පඤ්චභොගආදියසුත්තං
5. 1. 5. 1.
5. 1. 5. 1.
[පඤ්චභොගආදියසුත්තං]
[භෝගආදිය සූත්රය]
41. එකං සමයං භගවා සාවත්ථියං විහරති ජෙතවනෙ අනාථපිණ්ඩිකස්ස ආරාමෙ. අථ ඛො අනාථපිණ්ඩිකො ගහපති යෙන භගවා තෙනුපසඞ්කමි. උපසඞ්කමිත්වා භගවන්තං අභිවාදෙත්වා එකමන්තං නිසීදි. එකමන්තං නිසින්නං ඛො අනාථපිණ්ඩිකං ගහපතිං භගවා එතදවොච:
41. එක් කලෙක භාග්යවත් බුදුහු සැවැත්නුවර ඇසුරු කොට ජේතවන නම් වූ අනේපිඬු සිටුහුගේ අරම්හි වැඩ වෙසෙන සේක. එ කල්හි අනේපිඬු ගැහැවි භාග්යවතුන් වහන්සේ වෙත එළැඹියේ ය. එළැඹ භාග්යවතුන් වහන්සේ සකසා වැඳ එකත්පස් ව හිඳගත. බුදුහු එකත්පස් ව හුන් අනේපිඬු ගැහැවි හට තෙල වදාළ සේක:
පඤ්චිමෙ ගහපති භොගානං ආදියා. කතමෙ පඤ්ච?
ගැහැවිය, භෝගයන් පිළිබඳ වූ මේ ආදෙයයෝ (ගතයුතු ප්රයෝජනයෝ) පස් දෙනෙකි. කවර පස් දෙනෙක යත්:
ඉධ ගහපති අරියසාවකො උට්ඨානවිරියාධිගතෙහි භොගෙහි බාහාබලපරිචිතෙහි සෙදාවක්ඛිත්තෙහි ධම්මිකෙහි ධම්මලද්ධෙහි අත්තානං සුඛෙති, පීණෙති, සම්මා සුඛං පරිහරති. මාතාපිතරො සුඛෙති, පීණෙති, සම්මා සුඛං පරිහරති. පුත්තදාරදාසකම්මකරපොරිසෙ සුඛෙති, පීණෙති, සම්මා සුඛං පරිහරති. අයං පඨමො භොගානං ආදියො.
ගැහැවිය, මෙ ලොව ආර්ය්යශ්රාවක උත්ථානවීර්ය්යයෙන් (කායිකචෛතසික වීර්ය්යයෙන්) ලත්, බාහුබලයෙන් රැස් කළ දහදිය නඟා උපයාලූ, දැහැමි වූ දැහැමින් ලැබූ භෝගයෙන් තමා සුවපත් කෙරෙයි. පිණවයි. සම්යක් සුඛ පරිහරණ කෙරෙයි. මාතෘපිතෲන් සුවපත් කෙරෙයි. පිණවයි. සම්යක් සුඛ පරිහරණ කෙරෙයි. පුත්රදාර, දාස, කර්මකරපුරුෂයන් සුවපත් කෙරෙයි. පිණවයි. සම්යක් සුඛ පරිහරණ කෙරෙයි. මෙ භෝගයන්ගේ පළමු ආදෙය වේ.
පුන චපරං ගහපති අරියසාවකො උට්ඨානවිරියාධිගතෙහි භොගෙහි බාහාබලපරිචිතෙහි සෙදාවක්ඛිත්තෙහි ධම්මිකෙහි ධම්මලද්ධෙහි මිත්තාමච්චෙ සුඛෙති, පීණෙති, සම්මා සුඛං පරිහරති. අයං දුතියො භොගානං ආදියො.
තවද ගැහැවිය, ආර්ය්යශ්රාවක උත්ථානවීර්ය්යයෙන් ලත්, බාහුබලයෙන් රැස් කළ, දහදිය නඟා උපයාලූ, දැහැමි වූ දැහැමින් ලත් භෝගයෙන් මිත්රාමාත්යයන් සුවපත් කෙරෙයි. පිණවයි. සම්යක් සුඛ පරිහරණ කෙරෙයි. මෙ භෝගයන්ගේ දෙවෙනි ආදෙය වේ.
