තතියසද‍්ධම‍්මසම‍්මොසසුත‍්තං
5. 4. 1. 6.
5. 4. 1. 6.
[තතියසද‍්ධම‍්මසම‍්මොසසුත‍්තං]
[තුන්වැනි සද්ධම්මසම්මෝස සූත්‍රය]
[සාවත්‍ථිනිදානං]
[සැවැත්නිදාන යි]
6. පඤ‍්චිමෙ භික‍්ඛවෙ, ධම‍්මා සද‍්ධම‍්මස‍්ස සම‍්මොසාය අන‍්තරධානාය සංවත‍්තන‍්ති. කතමෙ පඤ‍්ච:
6. මහණෙනි, මෙ කාරණයෝ පස්දෙනෙක් සද්ධර්‍මයාගේ ප්‍රමෝෂයට අතුරුදන් වීමට වැටෙති. කවර පසෙක යත්:
ඉධ භික‍්ඛවෙ, භික‍්ඛූ දුග‍්ගහිතං සුත‍්තන‍්තං පරියාපුණන‍්ති දුන‍්තික‍්ඛිත‍්තෙහි පදබ්‍යඤ‍්ජනෙහි. දුන‍්නික‍්ඛිත‍්තස‍්ස භික‍්ඛවෙ පදබ්‍යඤ‍්ජනස‍්ස අත්‍ථොපි දුන‍්නයො හොති. අයං භික‍්ඛවෙ, පඨමො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස සම‍්මොසාය අන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
මහණෙනි, මෙ සස්නෙහි භික්‍ෂුහු උපිළිවෙළින් උගන්නා ලද සූත්‍රාන්තය උපිළිවෙළින් තබන ලද පදව්‍යඤ්ජනයෙන් යුක්ත කොට ප්‍රගුණ කරත්. මහණෙනි, උපිළිවෙළින් තබන ලද පදව්‍යඤ්ජන ඇති පාළි සූත්‍රයාගේ අර්‍ත්‍ථය ද දුර්නය වෙයි. මහණෙනි, මෙ පළමු කරුණ සද්ධර්‍මයාගේ ප්‍රමෝෂය පිණිස අන්තර්‍ධානය පිණිස වැටෙයි.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, භික‍්ඛූ දුබ‍්බචා හොන‍්ති දොවචස‍්සකරණෙහි ධම‍්මෙහි සමන‍්නාගතා, අක‍්ඛමා අප‍්පදක‍්ඛිණග‍්ගාහිනො අනුසාසනිං. අයං භික‍්ඛවෙ, දුතියො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස සම‍්මොසාය අන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, භික්‍ෂූහු දුර්වචභාවකර ධර්‍මයන්ගෙන් සමන්‍වාගත වූවාහු දුර්වච වෙති. නො සහනු වූවාහු අනුසසුන් පැදකුණින් නො ගන්නාහු වෙත්. මහණෙනි, මෙ දෙවන කරුණ සද්ධර්‍මයාගේ ප්‍රමෝෂය පිණිස අන්තර්‍ධානය පිණිස පවත්නේ ය.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, යෙ තෙ භික‍්ඛූ බහුස‍්සුතා ආගතාගමා ධම‍්මධරා විනයධරා මාතිකාධරා, තෙ න සක‍්කච‍්චං සුත‍්තන‍්තං පරං වාචෙන‍්ති. තෙසං අච‍්චයෙන ඡින‍්නමූලකො සුත‍්තන‍්තො හොති අප‍්පටිසරණො. අයං භික‍්ඛවෙ, තතියො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස සම‍්මොසාය අන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, යම් භික්‍ෂු කෙනෙක් බොහෝ ඇසූපිරූ තැන් ඇතියාහු ආගතාගම වූවාහු ධර්‍මධර විනයධර මාතෘකාධර වූවාහු වෙත් නම්, ඔහු සකස් කොට සූත්‍රාන්තය මෙරමාහට වනපොත් නො කරවත්. ඔවුන් ඇවෑමෙන් සූත්‍රාන්තය සුන්මුල් ඇති වෙයි. පිළිසරණ නැති වෙයි. මහණෙනි, මෙ තෙවන කරුණ සද්ධර්‍මයාගේ ප්‍රමෝෂය පිණිස අන්තර්‍ධානය පිණිස පවත්නේ ය.