සබ්බමත්ථිකථා
1. 6.
1. 6.
සබ්බමත්ථිකථා
සබ්බමත්ථිකථා
[සර්‍වාස්තිවාදිහු අතීතාදි භේද භින්න හැම දහම්හු ස්කන්‍ධස්වභාවය නො හරිත් ද, ඒ හේතුවින් ‘හැම ඇත් මැ’ යයි ලබ්ධි ගත්හ. උන්ගේ ලබ්ධි විශෝධනය පිණිස සබ්බමත්ථිකථා එයි.]
1. ස. පු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
1. ස. පු: හැම ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සබ‍්බත්‍ථ සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
ස. අනු: සර්‍වශරීරයෙහි හැම ඇත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
2. ස. පු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
2. ස. පු: හැම ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සබ‍්බදා සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
ස. අනු: සර්‍වකාලයෙහි හැම ඇත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
3. ස. පු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
3. ස. පු: හැම ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සබ‍්බෙන සබ‍්බං සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
ස. අනු: සර්‍වාකාරයෙන් හැම ඇත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
4. ස. පු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
4. ස. පු: හැම ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සබ‍්බෙසු සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
ස. අනු: සර්‍වධර්‍මයෙහි හැම ඇත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
5. ස. පු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
5. ස. පු: හැම ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අයොගන‍්ති කත්‍වා සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
ස. අනු: (යෝග නම් නානාස්වභාව ධර්‍මයන් සතු වෙයි. එක ස්වභාවධර්‍මයන් සතු නො වෙයි. එයින් මේ ප්‍රශ්නයෙහි ලා ‘රූපය වේදනා හාත් වේදනාව හෝ රූපය හාත් නානාස්වභාව නැත්තේ නු යි’ එකලක්‍ෂණ මැ නු යි කොටගෙන, අසංයුක්ත නු යි කොටගෙන) හැම ඇත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
6. ස. පු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
6. ස. පු: හැම ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: යම‍්පි නත්‍ථි තම‍්පත්‍ථි’ති.
ස. අනු: (සවන සකන්‍ධාදියෙක් හෝ යැ, ශශවිෂාණාදියෙක් හෝ) යම් කිසි දැයෙක් නැති යී සිද්ධ ද, එ ද තොපට ඇත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
7. ස. පු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති.
7. ස. පු: හැම ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සබ‍්බමත්‍ථී’ති යා දිට‍්ඨි, සා දිට‍්ඨි මිච‍්ඡාදිට‍්ඨි’ති යා දිට‍්ඨි, සා දිට‍්ඨි සම‍්මාදිට‍්ඨි’ති හෙවමත්‍ථි’ති.
ස. අනු: ‘හැම ඇති’ යි තොපගේ යම් සර්‍වාස්තිදෘෂ්ටියෙක් ඇත් ද, ඒ සර්‍වාස්තිදෘෂ්ටිය යාථාවක නො වනුයෙන් ‘මිසදිටුහ’ යි මෙසේ ගත් යම් අපගේ දෘෂ්ටියෙක් ඇත් ද, ඒ අපගේ දෘෂ්ටිය යාථාවක වනුයෙන් ‘සම්දිටුහ’ යි මෙසේ තොප සමයෙහි ඇත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
වාදයුත‍්ති.
වාදයුක්ති.
8. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි’ති.
8. ස. පු: අතීතයෙක් ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු අතීතං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: අතීතය නිරුද්ධ වූයේ පහවගියේ විපරිණාම වූයේ අස්තයට ගියේ අභ්‍යස්තයට ගියේ නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අතීතං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතං,
අනු. ඨ: ඉදින් අතීතය නිරුද්ධ වූයේ පහවගියේ විපරිණත වූයේ අස්තයට ගියේ අභ්‍යස්තයට ගියේ වී නම්,
අනු: පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අතීතං අත්‍ථි”ති.
අනු. පා: භවත, ‘අතීතය ඇතැ’යි නො කියැයුතු මැ යැ.
9. ස. පු: අනාගතං අත්‍ථි’ති.
9. ස. පු: අනාගතයෙක් ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු අනාගතං අජාතං අභූතං අසඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: අනාගතය නූපන්නේ, නො වූයේ, නො හටගත්තේ, නො නිපන්නේ, අභිනිර්‍වෘත නො වූයේ, නො පහළ වූයේ නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අනාගතං අජාතං අභූතං අසඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතං.
අනු. ඨ: ඉදින් අනාගතය නූපන්නේ නො වූයේ නො හටගත්තේ නො නිපන්නේ අභිනිර්‍වෘත නො වූයේ නො පහළ වූයේ වී නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අනාගතං අත්‍ථි’ති.
අනු. පා: භවත, ‘අනාගතය ඇතැ’යි නො කියැයුතු මැ යැ.
10. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං අනිරුද‍්ධං අවිගතං අවිපරිණතං න අත්‍ථඞ‍්ගතං න අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
10. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නයෙක් ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නය අනිරුද්ධ වූයේ අවිගත වූයේ අවිපරිණත වූයේ අස්තයට නො ගියේ අභ්‍යස්තයට නො ගියේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අනිරුද‍්ධං අවිගතං අවිපරිණතං න අත්‍ථඞ‍්ගතං න අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: අතීතයෙක් ඇත් ද? අතීතය අනිරුද්ධ වූයේ අවිගත වූයේ අවිපරිණත වූයේ අස්තයට නො ගියේ අභ්‍යස්තයට නො ගියේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
11. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං ජාතං භූතං සඤ‍්ජාතං නිබ‍්බත‍්තං අභිනිබ‍්බත‍්තං පාතුභූතන‍්ති.
11. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නයෙක් ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ජාත භූත සඤ්ජාත නිර්‍වෘත්ත අභිනිර්‍වෘත්ත ප්‍රාදුර්භූත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං අත්‍ථි, අනාගතං ජාතං භූතං සඤ‍්ජාතං නිබ‍්බත‍්තං අභිනිබ‍්බත‍්තං පාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: අනාගතයෙක් ඇද්ද? අනාගතය ජාත භූත සඤ්ජාත නිර්‍වෘත්ත අභිනිර්‍වෘත්ත ප්‍රාදුර්භූත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
12. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
12. ස. පු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය නිරුද්ධ වේ ද? විගත වේ ද? පෙරළී යේ ද? අස්තඞ්ගත වේ ද? නිශ්ශේෂයෙන් අස්තඞ්ගත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නය නිරුද්ධ වේ ද? විගත වේ ද? පෙරැළි යේ ද? අස්තඞ්ගත වේ ද? නිශ්ශේෂයෙන් අස්තඞ්ගත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
13. ස. පු: අනාගතං අත්‍ථි, අනාගතං අජාතං අභූතං අසංඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතන‍්ති.
13. ස. පු: අනාගතය ඇත් ද? අනාගතය නො දිනි ද? නොවී ද? නො හටගැනි ද? නො නිපනි ද? සාකල්‍යයෙන් නො නිපනි ද? නො පහළ වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං අජාතං අභූතං අසඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නය නො දිනි ද? නො වී ද? නො හටගැනි ද? නො නිපනි ද? සාකල්‍යයෙන් නො නිපනි ද? නො පාළ වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
14. ස. පු: අතීතං රූපං අත්‍ථි’ති.
14. ස. පු: අතීත වූ රූප ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු අතීතං රූපං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: අතීත රූප නිරුද්ධ වූයේ නො වේ ද? විගත වූයේ විපරිණත වූයේ අස්තඞ්ගත වූයේ සාකල්‍යයෙන් අස්තඞ්ගත වූයේ නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අතීතං රූපං නිරුද‍්ධං -පෙ- අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතං,
අනු. ඨ: ඉදින් අතීතරූපය නිරුද්ධ වේ නම් … සාකල්‍යයෙන් අස්තඞ්ගත වේ නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අතීතං රූපං අත්‍ථි”ති.
අනු. පා: භවත, ‘අතීතරූප ඇති’ යි නො කියැයුතු මැ යැ.
15. ස. පු: අනාගතං රූපං අත්‍ථි’ති.
15. ස. පු: අනාගතරූප ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු අනාගතං රූපං අජාතං අභූතං අසංඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: අනාගතරූපය, අජාත වූයේ අභූත වූයේ අසඤ්ජාත වූයේ නිර්‍වෘත නො වූයේ සාකල්‍යයෙන් නිර්‍වෘත නො වූයේ ප්‍රාදුර්භූත නො වූයේ නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අනාගතං රූපං අජාතං -පෙ- අපාතුභූතං.
අනු. ඨ: ඉදින් අනාගතරූපය, අජාත වූයේ … ප්‍රාදුර්භූත නො වූයේ වේ නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අනාගතං රූපං අත්‍ථි”ති.
අනු. පා: භවත, ‘අනාගතරූප ඇති’ යි නො කියැයුතු මැ යැ.
16. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අනිරුද‍්ධං අවිගතං අවිපරිණතං න අත්‍ථඞ‍්ගතං න අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
16. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය නිරුද්ධ නො වී ද? විගත නො වී ද? නො පෙරැළිණි ද? අස්තඞ්ගත නො වී ද? සාකල්‍යයෙන් අස්තඞ්ගත නො වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අනිරුද‍්ධං අවිගතං අවිපරිණතං න අත්‍ථඞ‍්ගතං න අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය නිරුද්ධ නො වී ද? විගත නො වී ද? විපරිණත නො වී ද? අස්තඞ්ගත නො වී ද? සාකල්‍යයෙන් අස්තඞ්ගත නො වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
17. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං ජාතං භූතං සඤ‍්ජාතං නිබ‍්බත‍්තං අභිනිබ‍්බත‍්තං පාතුභූතන‍්ති.
17. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය දිනි ද? වී ද? හටගැනි ද? නිපනි ද? සාකල්‍යයෙන් නිපනි ද? පාළ වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං රූපං අත්‍ථි, අනාගතං රූපං ජාතං භූතං සඤ‍්ජාතං නිබ‍්බත‍්තං අභිනිබ‍්බත‍්තං පාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: අනාගතරූපය ඇත් ද? අනාගතරූපය දිනි ද? වී ද? හටගැනි ද? නිපනි ද? සාකල්‍යයෙන් නිපනි ද? පහළ වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
18. ස. පු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
18. ස. පු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය නිරුද්ධ වී ද? විගත වී ද? පෙරැළිණි ද? අස්තඞ්ගත වී ද? සාකල්‍යයෙන් අස්තඞ්ගත වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය නිරුද්ධ වී ද? විගත වී ද? විපරිණත වී ද? අස්තයට ගියේ ද? සාකල්‍යයෙන් අස්තයට ගියේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
19. ස. පු: අනාගතං රූපං අත්‍ථි, අනාගතං රූපං අජාතං අභූතං අසඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතන‍්ති.
19. ස. පු: අනාගතරූපය ඇත් ද? අනාගතරූපය නො දිනි ද? නො වී ද? නො හටගැනි ද? නො නිපනි ද? සාකල්‍යයෙන් නො නිපනි ද? නො පහළ වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අජාතං අභූතං අසඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය නො දිනි ද? නො වී ද? නො හැටී ද? නො නිපනි ද? සාකල්‍යයෙන් නො නිපනි ද? නො පහළ වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
20. ස. පු: අතීතා වෙදනා අත්‍ථි -පෙ- සඤ‍්ඤා අත්‍ථි -පෙ- සඞ‍්ඛාරා අත්‍ථි -පෙ- විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි’ති.
20. ස. පු: අතීතවේදනා ඇත් ද? … සංඥා ඇත් ද? … සංස්කාරයෝ ඇත් ද? … විඥානය ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු අතීතං විඤ‍්ඤාණං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං අත්‍ථඞ‍්ගතං අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: අතීතවිඥානය නිරුද්ධ වී නො? විගත වී නො? විපරිණත වී නො? අස්තඞ්ගත වී නො? නිශ්ශේෂයෙන් අස්තඞ්ගත වී නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අතීතං විඤ‍්ඤාණං නිරුද‍්ධං -පෙ- අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතං,
අනු. ඨ: ඉදින් අතීත විඥානය නිරුද්ධ වී නම් … නිශ්ශේෂයෙන් අස්තඞ්ගත වී නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි”ති.
අනු. පා: භවත, ‘අතීතවිඥානය ඇතියි නො කියැයුතු යැ.
21. ස. පු: අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි’ති.
21. ස. පු: අනාගත විඥානය ඇත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අජාතං අභූතං අසංඤ‍්ජාතං අනිබ‍්බත‍්තං අනභිනිබ‍්බත‍්තං අපාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: අනාගතවිඥානය නො දිනි නො? නො වී නො? නො හටගැනි නො? නො නිපනි නො? නිශ්ශේෂයෙන් නො නිපනි නො? නො පහළ වී නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අජාතං -පෙ- අපාතුභූතං.
අනු. ඨ: ඉදින් අනාගතවිඥානය නො දිනි නම් … නො පහළ වී නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි”ති.
අනු. පා: භවත, අනාගතවිඥානය ඇතියි නො කියැයුතු යැ.
22. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං අනිරුද‍්ධං, -පෙ- න අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
22. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය නිරුද්ධ නො වී ද? ... සාකල්‍යයෙන් අස්තඞ්ගත නො වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අනිරුද‍්ධං -පෙ- න අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: අතීතවිඥානය ඇත් ද? අතීතවිඥානය නිරුද්ධ නො වී ද? … නිශ්ශේෂයෙන් අස්තඞ්ගත නො වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
23. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං ජාතං -පෙ- පාතුභූතන‍්ති.
23. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය දිනි ද? … පහළ වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටි: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අනාගතං විඤ‍්ඤාණං ජාතං -පෙ- පාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: අනාගතවිඥානය ඇත් ද? අනාගතවිඥානය දිනි ද? … පහළ වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
24. ස. පු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං නිරුද‍්ධං -පෙ- අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
24. ස. පු: අතීතවිඥාන ඇත් ද? අතීතවිඥානය නිරුද්ධ වී ද … නිශ්ශේෂයෙන් අස්තඞ්ගත වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං නිරුද‍්ධං -පෙ- අබ‍්භත්‍ථඞ‍්ගතන‍්ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය නිරුද්ධ වී ද? … නිශ්ශේෂයෙන් අස්තඞ්ගත වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
25. ස. පු: අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථ, අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අජාතං -පෙ- අභූතං අපාතුභූතන‍්ති.
25. ස. පු: අනාගතවිඥානය ඇත් ද? අනාගතවිඥානය නො දිනි ද? … නො වී ද? නො පහළ වී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං අජාතං -පෙ- අපාතුභූතන‍්ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය නො දිනි ද? … නො පහළ වී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ.
26. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති වා රූපන‍්ති වා, රූපන‍්ති වා පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති වා පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අප‍්පියං කරිත්‍වා එසෙසෙ එකට‍්ඨෙ සමෙ සමභාගෙ තජ‍්ජාතෙ’ති.
26. ස. පු: ‘ප්‍රත්‍යුත්පන්න’ යයි හෝ ‘රූප’ යයි හෝ, ‘රූප’ යයි හෝ ‘ප්‍රත්‍යුත්පන්න’ යයි හෝ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ රූපය අර්‍පණ කළයුතු (නො බෙදියයුතු) කොට තෙල හෙ මැ වේ ද? ඒකාර්‍ත්‍ථ සම සමභාග තජ්ජාත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං නිරුජ‍්ඣමානං පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං ජහතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය නිරුද්ධ වනුයේ ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය හැරපියන්නේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: රූපභාවං ජහතී’ති.
ස. අනු: රූපභාවය හැරපියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
27. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති වා රූපන‍්ති වා, රූපන‍්ති වා පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති වා පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අප‍්පියං කරිත්‍වා එසෙසෙ එකට‍්ඨෙ සමෙ සමභාගෙ තජ‍්ජාතෙ’ති.
27. ස. පු: ‘ප්‍රත්‍යුත්පන්න’ යයි හෝ ‘රූප’ යයි හෝ, ‘රූප’ යයි හෝ ‘ප්‍රත්‍යුත්පන්න’ යයි හෝ ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය අර්‍පණ කළයුතු කොට තෙල හෙ මැ වේ ද? ඒකාර්‍ත්‍ථ සම සමභාග තජ්ජාත (එයින් උපන්නේ) වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං නිරුජ‍්ඣමානං රූපභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය නිරුද්ධ වනුයේ රූපභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
28. ප. පු: ඔදාතන‍්ති වා වත්‍ථන‍්ති වා, වත්‍ථන‍්ති වා ඔදාතන‍්ති වා, ඔදාතං වත්‍ථං අප‍්පියං කරිත්‍වා එසෙසෙ එකට‍්ඨෙ සමෙ සමභාගෙ තජ‍්ජාතෙ’ති.
28. ප. පු: ‘අවදාත’ (සුදුපැහැ) යයි හෝ ‘වස්ත්‍ර’ යයි හෝ, ‘වස්ත්‍ර’ යයි හෝ ‘අවදාත’ යයි හෝ අවදාතවස්ත්‍රය නො බෙදියයුතු කොට තෙල හෙ මැ වේ ද? ඒකාර්‍ත්‍ථ සම සමභාග තජ්ජාත වේ ද?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පු: එසේ යැ.
ප. අනු: ඔදාතං වත්‍ථං රජමානං ඔදාතභාවං ජහතී’ති.
