දුතියචෙතොවිමුත‍්තිඵලසුත‍්තං
5. 2. 3. 2.
5. 2. 3. 2.
[දුතියචෙතොවිමුත‍්තිඵලසුත‍්තං]
[දුතියචේතෝවිමුත්තිඵල සූත්‍රය]
[සාවත්‍ථිනිදානං]
[සැවැත්නිදාන යි]
22. පඤ‍්චිමෙ භික‍්ඛවෙ ධම‍්මා භාවිතා බහුලීකතා චෙතොවිමුත‍්තිඵලා ච හොන‍්ති චෙතොවිමුත‍්තිඵලානිසංසා ච. පඤ‍්ඤාවිමුත‍්තිඵලා ච හොන‍්ති පඤ‍්ඤාවිමුත‍්තිඵලානිසංසා ච. කතමෙ පඤ‍්ච?
22. මහණෙනි, මේ පඤ්චධර්‍ම කෙනෙක් භාවිත බහුලීකෘත වූවාහු චිත්තවිමුක්තිඵල කොට ඇතියාහු චිත්තවිමුක්තිඵලය අනුසස් කොට ඇතියාහු ද වෙත්. ප්‍රඥාවිමුක්තිය ඵල කොට ඇතියාහු ප්‍රඥාවිමුක්තිඵලය අනුසස් කොට ඇතියාහු ද වෙත්. කවර පස්දෙනෙක යත්:
අනිච‍්චසඤ‍්ඤා, අනිච‍්චෙ දුක‍්ඛසඤ‍්ඤා, දුක‍්ඛෙ අනත‍්තසඤ‍්ඤා; පහානසඤ‍්ඤා, විරාගසඤ‍්ඤා, නිරොධසඤ‍්ඤා,
අනිත්‍යසංඥා ය, අනිත්‍යයෙහි දුඃඛසඥා ය, දුඃඛයෙහි අනාත්මසංඥා ය, ප්‍රහාණසංඥා ය, විරාගසංඥා යි.
ඉමෙ ඛො භික‍්ඛවෙ පඤ‍්ච ධම‍්මා භාවිතා බහුලීකතා චෙතොවිමුත‍්තිඵලා ච හොන‍්ති චෙතොවිමුත‍්තිඵලානිසංසා ච. පඤ‍්ඤාවිමුත‍්තිඵලා ච හොන‍්ති පඤ‍්ඤාවිමුත‍්තිඵලානිසංසා ච.
මහණෙනි, මේ පඤ්චධර්‍මයෝ භාවිත බහුලීකෘත වූවාහු, චේතෝවිමුක්තිය ඵල කොට ඇතියාහු ද චේතෝවිමුක්තිඵලය අනුසස් කොට ඇතියාහු ද වෙත්. ප්‍රඥාවිමුක්තිය ඵල කොට ඇතියාහු ද ප්‍රඥාමුක්තිඵලය අනුසස් කොට ඇතියාහු ද වෙත්.
යතොච ඛො භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු චෙතොවිමුත‍්තො ච හොති පඤ‍්ඤාවිමුත‍්තො ච, අයං වුච‍්චති භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු උක‍්ඛිත‍්තපලිඝො ඉතිපි සඞ‍්කිණ‍්ණපරිඛො ඉතිපි අබ‍්බූළ‍්හෙසිකො ඉතිපි නිරග‍්ගළො ඉතිපි අරියො පන‍්නද‍්ධජො පන‍්නභාරො විසංයුත‍්තො ඉතිපි.
මහණෙනි, යම් කලක් පටන් කොට මහණ චේතෝවිමුක්ත හා ප්‍රඥාවිමුක්ත හා වේ නම්, මහණෙනි, මෙ මහණ ‘උක්ඛිත්තපළිඝ’ය යි දු ‘සඞ්කිණ්ණපරඛ’ ය යි දු ‘අබ්බූළ්හෙසික’ ය යි දු ‘නිරග්ගළ’ ය යි දු ආර්‍ය්‍ය වූයේ පන්නද්ධජ වූයේ පන්නභාර වූයේ ‘විසංයුත්ත’ ය යි කියනු ලැබේ.
කථඤ‍්ච භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු උක‍්ඛිත‍්තපලිඝො හොති? ඉධ භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛුනො අවිජ‍්ජා පහීනා හොති උච‍්ඡින‍්නමූලා තාලාවත්‍ථුකතා අනභාවකතා ආයතිං අනුප‍්පාදධම‍්මා. එවං ඛො භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු උක‍්ඛිත‍්තපලිඝො හොති.