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, ථෙරා භික‍්ඛූ බාහුලිකා හොන‍්ති සාථලිකා ඔක‍්කමනෙ පුබ‍්බඞ‍්ගමා පවිවෙකෙ නික‍්ඛිත‍්තධුරා. න විරියං ආරභන‍්ති අප‍්පත‍්තස‍්ස පත‍්තියා අනධිගතස‍්ස අධිගමාය අසච‍්ඡිකතස‍්ස සච‍්ඡිකිරියාය. තෙසං පච‍්ඡිමා ජනතා දිට‍්ඨානුගතිං ආපජ‍්ජති. සාපි හොති බාහුලිකා සාථලිකා ඔක‍්කමනෙ පුබ‍්බඞ‍්ගමා පවිවෙකෙ නික‍්ඛිත‍්තධූරා. න විරියං ආරභති අප‍්පත‍්තස‍්ස පත‍්තියා අනධිගතස‍්ස අධිගමාය අසච‍්ඡිකතස‍්ස සච‍්ඡිකිරියාය. අයං භික‍්ඛවෙ, චතුත්‍ථො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස සම‍්මොසාය අන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, තෙර මහණහු ප්‍රත්‍යය බහුල කොට ඇත්තාහු වෙත්. ශාසනය ලිහිල් කොට ගත්තාහු පඤ්චනීවරණ සඞ්ඛ්‍යාත අවක්‍රමණයෙහි පූර්‍වාඞ්ගම වන්නාහු ප්‍රවිවේකයෙහි හැරපියූ වීර්‍ය්‍යධුර ඇත්තාහු අප්‍රාප්ත වූ විශේෂයාගේ ප්‍රාප්තිය සඳහා අනධිගත ධර්‍මයාගේ අධිගමය සඳහා අසාක්‍ෂාත්කෘතයාගේ සාක්‍ෂාත්කාරය සඳහා වැර නො වඩනාහ. ඔවුන්ගේ පශ්චිම ජනතාව ද දෘෂ්ටානුගතියට පැමිණෙයි. එ ජනතාව ද සිවුපස බහුල කොට ඇත්තී සස්න ලිහිල් කොට ගත්තී අවක්‍රමණයෙහි (පරිහානියෙහි) පෙරට ව යන්නී ප්‍රවිවේකයෙහි හැරපියූ වැර ඇත්තී වෙයි. අප්‍රාප්තයාගේ ප්‍රාප්තිය පිණිස අනධිගතයාගේ අධිගමය සඳහා අසාක්‍ෂාත්කෘතයාගේ සාක්‍ෂාත්කරණය සඳහා වැර නො අරඹයි. මහණෙනි, මේ සතරවන ධර්‍මය සද්ධර්‍මයාගේ විනාශය පිණිස අතුරුධන්වීම පිණිස වැටෙයි.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, සඞ‍්ඝො භින‍්නො හොති. සඞ‍්ඝෙ ඛො පන භික‍්ඛවෙ, භින‍්නෙ අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං අක‍්කොසා ච හොන‍්ති, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං පරිභාසා ච හොන‍්ති, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං පරික‍්ඛෙපා ච හොන‍්ති, අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං පරිච‍්චජනා ච හොන‍්ති. තත්‍ථ අප‍්පසන‍්නා චෙව නප‍්පසීදන‍්ති, පස‍්සන‍්නානං ච එකච‍්චානං අඤ‍්ඤථත‍්තං හොති. අයං භික‍්ඛවෙ පඤ‍්චමො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස සම‍්මොසාය අන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, සඟහු බිඳුනාහු වෙත්. මහණෙනි, සඞ්ඝයා බුන් කල්හි අන්‍යෝන්‍යයනට ආක්‍රෝෂයෝ ද වෙති. අන්‍යෝන්‍යයනට පරිභවයෝ ද වෙති. උනුනට වටා බිණුම් ද වෙති. අන්‍යෝන්‍යයනට පරිවර්‍ජනයෝ ද වෙත්. එහි ලා නො පහන් වූවෝ ද නො පහදනාහ. පහන් වූ ද ඇතැමුන‍්ගේ අන්‍යථාත්‍වය (කළකිරීම) වෙයි. මෙ පස්වන ධර්‍මය සද්ධර්‍මයාගේ ප්‍රමෝෂය සඳහා අන්තර්‍ධානය සඳහා වැටෙයි.
ඉමෙ ඛො භික‍්ඛවෙ, පඤ‍්ච ධම‍්මා සද‍්ධම‍්මස‍්ස සම‍්මොසාය අන‍්තරධානාය සංවත‍්තන‍්ති.
මහණෙනි, මෙ පස් දහම්හු සද්ධර්‍මයාගේ ප්‍රමෝෂය පිණිස අතුරුදන් වීම පිණිස පවත්නාහ.