ප. අනු: අවදාත වස්ත්‍රය රඳනු ලබන්නේ අවදාතභාවය හැරපියා ද?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ප. අනු: වත්‍ථභාවං ජහතී’ති.
ප. අනු: වස්ත්‍රභාවය හැරපියා ද?
ස. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ස. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
29. ප. පු: ඔදාතන‍්ති වත්‍ථන‍්ති වා, වත්‍ථන‍්ති වා ඔදාතන‍්ති වා ඔදාතං වත්‍ථං අප‍්පියං කරිත්‍වා එසෙසෙ එකට‍්ඨෙ සමෙ සමභාගෙ තජ‍්ජාතෙ’ති.
29. ප. පු: ‘අවදාත’ යයි හෝ ‘වස්ත්‍ර’ යයි හෝ, ‘වස්ත්‍ර’ යයි හෝ ‘අවදාත’ යයි හෝ අවදාතවස්ත්‍රය නො බෙදියයුතු කොට තෙල හෙ මැ වේ ද? ඒකාර්‍ත්‍ථ සම සමභාග තජ්ජාත වේ ද?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ප. අනු: ඔදාතං වත්‍ථං රජමානං වත්‍ථභාවං න ජහතී’ති.
ප. අනු: අවදාතවස්ත්‍රය රඳනු ලබන්නේ වස්ත්‍රභාවය නො හැරපියා ද?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ප. අනු: ඔදාතභාවං න ජහතී’ති.
ප. අනු: අවදාත භාවය නො හැරපියා ද?
ස. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ස. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
30. ස. පු: රූපං රූපභාවං න ජහතී’ති.
30. ස. පු: රූපය රූපභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: රූපං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: රූපය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. අනු: නනු රූපං රූප භාවං න ජහතී’ති. රූපං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: රූපය රූපභාවය නො හැරපියන්නේ නො වේ ද? රූපය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි රූපං අනිච‍්චං අධුවං අස‍්සසතං විපරිණාමධම‍්මං.
අනු. ඨ: ඉදින් රූපය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇති වේ නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “රූපං රූපභාවං න ජහතී”ති.
අනු. පා: භවත, ‘රූපය රූපභාවය නො හැරපියති’ යි නො කියැයුතු යැ.
31. ස. පු: ‘නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහතී’ති, නිබ‍්බානං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
31. ස. පු: නිර්‍වාණය නිර්‍වාණස්වභාවය නො හැරපියා ද? නිර්‍වාණය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: ‘රූපං රූපභාවං න ජහතී’ති රූපං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: රූපය රූපභාවය නො හැර පියා ද රූපය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
32. ස. පු: ‘රූපං රූපභාවං න ජහතී’ති, රූපං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
32. ස. පු: රූපය රූපභාවය නො හැරපියා ද? රූපය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහතී’ති. නිබ‍්බානං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: නිර්‍වාණය නිර්‍වාණස්වභාවය නො හැරපියා ද? නිර්‍වාණය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
33. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
33. ස. පු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං අත්‍ථි, අනාගතං අනාගතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අනාගතය ඇත් ද? අනාගතය අනාගතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
34. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
34. ස. පු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
35. ස. පු: අනාගතං අත්‍ථි, අනාගතං අනාගතභාවං න ජහතී’ති.
35. ස. පු: අනාගතය ඇත් ද? අනාගතය අනාගතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
36. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං න ජහතී’ති.
36. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
37. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
37. ස. පු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. අනු: නනු අතීතං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අතීතං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මං,
අනු. ඨ: ඉදින් අතීතය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ වී නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහතී”ති.
අනු. පා: භවත, ‘ අතීතය ඇත, අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියතී’ යි නො කියැයුතු යැ.
38. ස. පු: නිබ‍්බානං අත්‍ථි, නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහතී’ති, නිබ‍්බානං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
38. ස. පු: නිර්‍වාණය ඇත් ද? නිර්‍වාණය නිර්‍වාණභාවය නො හැරපියා ද? නිර්‍වාණය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහති, අතීතං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියා ද? අතීතය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
39. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි, අතීතං අතීතභාවං න ජහතී’ති. අතීතං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
39. ස. පු: අතීතය ඇත් ද? අතීතය අතීතභාවය නො හැරපියා ද? අතීතය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නිබ‍්බානං අත්‍ථි, නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහති, නිබ‍්බානං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: නිර්‍වාණය ඇත් ද? නිර්‍වාණය නිර්‍වාණභාවය නො හැරපියා ද? නිර්‍වාණය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
40. ස. පු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
40. ස. පු: අතීත රූපය ඇත් ද? අතීතරූපය අතීතභාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං රූපං අත්‍ථි, අනාගතං රූපං අනාගතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අනාගතරූපය ඇත් ද? අනාගතරූපය අනාගත භාවය නො හැරපියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
41. ස. පු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
41. ස. පු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නරූපං පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය නො පියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
42. ස. පු: අනාගතං රූපං අත්‍ථි, අනාගතං රූපං අනාගතභාවං න ජහතී’ති.
42. ස. පු: අනාගතරූප ඇත් ද? අනාගතරූපය අනාගතභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
43. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං න ජහතී’ති.
43. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ඇත් ද? ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
44. ස. පු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
44. ස. පු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං රූපං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතරූපය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාම ස්වභාව ඇත්තේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. අනු: නනු අතීතං රූපං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතරූපය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අතීතං රූපං අනිච‍්චං -පෙ- විපරිණාමධම‍්මං,
අනු. ඨ: ඉදින් අතීතරූපය අනිත්‍ය … විපරිණාමස්වභාව වේ නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහතී”ති.
අනු. පා: භවත, ‘අතීතරූපය ඇති, අතීතරූපය අතීතභාවය නො පියති’ යි නො කියැයුතු යැ.
45. ස. පු: නිබ‍්බානං අත්‍ථි, නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහති, නිබ‍්බානං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
45. ස. පු: නිර්‍වාණය ඇත් ද? නිර්‍වාණය නිර්‍වාණභාවය නො පියා ද? නිර්‍වාණය නිත්‍ය, ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහති, අතීතං රූපං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය අතීතභාවය නො පියා ද? අතීත රූපය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
46. ස. පු: අතීතං රූපං අත්‍ථි, අතීතං රූපං අතීතභාවං න ජහති, අතීතං රූපං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
46. ස. පු: අතීතරූපය ඇත් ද? අතීතරූපය, අතීතභාවය නො පියා ද? අතීතරූපය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නිබ‍්බානං අත්‍ථි, නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහති, නිබ‍්බානං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: නිර්‍වාණය ඇත් ද? නිර්‍වාණය නිර්‍වාණභාවය නො පියා ද? නිර්‍වාණය අනිත්‍ය අධ්‍රැව, අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
47. ස. පු: අතීතා වෙදනා අත්‍ථි -පෙ- අතීතා සඤ‍්ඤා අත්‍ථි -පෙ- අතීතා සඞ‍්ඛාරා අත්‍ථි -පෙ- අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
47. ස. පු: අතීත වේදනා ඇත් ද … අතීත සංඥා ඇත් ද … අතීත සංස්කාරයෝ ඇත් ද, … අතීත විඥානය ඇත් ද, අතීත විඥානය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අනාගතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අනාගත විඥානය ඇත් ද? අනාගතවිඥානය අනාගතභාවය නො පියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
48. ස. පු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහතී’ ති.
48. ස. පු: අතීත විඥානය ඇත් ද, අතීතවිඥානය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න විඥානය ඇත් ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය නො පියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
49. ස. පු: අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අනාගතං විඤ‍්ඤාණං අනාගතභාවං න ජහතී’ති.
49. ස. පු: අනාගතවිඥානය ඇත් ද, අනාගතවිඥානය අනාගතභවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අතීත විඥානය ඇත් ද, අතීතවිඥානය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
50. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං විඤ‍්ඤාණං පච‍්චුප‍්පන‍්නභාවං න ජහතීති.
50. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය ඇත් ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්නවිඥානය ප්‍රත්‍යුත්පන්නභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
ස. අනු: අතීතවිඥානය ඇත් ද, අතීතවිඥානය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
51. ස. පු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහතී’ති.
51. ස. පු: අතීතවිඥානය ඇත් ද, අතීතවිඥානය අතීතභාවය නො පියා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටි: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතවිඥානය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. අනු: නනු අතීතං විඤ‍්ඤාණං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතවිඥානය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ නො වේ ද?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අතීතං විඤ‍්ඤාණං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මං,
අනු. ඨ: ඉදින්, අතීතවිඥානය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව, ඇත්තේ වේ නම්,
අනු. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි. අතීතං විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහතී”ති.
අනු. පා: භවත, “අතීතවිඥානය ඇත, අතීතවිඥානය අතීතභාවය නො පියතී” නො කියැයුතු මැ යැ.