පුන චපරං ගහපති අරියසාවකො උට්ඨානවිරියාධිගතෙහි භොගෙහි බාහාබලපරිචිතෙහි සෙදාවක්ඛිත්තෙහි ධම්මිකෙහි ධම්මලද්ධෙහි යා තා හොන්ති ආපදා අග්ගිතො වා උදකතො වා රාජතො වා චොරතොවා අප්පියතො වා දායාදතො, තථාරූපාසු ආපදාසු භොගෙහි පරියොධාය වත්තති, සොත්ථිං අත්තානං කරොති. අයං තතියො භොගානං ආදියො.
තවද ගැහැවිය, ආර්ය්යශ්රාවක උත්ථානවීර්ය්යයෙන් ලත්, බාහුබලයෙන් රැස් කළ, දහදිය නඟා උපයන ලද, දැහැමි වූ දැහැමින් ලත් භෝගයෙන් ගින්නෙන් වේවයි, දියෙන් වේවයි, රජුන් ගෙන් වේවයි, සොරුන්ගෙන් වේවයි, අප්රිය දායාදයන්ගෙන් වේවයි යම් ඒ ආපදාවෝ වෙත් නම්, එබඳු ආපදාවන්හි භෝගයෙන් වසා (උවදුරු වළකා ගෙණ) වැටෙයි. ආත්මභාවය නිරුපද්ර ව කෙරෙයි. මෙ භෝගයන්ගේ තුන් වන ආදෙය වේ.
පුන චපරං ගහපති අරියසාවකො උට්ඨානවිරියාධිගතෙහි භොගෙහි බාහාබලපරිචිතෙහි සෙදාවක්ඛිත්තෙහි ධම්මිකෙහි ධම්මලද්ධෙහි පඤ්ච බලීකත්තා හොති: ඤාතිබලිං, අථිතිබලිං පුබ්බපෙතබලිං, රාජබලිං, දෙවතාබලිං. අයං චතුත්ථො භොගානං ආදියො.
තවද ගැහැවිය, ආර්ය්යශ්රාවක උත්ථානවීර්ය්යයෙන් ලද, බාහුබලයෙන් රැස් කළ, දහදිය නඟා උපයාගත්, දැහැමි වූ දැහැමින් ලත් භෝගයෙන් ඥාතිබලි ය, අතිථිබලි ය, පූර්වප්රේතබලි ය, රාජබලි ය, දේවතාබලි ය යි බලි (සත්කාර) පසක් කරන්නේ වෙයි. මෙ භෝගයන්ගේ සිවු වන ආදෙය වේ.
පුන චපරං ගහපති අරියසාවකො උට්ඨානවිරියාධිගතෙහි භොගෙහි බාහාබලපරිචිතෙහි සෙදාවක්ඛිත්තෙහි ධම්මිකෙහි ධම්මලද්ධෙහි යෙ තෙ සමණබ්රාහ්මණා මදප්පමාදා පටිවිරතා ඛන්තිසොරච්චෙ නිවිට්ඨා එකමත්තානං දමෙන්ති, එකමත්තානං සමෙන්ති, එකමත්තානං පරිනිබ්බාපෙන්ති, තථාරූපෙසු සමණබ්රාහ්මණෙසු උද්ධග්ගිකං දක්ඛිණං පතිට්ඨාපෙති සොවග්ගිකං සුඛවිපාකං සග්ගසංවත්තනිකං. අයං පඤ්චමො භොගානං ආදියො:
තවද ගැහැවිය, ආර්ය්යශ්රාවක උත්ථානවීර්ය්යයෙන් ලත්, බාහුබලයෙන් රැස් කොට ගත්, දහදිය නඟා උපයා ගත්, දැහැමි වූ දැහැමින් ලත් භෝගයෙන් මද පමා දෙකින් විරත වූ ක්ෂාන්තියෙහි හා සුරතභාවයෙහි පිවිසගත් යම් එ ශ්රමණබ්රාහ්මණ කෙනෙක් එක් ම (තමන්ගේ ම) ආත්මභාවය දමනය කෙරෙත් නම්, එක් ම ආත්මභාවය සන්හිඳුවත් නම්, එක් ම ආත්මභාවය පිරිනිවත් නම්, එබඳු මහණ බමුණන් කෙරෙහි (මතු මතු භූමින්හි ඵලදාන වශයෙන්) ඌර්ඬවාග්ර ඇති, ස්වර්ගයට හිත වූ, සුඛ විපාක ඇති, ස්වග්රභාවයට හිත ව වැටෙන (අග්ර වූ රූපාදිය මොනවට ගෙණ දෙන) දක්ෂිණාව පිහිටුවයි. මෙ භෝගයන්ගේ පස් වන ආදෙය වේ.
