස‍්සසහස‍්සානි තුසිතානං දෙවානං ආයුප‍්පමාණං. ඨානං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, විජ‍්ජති යං ඉධෙකච‍්චො ඉත්‍ථි වා පුරිසො වා අට‍්ඨඞ‍්ගසමන‍්නාගතං උපොසථං උපවසිත්‍වා කායස‍්ස භෙදා පරම‍්මරණා තුසිතානං දෙවානං සහව්‍යතං උපපජ‍්ජෙය්‍ය. ඉදං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, සන්‍ධාය භාසිතං කපණං මානුසකං රජ‍්ජං දිබ‍්බං සුඛං උපනිධාය.
විශාඛාවෙනි, මිනිසුන්ගේ යම් සාරසිය වසෙක් වේ ද තෙල තුෂිත දෙවියන්ගේ එක් රෑදාවලෙකි. එරැයින් තිස්රැයෙක් මාසයෙකි. එමසින් දොළොස් මැසි වූයේ හවුරුදුයෙකි. එහවුරුදුයෙන් දිව්‍ය වූ සාරදහස් වසෙක් තුෂිත දෙවියන්ගේ ආයුෂ්ප්‍රමාණය වේ. විශාඛාවෙනි, යම් හෙයෙකින් මෙලොව කිසි ස්ත්‍රියක් වේවයි පුරුෂයෙක් වේවයි අටඟින් යුත් පෙහෙවස් වැස කාබුන් මරණින් මතු තුෂිත දෙවියන්ගේ සහවාසයට එළඹෙන්නේය යන තෙල කරුණ විද්‍යාමාන වේ. විශාඛාවෙනි, මේ සඳහා මානුෂිකරාජ්‍යය දිව්‍යසුඛය පිණිස අල්ප වෙයි යන තෙල කරුණ කියන ලදි.
යානි විසාඛෙ, මානුසකානි අට‍්ඨවස‍්සසතානි, නිම‍්මාණරතීනං දෙවානං එසො එකො රත‍්තින්‍දිවො. තාය රත‍්තියා තිංසරත‍්තියො මාසො. තෙන මාසෙන ද‍්වාදසමාසියො සංවච‍්ඡරො. තෙන සංවච‍්ඡරෙන දිබ‍්බානි අට‍්ඨ වස‍්සසහස‍්සානි නිම‍්මානරතීනං දෙවානං ආයුප‍්පමාණං. ඨානං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, විජ‍්ජති යං ඉධෙකච‍්චො ඉත්‍ථී වා පුරිසො වා අට‍්ඨඞ‍්ගසමන‍්නාගතං උපොසථං උපවසිත්‍වා කායස‍්ස භෙදා පරම‍්මරණා නිම‍්මානරතීනං දෙවානං සහව්‍යතං උපපජ‍්ජෙය්‍ය. ඉදං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, සන්‍ධාය භාසිතං කපණං මානුසකං රජ‍්ජං දිබ‍්බං සුඛං උපනිධාය.
විශාඛාවෙනි, මානුෂික වූ යම් අටසිය වසෙක් වේ ද තෙල නිර්‍මාණරතී දෙවියනට එක් රෑදාවලෙකි. එරැයින් තිස්රැයෙක් මාසයෙකි. එමසින් දොළොස්මස් ඇතියේ හවුරුද්දෙකි. එහවුරුදුයෙන් දිව්‍ය වූ අෂ්ටවර්‍ෂසහස්‍රයෙක් නිර්‍මාණරතී දෙවියන්ගේ ආයුෂ්ප්‍රමාණ වේ. විශාඛාවෙනි, යම් හෙයෙකින් මෙලොව ස්ත්‍රියක් වේවයි පුරුෂයෙක් වේවයි අටඟින් යුත් පෙහෙවස් වැස කාබුන් මරණින් මතු නිර්‍මාණරතී දෙවියන්ගේ සහවාසයට එළඹෙන්නේය යන තෙල කරුණ විද්‍යාමාන වේ. විශාඛාවෙනි, මේ සඳහා දිව්‍යසුඛය පිණිස මානුෂිකරාජ්‍යය කෘපණ වේ යන තෙල කරුණ කියන ලදි.
යානි විසාඛෙ, මානුසකානි සොළස වස‍්සසතානි, පරනිම‍්මිතවසවත‍්තීනං දෙවානං එසො එකො රත‍්තින්‍දිවො. තාය රත‍්තියා තිංසරත‍්තියො මාසො. තෙන මාසෙන ද‍්වාදසමාසියො සංවච‍්ඡරො. තෙන සංවච‍්ඡරෙන දිබ‍්බානි සොළස වස‍්සසහස‍්සානි පරනිම‍්මිතවසවත‍්තීනං දෙවානං ආයුප‍්පමාණං. ඨානං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, විජ‍්ජති, යං ඉධෙකච‍්චො ඉත්‍ථී වා පුරිසො වා අට‍්ඨඞ‍්ගසමන‍්නාගතං උපොසථං උපවසිත්‍වා කායස‍්ස භෙදා පරම‍්මරණා පරනිම‍්මිතවසවත‍්තීනං දෙවානං සහව්‍යතං උපපජ‍්ජෙය්‍ය. ඉදං ඛො පනෙතං විසාඛෙ, සන්‍ධාය භාසිතං කපණං මානුසකං රජ‍්ජං දිබ‍්බං සුඛං උපනිධායාති.