පඤ‍්චිමෙ භික‍්ඛවෙ ධම‍්මා සද‍්ධම‍්මස‍්ස ඨිතියා අසම‍්මොසාය අනන‍්තරධානාය සංවත‍්තන‍්ති. කතමෙ පඤ‍්ච:
මහණෙනි, මේ පඤ්චධර්‍ම කෙනෙක් සද්ධර්‍මයාගේ ස්ථිතිය පිණිස අවිනාශය පිණිස අතුරුදහන් නො වීම පිණිස පවත්නාහ. කවර පස්දෙනෙක යත්:
ඉධ භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛු සුග‍්ගහිතං සුත‍්තන‍්තං පරියාපුණන‍්ති සුනික‍්ඛිත‍්තෙහි පදබ්‍යඤ‍්ජනෙහි. සුනික‍්ඛිත‍්තස‍්ස භික‍්ඛවෙ පදබ්‍යඤ‍්ජනස‍්ස අත්‍ථොපි සුනයො හොති. අයං භික‍්ඛවෙ පඨමො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස ඨිතියා අසම‍්මොසාය අනන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
මහණෙනි, මෙ සස්නෙහි මහණහු මොනොවට උගන්නා ලද සූත්‍රාන්තය මොනොවට යොදන ලද පදව්‍යඤ්ජනයෙන් යුක්ත කොට පිරිවහත්. මහණෙනි, මැනැවින් තබන ලද පදව්‍යඤ්ජනයෙන් යුත් සූත්‍රාන්තයාගේ අර්‍ත්‍ථය ද ප්‍රණීත වෙයි. මහණෙනි, මේ ප්‍රථමධර්‍මය සද්ධර්‍මයාගේ ස්ථිතිය සඳහා අප්‍රමෝෂය සඳහා අතුරුදන් නො වීම සඳහා වැටෙයි.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, භික‍්ඛූ සුබ‍්බචා හොන‍්ති සොවචස‍්සකරණෙහි ධම‍්මෙහි සමන‍්නාගතා. ඛමා පදක‍්ඛිණග‍්ගාහිනො අනුසාසනිං. අයං භික‍්ඛවෙ දුතියො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස ඨිතියා අසම‍්මොසාය අනන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, මහණහු සුවචභාවය කරණ ධර්‍මයන්ගෙන් සමන්‍වාගත වූවාහු සුවච වෙති. ඉවසන්නාහු පැදකුණෙන් අනුශාසනය පිළිගන්නාහු වෙත්. මහණෙනි, මේ ද්විතීය ධර්‍මය සද්ධර්‍මයාගේ ස්ථිතිය පිණිස අප්‍රමෝෂය පිණිස අතුරුදහන් නොවීම පිණිස පවතී.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, යෙ තෙ භික‍්ඛූ බහුස‍්සුතා ආගතාගමා ධම‍්මධරා විනයධරා මාතිකාධරා, තෙ සක‍්කච‍්චං පරං වාචෙන‍්ති. තෙසං අච‍්චයෙන න ඡින‍්නමූලකො සුත‍්තන‍්තො හොති සප‍්පටිසරණො. අයං භික‍්ඛවෙ, තතියො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස ඨිතියා අසම‍්මොසාය අනන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, බහුශ්‍රුත වූ ආගතාගම වූ ධර්‍මධර - විනයධර - මාතෘකාධර වූ යම් ප්‍රසිද්ධ භික්‍ෂුහු වෙත් නම්, ඔහු සකස් කොට මෙරමාහට දහම් කියවති. ඔවුන්ගේ ඇවෑමෙන් සූත්‍රාන්තය සුන් මුල් ඇතියේ නො වෙයි. පිළිසරණ සහිත වේ. මහණෙනි, මේ තෙවන ධර්‍මය සද්ධර්‍මයාගේ ස්ථිතිය පිණිස අප්‍රමෝෂය පිණිස අතුරුදහන් නොවීම පිණිස වැටෙයි.