ඉමෙ ඛො ගහපති පඤ්ච භොගානං ආදියා.
ගැහැවිය, භෝගයන්ගේ මෙ ආදෙය පස යි.
තස්ස චෙ ගහපති අරියසාවකස්ස ඉමෙ පඤ්ච භොගානං ආදියෙ ආදියතො භොගා පරික්ඛයං ගච්ඡන්ති, තස්ස එවං හොති: “යෙ වත භොගානං ආදියා, තෙ චාහං ආදියාමි. භොගා ච මෙ පරික්ඛයං ගච්ඡන්තී”ති. ඉතිස්ස හොති අවිප්පටිසාරො. තස්ස චෙ ගහපති අරියසාවකස්ස ඉමෙ පඤ්ච භොගානං ආදියෙ ආදියතො භොගා අභිවඩ්ඪන්ති, තස්ස එවං හොති: “යෙ වත භොගානං ආදියා, තෙ චාහං ආදියාමි භොගා ච මෙ අභිවඩ්ඪන්තී”ති ඉතිස්ස හොති උභයෙනෙව අවිප්පටිසාරොති.
ගැහැවිය, භෝගයන්ගේ මෙ ආදෙය පස ගන්නා වූ එ ආර්ය්යශ්රාවකයාගේ භෝගයේ අවසනට යෙත් නම්, ඔ හට මෙ සිත් වෙයි: “ඒකාන්තයෙන් භෝගයන්ගේ යම් ආදෙයයෝ වෙත් නම් මම ඔවුනුදු ගන්මි. මාගේ භෝගයෝ ද (ප්රයෝජනය ගැන්මෙන්) පරික්ෂයට යෙති”යි. මෙසෙයින් ඔහට අවිප්රතිසාරය වෙයි. ගැහැවිය, භෝගයන්ගේ මෙ ආදෙය පස ගන්නා එ ආර්ය්යශ්රාවකහට ඉදින් භෝගයෝ අභිවර්ධනයට යෙත් නම්, ඔහට මෙ සිත වෙයි: “ඒකාන්තයෙන් භෝගයන්ගේ යම් ආදෙයයෝ වෙත් නම් ඔවුනුදු මම ගන්මි. මාගේ භෝගයෝ ද (වඩාලා ම) අභිවර්ධනයට යෙති” යි. මෙසෙයින් ඔහට දෙපරිදියෙන් ම අවිප්රතිසාරය වේ ය යි.
38. භුත්තා භොගා භතා භච්චා විතිණ්ණා ආපදාසු මෙ, උද්ධතො දක්ඛිණා දින්නා අථො පඤ්ච බලී කතා. උපට්ඨිතා සීලවන්තො සඤ්ඤතා බ්රහ්මචාරයො.
38. ම විසින් භෝගයෝ වළඳන ලදහ. පෝෂණයට නිසියෝ ද පුස්නාලදහ. ආපද්හි දී ආපදාවෝ ද තරණය කරණ ලදහ. සිල්වත් සංයත වූ බ්රහ්මචාරීහු වටන ලදහ.
39. යදත්ථං භොගං ඉච්ඡෙය්ය පණ්ඩිතො ඝරමාවසං, සො මෙ අත්ථො අනුප්පත්තො කතං අනනුතප්පියං.
39. ගෙයි වෙසෙන නුවණැතියේ යමක් සඳහා භොග කැමැති වේ නම් මා විසින් එ අර්ත්ථය ලබන ලද වේ. නො තැවීමට හිත කර්මය කරණ ලදි.
40. එතං අනුස්සරං මච්චො අරියධම්මෙ ඨිතො නරො, ඉධෙව නං පසංසන්ති පෙච්ච සග්ගෙ පමොදතීති.
40. තෙල සිහි කරණ මිනිස් තෙමේ ආර්ය්යධර්මයෙහි සිටියේ වෙයි. මෙ අත්බවුහි ම (නැණැතියෝ) ඔහු පසසත්. මිය පරලොව ගියේ ස්වර්ගයෙහි විපාකමෝදනා කෙරේ.