52. ස. පු: නිබ‍්බානං අත්‍ථි, නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහති, නිබ‍්බානං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
52. ස. පු: නිර්‍වාණය ඇත් ද? නිර්‍වාණය නිර්‍වාණභාවය නො පියා ද, නිර්‍වාණය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහති, අතීතං විඤ‍්ඤාණං නිච‍්චං ධුවං සස‍්සතං අවිපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: අතීතවිඥානය ඇත් ද, අතීතවිඥානය අතීතභාවය නො පියා ද, අතීතවිඥානය නිත්‍ය ධ්‍රැව ශාශ්වත අවිපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
53. ස. පු: අතීතං විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, අතීතං - විඤ‍්ඤාණං අතීතභාවං න ජහති, අතීතං විඤ‍්ඤාණං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
53. ස. පු: අතීතවිඥානය ඇත් ද, අතීතවිඥානය අතීතභාවය නො පියා ද, අතීතවිඥානය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නිබ‍්බානං අත්‍ථි, නිබ‍්බානං නිබ‍්බානභාවං න ජහති, නිබ‍්බානං අනිච‍්චං අධුවං අසස‍්සතං විපරිණාමධම‍්මන‍්ති.
ස. අනු: නිර්‍වාණය ඇත් ද? නිර්‍වාණය නිර්‍වාණභාවය නො පියා ද, නිර්‍වාණය අනිත්‍ය අධ්‍රැව අශාශ්වත විපරිණාමස්වභාව ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
කාලසංසන්‍දනං.
කාල සංසන්‍දනය යි.
54. ස. පු: අතීතං න්‍වත්‍ථි’ති.
54. ස. පු: අතීතය ‘නාස්ති’ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ආ: හඤ‍්චි අතීතං න්‍වත්‍ථි, ‘අතීතං අත්‍ථි’ති මිච‍්ඡා. හඤ‍්චි වා පන අත්‍ථි න්‍වතීතං, ‘අත්‍ථි අතීතන‍්ති’ මිච‍්ඡා.
අනු. ආ: ඉදින් ‘අතීතය නාස්ති’ වේ නම් ‘අතීතය අස්ති වෙයි’ යනු මිථ්‍යා යැ. නොහොත් ඉදින් ‘අස්ති’ අතීත නො වේ නම් ‘අස්ති’ ‘අතීත වෙයි’ යනු මිථ්‍යා යි.
55. ස. පු: අනාගතං න්‍වත්‍ථී’ති.
55. ස. පු: අනාගතය ‘නාස්ති’ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
අනු. ආ: හඤ‍්චි අනාගතං න්‍වත්‍ථි, ‘අනාගතං අත්‍ථි’ති මිච‍්ඡා. හඤ‍්චා වා පන අත්‍ථි න්‍වානාගතං, ‘අත්‍ථි අනාගතන‍්ති’ මිච‍්ඡා.
අනු. ආ: ඉදින් අනාගතය ‘නාස්ති’ වේ නම් ‘අනාගතය අස්ති’ වෙයි යනු මිථ්‍යා යැ. නොහොත් ඉදින් ‘අස්ති’ අනාගත නො වේ නම් ‘අස්ති අනාගත වෙයි’ යනු මිථ්‍යා යි.
56. ස. පු: අනාගතං හුත්‍වා පච‍්චුප‍්පන‍්නං හොතී’ති.
56. ස. පු: අනාගත වැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: (උත්පත්තියට පෙර අනාගත වී උත්පන්නකාලයෙහි ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ යැයි ගෙන කරන පිළින) එසේ යැ.
ස. අනු: තඤ‍්ඤෙව අනාගතං තං පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති.
ස. අනු: එ මැ අනාගත එ මැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: තඤ‍්ඤෙව අනාගතං තං පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති.
ස. පු: එ මැ අනාගත එ මැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: (උපතට පෙර අනාගතයත් උපන් කල්හි ප්‍රත්‍යුත්පන්නයත් ගෙන කරන පිළින) එසේ යැ.
ස. පු: හුත්‍වා හොති, හුත්‍වා හොතී’ති.
ස. පු: (අනාගත) වී (ප්‍රත්‍යුත්පන්න) වෙයි, (එ ප්‍රත්‍යුත්පන්න ය ද අනාගත) වී (ප්‍රත්‍යුත්පන්න) වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ … (වූවහු වටාලා නො වන බැවින් ප්‍රතික්‍ෂිප්ත යි.)
ස. පු: හුත්‍වා හොති, හුත්‍වා හොතී’ති.
ස. පු: අනාගත වැ තිබී ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ. (‘අනාගත වැ සිටියහු ප්‍රත්‍යුත්පන්නයෙහි වේ’ යන ලබ්ධි විසින් පිළින යි)
ස. පු: න හුත්‍වා න හොති, න හුත්‍වා න හොතී’ති.
ස. පු: (ශශවිශාණ සෙයින්) අවිද්‍යමාන වැ තිබී අවිද්‍යමාන වේ ද? (එ ද යළි) අවිද්‍යමාන වැ තිබී අවිද්‍යාමාන නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං හුත්‍වා අතීතං හොතී’ති.
ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ අතීත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තඤ‍්ඤෙව පච‍්චුප‍්පන‍්නං තං අතීතන‍්ති.
ස. අනු: එ මැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න එ මැ අතීත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: තඤ‍්ඤෙව පච‍්චුප‍්පන‍්නං තං අතීතන‍්ති.
ස. අනු: එ මැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න එ මැ අතීත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. පු: හුත්‍වා හොති, හුත්‍වා, හොතී’ති.
ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ අතීත වේ ද, (එ ද යළි) ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ අතීත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: හුත්‍වා හොති, හුත්‍වා හොතී’ති.
ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ අතීත වෙයි. එ ද ප්‍රත්‍යුත්පන්න ව අතීත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටි: එසේ යැ. (‘ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ සිටියහු අතීත වෙයි’ යන ලබ්ධි විසින් කළ පිළින යි).
ස. පු: න හුත්‍වා න හොති, න හුත්‍වා න හොතී’ති.
ස. පු: (ශශවිෂාණ සෙයින් ප්‍රත්‍යුත්පන්නයෙහි) අවිද්‍යමාන වැ තිබී (අතීතයෙහි) අවිද්‍යමාන වේ ද? (එ ද යළි) අවිද්‍යමාන වැ තිබී අවිද්‍යමාන වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: අනාගතං හුත්‍වා පච‍්චුප‍්පන‍්නං හොති, පච‍්චුප‍්පන‍්නං හුත්‍වා අතීතං හොතී’ති.
ස. පු: අනාගත වැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ අතීත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තඤ‍්ඤෙව අනාගතං තං පච‍්චුප‍්පන‍්නං තං අතීතන‍්ති.
ස. අනු: එ මැ අනාගත එ මැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න එ මැ අතීත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: තඤ‍්ඤෙව අනාගතං තං පච‍්චුප‍්පන‍්නං තං අතීතන‍්ති.
ස. පු: එ මැ අනාගත එ මැ ප්‍රත්‍යුත්පන්න එ මැ අතීත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. පු: හුත්‍වා හොති, හුත්‍වා හොතී’ති.
ස. පු: අනාගත ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ සිට අතීත වේ ද, එ ද අනාගත ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ සිට අතීත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: හුත්‍වා හොති, හුත්‍වා හොතී’ති.
ස. පු: අනාගත ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ සිට අතීත වේ ද? එ ද යළි අනාගත ප්‍රත්‍යුත්පන්න වැ සිට අතීත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. පු: න හුත්‍වා න හොති, න හුත්‍වා න හොතී’ති.
ස. පු: අවිද්‍යමාන වැ සිට අවිද්‍යමාන වේ ද? (එ ද යළි) අවිද්‍යමාන වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
වචනසොධනා නිට‍්ඨිතා.
වචනසෝධනා නිමි.
57. ස. පු: අතීතං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි’ති.
57. ස. පු: අතීත වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද? මනසිකාරය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙන චක‍්ඛුනා අතීතං රූපං පස‍්සතී’ති.
ස. අනු: අතීතචක්‍ෂුසින් අතීතරූපය දකී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
58. ස. පු: අතීතං සොතං අත්‍ථි, සද‍්දා අත්‍ථි, සොතවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආකාසො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි’ති.
58. ස. පු: අතීත වූ ශ්‍රෝත්‍රය ඇද්ද, ශබ්දයෝ ඇද්ද, ශ්‍රෝත්‍රවිඥානය ඇද්ද, ආකාශය ඇද්ද, මනසිකාරය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙන සොතෙන අතීතං සද‍්දං සුණතී’ති.
ස. අනු: අතීතශ්‍රොත්‍රයෙන් අතීතශබ්දය අසා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
59. ස. පු: අතීතං ඝානං අත්‍ථි, ගන්‍ධා අත්‍ථි, ඝානවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වායො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි’ති.