විශාඛාවෙනි, මිනිසුන් පිළිබඳ යම් සොළොස් සියවසෙක් වේ ද පරනිර්මිත වශවර්තී දෙවියනට තෙල එක් රෑදාවලෙකි. එරැයින් තිස්රැයෙක් මාසයෙකි. එමසින් දොළොස්මැසි වූයේ හවුරුද්දෙකි. එහවුරුද්දෙන් දිව්‍ය වූ ශොඩෂ වර්‍ෂ සහස්‍රයෙක් පරනිර්මිතවශවර්තී දෙවියන්ගේ ආයුප්‍රමාණය වේ. විශාඛාවෙනි, මෙලොව යම් හෙයෙකින් කිසි ස්ත්‍රියක් වේවයි, පුරුෂයෙක් වේවයි අටඟින් යුත් පෙහෙවස් වැස කාබුන් මරණින් මතු පරනිර්මිත වශවර්ති දෙවියන්ගේ සහභාවයට එළඹෙන්නේය යන තෙල කරුණ විද්‍යාමාන වේ. විශාඛාවෙනි, දිව්‍යසුඛය පිණිස මානුෂික රාජ්‍යය පුරුතු වෙයි යන තෙල කරුණ කියන ලදි.
30. පාණං න හානෙ න චදින‍්නමාදියෙ මුසා න භාසෙ න ච මජ‍්ජපො සියා, අබ්‍රහ‍්මචරියා විරමෙය්‍ය මෙථුනා රත‍්තිං න භුඤ‍්ජෙය්‍ය විකාලභොජනං.
30. පරපණ නො නස්නේය. අයිනාදන් නො ද ගන්නේය. මුසවා නො බණන්නේය. මත්පැන් පානය කරන්නෙක් නො ද වන්නේය. අබ්‍රහ්මචර්‍ය්‍ය සඞ්ඛ්‍යාත මෛථුනයෙන් වළක්නේය. රාත්‍රිභෝජනය හා විකාලභෝජනය නො බුදින්නේය.
31. මාලං න ධාරෙ න ච ගන්‍ධමාචරෙ මඤ‍්චෙ ඡමායං ව සයෙථ සන්‍ථතෙ, එතං හි අට‍්ඨඞ‍්ගිකමාහුපොසථං බුද‍්ධෙන දුක‍්ඛන‍්තගුනා පකාසිතං.
31. මල්දම් නො දරන්නේය. සුවඳ නො තවරගන්නේය. හැඳෙහි ද (පිරියම් කළ) බිමෙහි ද ඇතිරියෙහි ද හෝනේය. දුකත් ගිය බුදුරජුන් විසින් වදහළ තෙල ම අටඟපෙහෙවසැ යි කීහු.
32. චන්‍දො ච සුරියො ච උභො සුදස‍්සනා ඔභාසයං අනුපරියන‍්ති යාවතා, තමොනුදා තෙ පන අන‍්තලික‍්ඛගා නභෙ පභාසෙන‍්ති දිසාවිරොචනා.
32. සුදර්‍ශන වූ චන්‍ද්‍රයා ද සූර්‍ය්‍යයා ද යන දෙදෙන යම්තාක් තැන් හොබවමින් සිසාරා යෙත් ද, අඳුරු බිඳලන අහසෙහි යන ඔහු සව් දිගුන් හොබවන්නාහු අහස්හි රස් නඟත් ද,
33. එතස‍්මිං යං විජ‍්ජති අන‍්තරෙ ධනං මුත‍්තා මණී වෙළුරියඤ‍්ච භද‍්දකං, සිඞ‍්ගීසුවණ‍්ණං අථවාපි කඤ‍්චනං යං ජාතරූපං හටකන‍්ති වුච‍්චති.
33. මේ දෙයතුරෙහි සිත්කලු මුතු හා දෑමිණි හා වෙරළුමිණි හා සිඟු රන් හා වැලිත් පැවී කසුන් හා බුදුබඳ පැහැති රන් හා කුහුඹුවන් විසින් ගෙණෙන ලද හෙයින් “හාටකයැ” යි කියනු ලබන රන් හා යම් බඳු ධනයක් වේ ද,
34. අට‍්ඨඞ‍්ගුපෙතස‍්ස උපොසථස‍්ස කලම‍්පි තෙ නානුභවන‍්ති සොළසිං, චන්‍දප‍්පභා තාරගණා ච සබ‍්බෙ.
34. ඔහු ද අටඟින් යුත් පෙහෙවස්හුගේ සොළොස් වන කොටස ද නොයෙත්.
35. තස‍්මා හි නාරී ච නරො ච සීලවා අට‍්ඨඞ‍්ගුපෙතං උපවස‍්සුපොසථං, පුඤ‍්ඤානි කත්‍වාන සුඛුද්‍රයානි අනින්‍දිතා සග‍්ගමුපෙන‍්ති ඨානන‍්ති.
35. හැම උළුකැන්හු සඳරස්හුගේ සොළොස්වන කොටසට නොවැටෙද්ද, එසෙයිනි. එහෙයින් ම සිල්වත් නරනාරීහු අටඟින් යුත් පෙහෙවස් වැස සුව එළවන පින් කොට අනින්‍දිත වූවාහු ස්වර්‍ගස්ථානයට එළඹෙත්.
මහාවග‍්ගො දුතියො
දෙවන මහවග යි.