මහණෙනි, කෙසේ නම් මහණ ‘උක්ඛිත්තපළිඝ’ වේ ය යත්: මහණෙනි, මෙ සස්නෙහි මහණහට අවිද්‍යා ප්‍රහීණ වූවා, උසුන් මුල් ඇත්තී, තාලාවාස්තුකෘත වූවා, මතුයෙහි නූපදනා සැහැවි ඇත්තී වෙයි. මහණෙනි, මෙසෙයින් මහණ ‘උක්ඛිත්තපළිඝ’ වෙයි.
කථඤ‍්ච භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු සඞ‍්කිණ‍්ණපරිඛො හොති? ඉධ භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛුනො පොනොභවිකො ජාතිසංසාරො පහීනො හොති උච‍්ඡින‍්නමූලො තාලාවත්‍ථුකතො අනභාවකතො ආයතිං අනුප‍්පාදධම‍්මො. එවං ඛො භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු සඞ‍්කිණ‍්ණපරිඛො හොති.
මහණෙනි, කිසෙයින් මහණ ‘සඞ්කිණ්ණපරිඛ’ වේ ය යත්: මහණෙනි, මෙ සස්නෙහි මහණහට පුනර්‍භවදායක ජාතිසංසාරය ප්‍රහීණ වූයේ උසුන් මුල් ඇතියේ, තාලාවාස්තුකෘත වූයේ, කෘත අභාව ඇතියේ, මතුයෙහි නූපදනා සැහැවි ඇතියේ වෙයි. මහණෙනි, මෙසෙයින් මහණ ‘සඞ්කිණ්ණපරිඛ’ වෙයි.
කතඤ‍්ච භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු අබ‍්බූළ‍්හෙසිකො හොති? ඉධ භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛුනො තණ‍්හා පහීනා හොති, උච‍්ඡින‍්නමූලා තාලාවත්‍ථුකතා අනභාවකතා ආයතිං අනුප‍්පාදධම‍්මා. එවං ඛො භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු අබ‍්බූළ‍්හෙසිකො හොති.
මහණෙනි, කිසෙයින් මහණ ‘අබ්බූළ්හෙසික’ වේ ය යත්: මහණෙනි, මෙ සස්නෙහි මහණහට තෘෂ්ණාව ප්‍රහීණ වූවා, උසුන් මුල් ඇත්තී, තාලාවාස්තුකෘත වූවා, කෘත අභාව ඇත්තී මතුයෙහි නො උපදනා සැහැවි ඇත්තී වෙයි. මහණෙනි, මෙසෙයින් මහණ ‘අබ්බූළ්හෙසික’ වෙයි.
කථඤ‍්ච භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු නිරග‍්ගළො හොති? ඉධ භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛුනො පඤ‍්චොරම‍්භාගියානි සංයොජනානි පහීනානි හොන‍්ති උච‍්ඡින‍්නමූලානි තාලාවත්‍ථුකතානි අනභාවකතානි ආයතිං අනුප‍්පාදධම‍්මානි. එවං ඛො භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු නිරග‍්ගළො හොති.
මහණෙනි, කිසෙයින් මහණ නිරග්ගළ වේ ය යත්: මහණෙනි, මෙ සස්නෙහි මහණහට පඤ්චඕරම්භාගිය සංයෝජනයෝ ප්‍රහීණ වූවාහු උසුන් මුල් ඇතියාහු තාලාවාස්තුකෘත වූවාහු කෘත අභාව ඇතියාහු මතුයෙහි නො උපදනා සැහැවි ඇතියාහු වෙත්. මහණෙනි, මෙසෙයින් මහණ නිරග්ගළ වේ යයි.
කථඤ‍්ච භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු අරියො පන‍්නද‍්ධජො පන‍්නභාරො විසංයුත‍්තො හොති? ඉධ භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛුනො අස‍්මිමානො පහීනො හොති උච‍්ඡින‍්නමූලො තාලාවත්‍ථුකතො අනභාවකතො ආයතිං අනුප‍්පාදධම‍්මො. එවං ඛො භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු අරියො පන‍්නද‍්ධජො පන‍්නභාරො විසංයුත‍්තො හොතී’ති.
මහණෙනි, කිසෙයින් මහණ ආර්‍ය්‍ය වූයේ, පන්නද්ධජ වූයේ, පන්නභාර වූයේ විසංයුත්ත වේ ය යත්: මහණෙනි, මෙ සස්නෙහි මහණහට අස්මිමානය ප්‍රහීණ වූයේ, උසුන් මුල් ඇතියේ, තාලාවාස්තුකෘත වූයේ, කෘත අභාව ඇතියේ, මතුයෙහි නො උපදනා සැහැවි ඇතියේ වෙයි. මහණෙනි, මෙසෙයින් මහණ පන්නද්ධජ වූයේ, පන්නභාර වූයේ විසංයුත්ත වෙයි.