59. ස. පු: අතීත වූ ඝ්‍රාණය ඇද්ද, ගන්‍ධයෝ ඇද්ද, ඝ්‍රාණවිඥානය ඇද්ද, වායුව ඇද්ද, මනසිකාරය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙන ඝානෙන අතීතං ගන්‍ධං ඝායතී’ති.
ස. අනු: අතීතඝ්‍රාණයෙන් අතීත ගන්‍ධය ආඝ්‍රාණ කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
60. ස. පු: අතීතං ජිව‍්හා අත්‍ථි, රසා අත්‍ථි, ජිව‍්හාවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආපො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථී’ති.
60. ස. පු: අතීත වූ ජිහ්වාව ඇත්ද, රසයෝ ඇත්ද, ජිහ්වාවිඥානය ඇද්ද, අප් ඇද්ද, මනසිකාරය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතාය ජිව‍්හාය අතීතං රසං සායතී’ති.
ස. අනු: අතීතජිහ්වායෙන් අතීතරසය විඳුනේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
61. ස. පු: අතීතො කායො අත්‍ථි, ඵොට‍්ඨබ‍්බා අත්‍ථි, කායවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, පඨවී අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථී’ති.
61. ස. පු: අතීත වූ කාය ඇද්ද, ස්පර්‍ශයෝ ඇද්ද, කාය විඥානය ඇද්ද, පෘථිවි ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙන කායෙන අතීතං ඵොට‍්ඨබ‍්බං ඵුසතී’ති.
ස. අනු: අතීත කයින් අතීත ස්ප්‍රෂ්ටව්‍ය ස්පර්‍ශ කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
62. ස. පු: අතීතො මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනොවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථී’ති.
62. ස. පු: අතීත වූ මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙන මනෙන අතීතං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
ස. අනු: අතීත මනසින් අතීත ධර්‍මය දැනගනී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
63. ස. පු: අනාගතං චක‍්ඛු අත්‍ථි, රූපං අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි’ති.
63. ස. පු: අනාගත වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද? මනසිකාර ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතෙන චක‍්ඛුනා අනාගතං රූපං පස‍්සතී’ති.
ස. අනු: අනාගත චක්‍ෂුසින් අනාගත රූපය දක්නේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
64. ස. පු: අනාගතං සොතං අත්‍ථි, -පෙ- ඝානං අත්‍ථි -පෙ- ජිව‍්හා අත්‍ථි -පෙ- කායො අත්‍ථි -පෙ- මනො අත්‍ථි -පෙ- ධම‍්මා අත්‍ථි, මනොවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථී’ති.
64. ස. පු: අනාගත වූ ශ්‍රෝත්‍රය ඇද්ද … ඝ්‍රාණය ඇද්ද … ජිහ්වාව ඇද්ද … කාය ඇද්ද … මනස ඇද්ද, ධර්‍මාලම්බනයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද?
පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතෙන මනෙන අනාගතං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
ස. අනු: අනාගතමනසින් අනාගත ධර්‍මාලම්බනය දැනගනී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
65. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛු විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන චක‍්ඛුනා පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං පස‍්සතී’ති.
65. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද, මනසිකාරය ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න චක්‍ෂුසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්න රූපය දකී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, අතීතෙන චක‍්ඛුනා අතීතං රූපං පස‍්සතී’ති.
ස. අනු: අතීත වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අතීතචක්‍ෂුසින් අතීතරූපය දකී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
66. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං සොතං අත්‍ථි -පෙ- ඝානං අත්‍ථි -පෙ- ජිව‍්හා අත්‍ථි -පෙ- කායො අත්‍ථි -පෙ- මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනොවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන මනෙන පච‍්චුන‍්නං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
66. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න ශ්‍රෝත්‍රය ඇද්ද … ඝ්‍රාණය ඇද්ද … ජිහ්වා ඇද්ද … කාය ඇද්ද … මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න මනසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්න ධර්‍මය දැනගනී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතො මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනොවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, අතීතෙන මනෙන අතීතං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
ස. අනු: අතීත මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අතීත මනසින් අතීත ධර්‍මය දැනගනී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
67. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන චක‍්ඛුනා පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං පස‍්සතී’ති.
67. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්නචක්‍ෂුසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්නරූපය දකී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, අනාගතෙන චක‍්ඛුනා අනාගතං රූපං පස‍්සතී’ති.
ස. අනු: අනාගත වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අනාගත චක්‍ෂුසින් අනාගත රූපය දකී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
68. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං සොතං අත්‍ථි, -පෙ- ඝානං අත්‍ථි -පෙ- ජිව‍්හා අත්‍ථි, -පෙ- කායො අත්‍ථි, -පෙ- මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනොවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන මනෙන පච‍්චුප‍්පන‍්නං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
68. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ ශ්‍රෝත්‍රය ඇද්ද … ඝ්‍රාණය ඇද්ද … ජිහ්වා ඇද්ද … කාය ඇද්ද … මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න මනසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්න ධර්‍මය දැනගනී ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතො මනො අත්‍ථි ධම‍්මා අත්‍ථි, මනො විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, අනාගතෙන මනෙන අනාගතං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
ස. අනු: අනාගත වූ මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අනාගත මනසින් අනාගත ධර්‍මය දැනගනී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
69. ස. පු: අතීතං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච අතීතෙන චක‍්ඛුනා අතීතං රූපං පස‍්සතී’ති.
69. ස. පු: අතීත වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අතීත චක්‍ෂුසින් රූපය නො දක්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන චක‍්ඛුනා පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං පස‍්සතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න චක්‍ෂුසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්න රූපය නො දක්නේත් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
70. ස. පු: අතීතං සොතං අත්‍ථි -පෙ- ඝානං අත්‍ථි -පෙ- ජිව‍්හා අත්‍ථි -පෙ- කායො අත්‍ථි -පෙ- මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනොවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච අතීතෙන මනෙන අතීතං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
70. ස. පු: අතීත වූ ශ්‍රෝත්‍රය ඇද්ද … ඝ්‍රාණය ඇද්ද … ජිහ්වා ඇද්ද … කාය ඇද්ද … මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අතීත මනසින් අතීත ධර්‍මය නො දක්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නො මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනො විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන මනෙන පච‍්චුප‍්පන‍්නං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න මනසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්න ධර්‍මය නො දක්නේත් වේ ද
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
71. ස. පු: අනාගතං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච අනාගතෙන චක‍්ඛුනා අනාගතං රූපං පස‍්සතී’ති.
71. ස. පු: අනාගත වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අනාගත චක්‍ෂුසින් අනාගත රූපය නො දක්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං චක‍්ඛුං අත්‍ථි, රූපා අත්‍ථි, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, ආලොකො අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන චක‍්ඛුනා පච‍්චුප‍්පන‍්නං රූපං පස‍්සතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ චක්‍ෂුස ඇද්ද, රූපයෝ ඇද්ද, චක්‍ෂුර්විඥානය ඇද්ද, ආලොකය ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න චක්‍ෂුසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්න රූපය නො දක්නේත් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
72. ස. පු: අනාගතං සොතං අත්‍ථි, -පෙ- ඝානං අත්‍ථි -පෙ- ජිව‍්හා අත්‍ථි -පෙ- කායො අත්‍ථි -පෙ- මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනොවිඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච අනාගතෙන මනෙන අනාගතං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
72. ස. පු: අනාගත ශ්‍රෝත්‍රය ඇද්ද … ඝ්‍රාණය ඇද්ද … ජිහ්වාව ඇද්ද … කාය ඇද්ද … මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, අනාගතමනසින් අනාගත ධර්‍මය නො දැනගන්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නො මනො අත්‍ථි, ධම‍්මා අත්‍ථි, මනො විඤ‍්ඤාණං අත්‍ථි, වත්‍ථුං අත්‍ථි, මනසිකාරො අත්‍ථි, න ච පච‍්චුප‍්පන‍්නෙන මනෙන පච‍්චුප‍්පන‍්නං ධම‍්මං විජානාතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ මනස ඇද්ද, ධර්‍මයෝ ඇද්ද, මනෝවිඥානය ඇද්ද, හෘදයවස්තු ඇද්ද, මනසිකාර ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න මනසින් ප්‍රත්‍යුත්පන්න ධර්‍මය නො දැනගන්නේත් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
73. ස. පු: අතීතං ඤාණං අත්‍ථී’ති.