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, ථෙරා භික‍්ඛූ න බාහුලිකා හොන‍්ති න සාථලිකා ඔක‍්කමනෙ නික‍්ඛිත‍්තධුරා පවිවෙකෙ පුබ‍්බඞ‍්ගමා. විරියං ආරභන‍්ති අප‍්පත‍්තස‍්ස පත‍්තියා අනධිගතස‍්ස අධිගමාය අසච‍්ඡිකතස‍්ස සච‍්ඡිකිරියාය. තෙසං පච‍්ඡිමා ජනතා දිට‍්ඨානුගතිං ආපජ‍්ජති. සාපි හොති න බාහුලිකා න සාථලිකා ඔක‍්කමනෙ නික‍්ඛිත‍්තධුරා පවිවෙකෙ පුබ‍්බඞ‍්ගමා. විරියං ආරභති අප‍්පත‍්තස‍්ස පත‍්තියා අනධිගතස‍්ස අධිගමාය අසච‍්ඡිකතස‍්ස සච‍්ඡිකිරියාය. අයං භික‍්ඛවෙ, චතුත්‍ථො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස ඨිතියා අසම‍්මොසාය අනන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, ස්ථවිර භික්‍ෂුහු බාහුලික නොවෙත්. සස්න ලිහිල් කොට නො ගත්තාහු අවක්‍රමණයෙහි හැරපියූ වැරධුර ඇතියාහු ප්‍රකර්‍ෂ විවේකයෙහි පූර්‍වාඞ්ගම වූවාහු අප්‍රාප්තයාගේ ප්‍රාප්තිය සඳහා අනධිගතයාගේ අධිගමය සඳහා අසාක්‍ෂාත්කෘතයාගේ සාක්‍ෂාත්කරණය සඳහා වැර අරඹත්. ඔවුන්ගේ පශ්චිම ජනතාව ද ඔවුන්ගේ දෘෂ්ටානුගතියට පැමිණෙයි. ඒ ජනතා ද බාහුලික නොවැ සාථලික නොවැ අවක්‍රමණයෙහි හැරපියූ වැර ඇති වැ ප්‍රවිවේකයෙහි පූර්‍වාඞ්ගම වැ අප්‍රාප්තයාගේ ප්‍රාප්තිය පිණිස අනධිගතයාගේ අධිගමය සඳහා අසාක්‍ෂාත්කෘතයාගේ සාක්‍ෂාත්කරණය සඳහා වැර අරඹයි. මහණෙනි, මේ සතරවන ධර්‍මය සද්ධර්‍මයාගේ ස්ථිතිය සඳහා අප්‍රමෝෂය සඳහා අතුරුදහන් නොවීම සඳහා වැටෙයි.
පුන චපරං භික‍්ඛවෙ, සඞ‍්ඝො සමග‍්ගො සම‍්මොදමානො අවිවදමානො එකුද‍්දෙසො ඵාසුං විහරති. සඞ‍්ඝෙ ඛො පන භික‍්ඛවෙ, සමග‍්ගෙ න චෙව අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං අක‍්කොසා හොන‍්ති. න ච අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං පරිභාසා හොන‍්ති. න ච අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං පරික‍්ඛෙපා හොන‍්ති. න ච අඤ‍්ඤමඤ‍්ඤං පරිච‍්චජනා හොන‍්ති. තත්‍ථ අප‍්පසන‍්නා චෙව පසීදන‍්ති. පස‍්සන‍්නානං ච භිය්‍යොභාවො හොති. අයං භික‍්ඛවෙ, පඤ‍්චමො ධම‍්මො සද‍්ධම‍්මස‍්ස ඨිතියා අසම‍්මොසාය අනන‍්තරධානාය සංවත‍්තති.
තවද මහණෙනි, සඟහු සමඟ වූවාහු සතුටු වන්නාහු විවාද නොකරන්නාහු එක් උදෙසීම් ඇත්තාහු පහසුවෙන් වාස කරත්. මහණෙනි, සඟුන් සමඟ වූ කල්හි අන්‍යෝන්‍යයනට ආක්‍රෝශයෝ නො ද වෙති. අන්‍යෝන්‍යයනට පරිභවයෝ නො ද වෙති. උනුනට පිරිවටා බිණුම් නො ද වෙති. අන්‍යෝන්‍යයනට පරිත්‍යජනයෝ නො ද වෙත්. එකරුණෙහි ලා අප්‍රසන්නයෝ ද පහන් වන්නාහ. ප්‍රසන්නයන්ගේ ද භූයෝභාවය වෙයි. මහණෙනි, මේ පස්වන ධර්‍මය සද්ධර්‍මයාගේ ස්ථිතිය පිණිස අප්‍රමෝෂය පිණිස අතුරුදහන් නොවීම පිණිස වැටෙයි.
ඉමෙ ඛො භික‍්ඛවෙ, පඤ‍්ච ධම‍්මා සද‍්ධම‍්මස‍්ස ඨිතියා අසම‍්මොසාය අනන‍්තරධානාය සංවත‍්තන‍්තීති.
මහණෙනි, මේ පඤ්චධර්‍මයෝ සද්ධර්‍මයාගේ ස්ථිතිය පිණිස අප්‍රමෝෂය පිණිස අන්තර්‍ධානය පිණිස වැටෙන්නාහ යි.