73. ස. පු: අතීත ඥානය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණී කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
ස. පු: ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණී කෙරේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති. සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
ස. අනු: ඒ ඥානයෙන් දුක දැනගනී ද, සමුදය දුරු කෙරේ ද, නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ කෙරේ ද, මාර්‍ගය වඩා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
74. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
74. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණි කෙරේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: අතීතඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් ඥාන කරණී කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
75. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
75. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් දුඃඛය පරිඥා කෙරේ ද, සමුදය දුරු කෙරේ ද, නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ කෙරේ ද, මාර්‍ගය වඩා ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
ස. අනු: අතීතඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් දුඃඛ පරිඥා කෙරේ ද, සමුදය දුරු කෙරේ ද, නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ කෙරේ ද, මාර්‍ගය වඩා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
76. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
76. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණි කෙරේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටි: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: අනාගතඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණී කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
77. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති. මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
77. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් දුඃඛය පරිඥා කෙරේ ද, සමුදය දුරු කෙරේ ද, නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ කෙරේ ද, මාර්‍ගය වඩා ද?
ප. පටි: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගතං ඤාණං අත්‍ථි, තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
ස. අනු: අනාගතඥානය ඇද්ද? ඒ ඥානයෙන් දුඃඛය පරිඥා කෙරේ ද, සමුදය දුරු කෙරේ ද, මාර්‍ගය වඩා ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
78. ස. පු: අතීතං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
78. ස. පු: අතීතඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණී නො කරන්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණී නො කරන්නේත් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
79. ස. පු: අතීතං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
79. ස. පු: අතීතඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් දුඃඛය පරිඥා නො කරන්නේත් සමුදය දුරු නො කරන්නේත් නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ නො කරන්නේත් මාර්‍ගය නො වඩන්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්න ඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් දුඃඛය පරිඥා නො කරන්නේත් සමුදය දුරු නො කරන්නේත් නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ නො කරන්නේත් මාර්‍ගය නො වඩන්නේත් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
80. ස. පු: අනාගතං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
80. ස. පු: අනාගතඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණී නො කරන්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන ඤාණකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නඥානය ඇද්ද? ඒ ඥානයෙන් ඥානකරණී නො කරන්නේත් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
81. ස. පු: අනාගතං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදය පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
81. ස. පු: අනාගතඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් දුඃඛපරිඥා නො කරන්නේත් සමුදයප්‍රහාණ නො කරන්නේත් නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ නො කරන්නේත් මාර්‍ගය භාවනා නො කරන්නේත් වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං ඤාණං අත්‍ථි, න ච තෙන ඤාණෙන දුක‍්ඛං පරිජානාති, සමුදයං පජහති, නිරොධං සච‍්ඡිකරොති, මග‍්ගං භාවෙතී’ති.
ස. අනු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නඥානය ඇද්ද, ඒ ඥානයෙන් දුඃඛය පරිඥා නො කරන්නේත් සමුදයප්‍රහාණ නො කරන්නේත් නිරෝධය ප්‍රත්‍යක්‍ෂ නො කරන්නේත් මාර්‍ගය නො වඩන්නේත් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
82. ස. පු: අරහතො අතීතො රාගො අත්‍ථි’ති.
82. ස. පු: රහත්හට අතීතරාගය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන රාගෙන සරාගො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ රාගයෙන් සරාග වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
83. ස. පු: අරහතො අතීතො දොසො අත්‍ථි’ති.
83. ස. පු: රහත්හට අතීතද්වේෂය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන දොසෙන සදොසො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ ද්වේෂයෙන් සද්වේෂ වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
84. ස. පු: අරහතො අතීතො මොහො අත්‍ථි’ති.
84. ස. පු: රහත්හට අතීතමෝහය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන මොහෙන සමොහො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ මෝහයෙන් සමෝහ වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
85. ස. පු: අරහතො අතීතො මානො අත්‍ථි’ති.
85. ස. පු: රහත්හට අතීතමානය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන මානෙන සමානො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ මානයෙන් මානසහිත වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
86. ස. පු: අරහතො අතීතා දිට‍්ඨි අත්‍ථී’ති.
86. ස. පු: රහත්හට අතීත දෘෂ්ටි ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ දෘෂ්ටියෙන් සදෘෂ්ටික වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
87. ස. පු: අරහතො අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි’ති.
87. ස. පු: රහත්හට අතීතවිචිකිත්සා ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තාය විචිකිච‍්ඡාය සවිචිකිච‍්ඡො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ විචිකිත්සායෙන් සවිචිකිත්ස වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
88. ස. පු: අරහතො අතීතං ථීනං අත්‍ථි’ති.
88. ස. පු: රහත්හට අතීත ථීනය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන ථිනෙන සථිනො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ ථීනයෙත් සථීන වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
89. ස. පු: අරහතො අතීතං උද‍්ධච‍්චං අත්‍ථී’ති.
89. ස. පු: රහත්හට අතීත උද්ධච්චය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන උද‍්ධච‍්චෙන සඋද‍්ධච‍්චො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ උද්ධච්වයෙන් සඋද්ධච්ව වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
90. ස. පු: අරහතො අතීතං අහිරිකං අත්‍ථී’ති.
90. ස. පු: රහත්හට අතීත අහ්‍රීකය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන අහිරිකෙන සඅහිරිකො’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ අහ්‍රීකයෙන් අහ්‍රීක සහිත වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
91. ස. පු: අරහතො අතීතං අනොත‍්තප‍්පං අත්‍ථි’ති.
91. ස. පු: රහත්හට අතීත අනපත්‍රපා ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහා තෙන අනොත‍්තප‍්පෙන අනොත‍්තප‍්පී’ති.
ස. අනු: රහත්හු ඒ අනපත්‍රපායෙන් අනපත්‍රපා සහිත වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
92. ස. පු: අනාගාමිස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි’ති.
92. ස. පු: අනගැමිහට අතීත සත්කාදෘෂ්ටි ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගාමී තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: අනගැමි ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
93. ස. පු: අනාගාමිස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො සීලබ‍්බතපරාමාසො අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අණුසහගතො කාමරාගො අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අණුසහගතො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි’ති.
93. ස. පු: අනගැමිහට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද? … අතීත ශීලව්‍රතපරාමර්‍ශ ඇද්ද … අතීත අනුසහගිය කාමරාග ඇද්ද … අතීත අනුසහගිය ව්‍යාපාද ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගාමී තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
ස. අනු: අනගැමි ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
94. ස. පු: සකදාගාමිස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි’ති.
94. ස. පු: සෙදගැමිහට අතීත සත්කාදෘෂ්ටි ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සකදාගාමී තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: සෙදගැමි ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
95. ස. පු: සකදාගාමිස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො සීලබ‍්බතපරාමාසො අත්‍ථි -පෙ- අතීතො ඔළාරිකො කාමරාගො අත්‍ථි -පෙ- අතීතො ඔළාරිකො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි’ති.
95. ස. පු: සෙදගැමිහට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද … අතීත ශීලව්‍රතපරාමර්‍ශ ඇද්ද … අතීත ඕළාරික කාමරාග ඇද්ද … අතීත ඕළාරික ව්‍යාපාද ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සකදාගාමී තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
ස. අනු: සෙදගැමි ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
96. ස. පු: සොතාපන‍්නස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි’ති.
96. ස. පු: සෝවන් පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සොතාපන‍්නො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: සෝවන් පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
97. ස. පු: සොතාපන‍්නස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො සීලබ‍්බතපරාමාසො අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අපායගමනීයො රාගො අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අපායගමනීයො දොසො අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අපායගමනීයො මොහො අත්‍ථි’ති.
97. ස. පු: සෝවන්පුඟුල්හට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද ... අතීත ශීලව්‍රත පරාමර්‍ශ ඇද්ද ... අතීත වූ අපායගමනීය රාගය ඇද්ද ... අතීත වූ අපායගමනීය ද්වේෂය ඇද්ද ... අතීත වූ අපායගමනීය වූ මෝහය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සොතාපන‍්නො තෙන මොහෙන සමොහො’ති.
ස. අනු: සෝවන් පුඟුල් ඒ මෝහයෙන් සමෝහ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
98. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතො රාගො අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තෙන රාගෙන සරාගො’ති.
98. ස. පු: පුහුදුන් පුඟුල්හට අතීත රාගය ඇද්ද? පුහුදුන් පුඟුල් ඒ රාගයෙන් සරාග වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහතො අතීතො රාගො අත්‍ථි, අරහා තෙන රාගෙන සරාගො’ති.
ස. අනු: රහත්හට අතීත රාගය ඇද්ද, රහත්හු ඒ රාගයෙන් සරාග වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
99. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතො දොසො අත්‍ථි, -පෙ- අතීතං අනොත‍්තප‍්පං අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තෙන අනොත‍්තප‍්පෙන අනොත‍්තප‍්පී’ති.
99. ස. පු: පුහුදුන් පුඟුල්හට අතීත ද්වේෂය ඇද්ද … අතීත අනපත්‍රපා ඇද්ද, පුහුදුන් පුඟුල් ඒ අනපත්‍රපායෙන් අපත්‍රපා නැත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අරහතො අතීතං අනොත‍්තප‍්පං අත්‍ථි, අරහා තෙන අනොත‍්තප‍්පෙන අනොත‍්තප‍්පී’ති.
ස. අනු: රහත්හට අතීත අනපත්‍රපා ඇද්ද, රහත්හු ඒ අනපත්‍රපායෙන් අපත්‍රපා නැත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
100. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
100. ස. පු: පුහුදුන් පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, පුහුදුන් පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගාමිස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, අනාගාමී තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: අනගැමිහට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, අනගැමි ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
101. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අණුසහගතො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
101. ස. පු: පුහුදුන් පුඟුල්හට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද … අතීත වූ අණුසහගත ව්‍යාපාද ඇද්ද, පුහුදුන් පුඟුල් ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අනාගාමිස‍්ස අතීතො අණුසහගතො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි, අනාගාමී තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
ස. අනු: අනගැමිහට අතීත වූ අණුසහගත ව්‍යාපාද ඇද්ද, අනගැමි ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
102. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
102. ස. පු: පුහුදුන් පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, පුහුදුන් පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සකදාගාමිස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, සකදාගාමී තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: සෙදගැමිහට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, සෙදගැමි ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
103. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො ඔළාරිකො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
103. ස. පු: පුහුදුන් පුඟුල්හට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද, … අතීත වූ ඕළාරික ව්‍යාපාද ඇද්ද, පුහුදුන් පුඟුල් ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සකදාගාමී තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
ස. අනු: සෙදගැමි ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
104. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
104. ස. පු: පුහුදුන් පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සොතාපන‍්නස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, සොතාපන‍්නො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: සෝවන් පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, සෝවන් පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
105. ස. පු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අපායගමනීයො මොහො අත්‍ථි, පුථුජ‍්ජනො තෙන මොහෙන සමොහො’ති.
105. ස. පු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද … අතීත වූ අපායගාමනීය මෝහය ඇද්ද, පුහුදුන් පුඟුල් ඒ මෝහයෙන් සමෝහ වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: සොතාපන‍්නස‍්ස අතීතො අපායගමනීයො මොහො අත්‍ථි, සොතාපන‍්නො තෙන මොහෙන සමොහො’ති.
ස. අනු: සෝවන්පුඟුල්හට අතීත අපායගාමනීය මෝහය ඇද්ද, සෝවන්න්පුඟුල් ඒ මෝහයෙන් සමෝහ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
106. ස. පු: අරහතො අතීතො රාගො අත්‍ථි, න ච අරහා තෙන රාගෙන සරාගො’ති.
106. ස. පු: රහත්හට අතීත රාගය ඇද්ද, රහත්හු ඒ රාගයෙන් සරාග නො වෙත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතො රාගො අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තෙන රාගෙන සරාගො’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීතරාගය ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ රාගයෙන් සරාග නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
107. ස. පු: අරහතො අතීතො දොසො අත්‍ථි -පෙ- අතීතං අනොත‍්තප‍්පං අත්‍ථි, න ච අරහා තෙන අනොත‍්තප‍්පෙන අනොත‍්තප‍්පී’ති.
107. ස. පු: රහත්හට අතීතද්වේෂය ඇද්ද, … අතීත අනපත්‍රපා ඇද්ද, රහත්හු ඒ අනපත්‍රපායෙන් අනපත්‍රප නො වෙත් ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතං අනොත‍්තප‍්පං අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තෙන අනොත‍්තප‍්පෙන අනොත‍්තප‍්පී’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත අනපත්‍රපා ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ අනපත්‍රපායෙන් අනපත්‍රප නො වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
108. ස. පු: අනාගාමිස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, න ච අනාගාමී තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
108. ස. පු: අනගැමිහට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, අනගැමි ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
109. ස. පු: අනාගාමිස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අණුසහගතො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි, න ච අනාගාමී තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
109. ස. පු: අනගැමිහට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද … අතීත වූ අණුසහගත ව්‍යාපාද ඇද්ද, අනගැමි ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතො අණුසහගතො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත වූ අණුසහගත ව්‍යාපාද ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
110. ස. පු: සකදාගාමිස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, න ච සකදාගාමී තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
110. ස. පු: සෙදගැමිහට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, සෙදගැමි ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, පුහුදුන් පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
111. ස. පු: සකදාගාමිස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො ඔළාරිකො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි, න ච සකදාගාමී තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
111. ස. පු: සෙදගැමිහට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද … අතීත වූ ඖදාරික ව්‍යාපාද ඇද්ද, සෙදගැමි ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතො ඔළාරිකො බ්‍යාපාදො අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තෙන බ්‍යාපාදෙන බ්‍යාපන‍්නචිත‍්තො’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත වූ ඖදාරික ව්‍යාපාද ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ ව්‍යාපාදයෙන් ව්‍යාපන්න සිත් ඇත්තේ නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
112. ස. පු: සොතාපන‍්නස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, න ච සොතාපන‍්නස‍්ස තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
112. ස. පු: සෝවන්පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, සොවන්පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත නො වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතා සක‍්කායදිට‍්ඨි අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තාය දිට‍්ඨියා සදිට‍්ඨිකො’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත සත්කායදෘෂ්ටි ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ දෘෂ්ටියෙන් දෘෂ්ටි සහිත නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
113. ස. පු: සොතාපන‍්නස‍්ස අතීතා විචිකිච‍්ඡා අත්‍ථි -පෙ- අතීතො අපායගමනීයො මොහො අත්‍ථි, න ච සොතාපන‍්නො තෙන මොහෙන සමොහො’ති.
113. ස. පු: සෝවන්පුඟුල්හට අතීත විචිකිත්සා ඇද්ද … අතීත වූ අපායගාමනීය මෝහය ඇද්ද, සොවන්පුඟුල් ඒ මෝහයෙන් සමෝහ නොවේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පුථුජ‍්ජනස‍්ස අතීතො අපායගමනීයො මොහො අත්‍ථි, න ච පුථුජ‍්ජනො තෙන මොහෙන සමොහො’ති.
ස. අනු: පුහුදුන්පුඟුල්හට අතීත වූ අපායගමනීය මෝහය ඇද්ද, පුහුදුන්පුඟුල් ඒ මෝහයෙන් සමෝහ නො වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
114. ස. පු: අතීතා හත්‍ථා අත්‍ථී’ති.
114. ස. පු: අතීත වූ හස්තයෝ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙසු හත්‍ථෙසු සති ආදානනික‍්ඛෙපනං පඤ‍්ඤායතී’ති.
ස. අනු: අතීත වූ හස්තයන් ඇති කල නඟාගැනුම් හා බහාතැබුම් හා පැනේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
115. ස. පු: අතීතා පාදා අත්‍ථී’ති
115. ස. පු: අතීත වූ පාදයෝ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙසු පාදෙසු සති අභික‍්කමපටික‍්කමො පඤ‍්ඤායතී’ති.
ස. අනු: අතීත වූ පාදයන් ඇති කල ඉදිරියට යෑම් හා පෙරළා ඊම් හා පැනේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
116. ස. පු: අතීතා පබ‍්බා අත්‍ථී’ති.
116. ස. පු: අතීත වූ පර්‍වයෝ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතෙසු පබ‍්බෙසු සති සම‍්මිඤ‍්ජනපසාරණං පඤ‍්ඤායතී’ති.
ස. අනු: අතීත පර්‍වයන් ඇති කල හැකිළීම් දිගුකිරීම් පැනේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
117. ස. පු: අතීතො කුච‍්ඡි අත්‍ථී’ති.
117. ස. පු: අතීත වූ කුක්‍ෂි ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතස‍්මිං කුච‍්ඡිස‍්මිං සති ජිඝච‍්ඡා පිපාසා පඤ‍්ඤායතී’ති.
ස. අනු: අතීත වූ කුක්‍ෂිය ඇති කල බඩසා හා පවස පැනේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
118. ස. පු: අතීතො කායො අත්‍ථී’ති.
118. ස. පු: අතීත වූ කයෙක් ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අතීතො කායො පග‍්ගහනිග‍්ගහූපගො, ඡෙදනභෙදනූපගො, කාකෙහි ගිජ‍්ඣෙහි කුලලෙහි සාධාරණො’ති.
ස. අනු: අතීත වූ කය ප්‍රග්‍රහ නිග්‍රහ දෙකට පැමිණියේ, ඡේදනභේදනූපගත වූයේ, කවුඩු ගිජුලිහිණි කුරර පක්‍ෂීන් හා සාධාරණ වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. අනු: අතීතෙ කායෙ විසං කමෙය්‍ය, සත්‍ථං කමෙය්‍ය, අග‍්ගි කමෙය්‍යා’ති.
ස. අනු: අතීත වූ කයෙහි විෂ වැදගනී ද? ශස්ත්‍ර වැදගනී ද? ගිනි වැදගනී ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. අනු: ලබ‍්භා අතීතො කායො අන්‍දුබන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුං, රජ‍්ජුබන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුං, සඞ‍්ඛලිකබන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුං, ගාමබන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුං, නිගමබන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුං, නගරබන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුං, ජනපද බන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුං, කණ‍්ඨබන්‍ධනෙන බන්‍ධිතුන‍්ති.
ස. අනු: අතීත වූ කය අන්‍දුබන්‍ධනයෙන් බඳින්නට, රජ්ජුබන්‍ධනයෙන් බඳින්නට, ශෘඞ්ඛලබන්‍ධනයෙන් බඳින්නට, ග්‍රාමබන්‍ධනයෙන් බඳින්නට, නිගමබන්‍ධනයෙන් බඳින්නට, නගරබන්‍ධනයෙන් බඳින්නට, ජනපද බන්‍ධනයෙන් බඳින්නට, කණ්ඨබන්‍ධනයෙන් බඳින්නට ලැබේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
119. ස. පු: අතීතො ආපො අත්‍ථි’ති.
119. ස. පු: අතීත වූ ආපය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තෙන ආපෙන ආපකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: ඒ ආපයෙන් අප්කරණී කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: අතීතො තෙජො අත්‍ථී’ති.
ස. පු: අතීත වූ තේජස් ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තෙන තෙජෙන තෙජකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: ඒ තේජසින් තෙදකරණී කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. පු: අතීතො වායො අත්‍ථී’ති.
ස. පු: අතීත වූ වායු ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තෙන වායෙන වායකරණීයං කරොතී’ති.
ස. අනු: ඒ වායුවෙන් වායුකරණී කෙරේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
120. ස. පු: අතීතො රූපක‍්ඛන්‍ධො අත්‍ථී, අනාගතො රූපක‍්ඛන්‍ධො අත්‍ථි පච‍්චුප‍්පන‍්නො රූපක‍්ඛන්‍ධො අත්‍ථී’ති.
120. ස. පු: අතීත වූ රූපස්කන්‍ධ ඇද්ද, අනාගත වූ රූපස්කන්‍ධ ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ රූපස්කන්‍ධ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තයො රූපක‍්ඛන්‍ධා’ති.
ස. අනු: රූපස්කන්‍ධයෝ තිදෙනෙක් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
ස. අනු: අතීතා පඤ‍්චක‍්ඛන්‍ධා අත්‍ථී, අනාගතා පඤ‍්චක‍්ඛන්‍ධා අත්‍ථී, පච‍්චුප‍්පන‍්නා පඤ‍්චක‍්ඛන්‍ධා අත්‍ථී’ති.
ස. අනු: අතීත වූ පඤ්චස්කන්‍ධයෝ ඇද්ද, අනාගත වූ පඤ්චස්කන්‍ධයෝ ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ පඤ්චස්කන්‍ධයෝ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: පණ‍්ණරසක‍්ඛන්‍ධා’ති.
ස. අනු: පසළොස් ස්කන්‍ධ කෙනෙක් ඇද්ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
121. ස. පු: අතීතං චක‍්ඛායතනං අත්‍ථී, අනාගතං චක‍්ඛායතනං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං චක‍්ඛායතනං අත්‍ථී’ති.
121. ස. පු: අතීත වූ චක්‍ෂුරායතනය ඇද්ද, අනාගත වූ චක්‍ෂුරායතනය ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ චක්‍ෂුරායතනය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තීණි චක‍්ඛායතනානී’ති.
ස. අනු: චක්‍ෂුරායතනයෝ තිදෙනෙක් ඇද්ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
122. ස. පු: අතීතානි ද‍්වාදසායතනානි අත්‍ථි, අනාගතානි ද‍්වාදසායතනානි අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නානි ද‍්වාදසායතනානි අත්‍ථී’ති.
122. ස. පු: අතීත වූ ද්වාදශායතනයෝ ඇද්ද, අනාගත වූ ද්වාදශායතනයෝ ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ ද්වාදශායතනයෝ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: ඡත‍්තිංසායතනානී’ති.
ස. අනු: ආයතනයෝ සතිස්දෙනෙක් වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
123. ස. පු: අතීතා චක්ඛුධාතු අත්‍ථි, අනාගතා චක්ඛුධාතු අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නා චක්ඛුධාතු අත්‍ථි’ති.
123. ස. පු: අතීත වූ චක්ඛුධාතු ඇද්ද, අනාගත වූ චක්ඛුධාතු ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ චක්ඛුධාතු ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තිස‍්සො චක‍්ඛුධාතුයො’ති.
ස. අනු: චක්ඛුධාතුහු තිදෙනෙක් වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
124. ස. පු: අතීතා අට‍්ඨාරසධාතුයො අත්‍ථි, අනාගතා අට‍්ඨාරසධාතුයො අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නා අට‍්ඨාරසධාතුයො අත්‍ථී’ති.
124. ස. පු: අතීත වූ අටළොස්ධාතුහු ඇද්ද, අනාගත වූ අටළොස්ධාතුහු ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ අටළොස්ධාතුහු ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: චතුපණ‍්ණාසධාතුයො’ති.
ස. අනු: සිව්පනස් ධාතු කෙනෙක් වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
125. ස. පු: අතීතං චක‍්ඛුන්‍ද්‍රියං අත්‍ථි, අනාගතං චක‍්ඛුන්‍ද්‍රියං අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නං චක‍්ඛුන්‍ද්‍රියං අත්‍ථි’ති.
125. ස. පු: අතීත වූ චක්‍ෂුරින්‍ද්‍රිය ඇද්ද, අනාගත වූ චක්‍ෂුරින්‍ද්‍රිය ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ චක්‍ෂුරින්‍ද්‍රිය ඇද්ද?
ප. පටි: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තීණි චක‍්ඛුන්‍ද්‍රියානී’ති.
ස. අනු: චක්‍ෂුරින්‍ද්‍රියයෝ තිදෙනෙක් වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
126. ස. පු: අතීතානි බාවීසතින්‍ද්‍රියානි අත්‍ථී, අනාගතානි බාවීසතින්‍ද්‍රියානි අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නානි බාවීසතින්‍ද්‍රියානි අත්‍ථී’ති.
126. ස. පු: අතීත වූ දෙවිසි ඉන්‍ද්‍රියයෝ ඇද්ද, අනාගත වූ දෙවිසි ඉන්‍ද්‍රියයෝ ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ දෙවිසි ඉන්‍ද්‍රියයෝ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: ඡසට‍්ඨින්‍ද්‍රියානී’ති.
ස. අනු: සසැට ඉන්‍ද්‍රිය කෙනෙක් වෙත් ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
127. ස. පු: අතීතො රාජා චක‍්කවත‍්තී අත්‍ථි, අනාගතො රාජා චක‍්කවත‍්තී අත්‍ථී, පච‍්චුප‍්පන‍්නො රාජා චක‍්කවත‍්තී අත්‍ථි’ති.
127. ස. පු: අතීත වූ සක්විති රජ ඇද්ද, අනාගත වූ සක්විති රජ ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ සක්විති රජ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තිණ‍්ණං රාජූනං චක‍්කවත‍්තීනං සම‍්මූඛීභාවො හොතී’ති.
ස. අනු: තුන් සක්විති රජුන්ගේ හමුවීමෙක් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
128. ස. පු: අතීතො සම‍්මාසම‍්බුද‍්ධො අත්‍ථි, අනාගතො සම‍්මාසම‍්බුද‍්ධො අත්‍ථි, පච‍්චුප‍්පන‍්නො සම‍්මාසම‍්බුද‍්ධො අත්‍ථී’ති.
128. ස. පු: අතීත වූ සම්‍යක්සම්බුද්ධයෝ ඇද්ද, අනාගත වූ සම්‍යක්සම්බුද්ධයෝ ඇද්ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ සම්‍යක්සම්බුද්ධයෝ ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: තිණ‍්ණං සම‍්මාසම‍්බුද‍්ධානං සම‍්මූඛීභාවො හොතී’ති.
ස. අනු: තුන් සම්‍යක්සම්බුද්ධයන්ගේ හමුවීමෙක් වේ ද?
ප. පටි: න හෙවං වත‍්තබ‍්බෙ -පෙ-
ප. පටි: එසේ නො කියැයුතු මැ යැ …
129. ස. පු: අතීතං අත්‍ථී’ති.
129. ස. පු: අතීතය ඇත්තේ (අස්ති) වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අත්‍ථි අතීතන‍්ති.
ස. අනු: ‘අස්ති’ අතීත වේ ද?
ප. වි: අත්‍ථි සියා අතීතං සියා න්‍වාතීතන‍්ති.
ප. වි: ‘අස්ති’ අතීත ද වන්නේ යැ, අනතීත ද වන්නේ යැ.
ස. නි: ආජානාහි නිග‍්ගහං.
ස. නි: නිග්‍රහය දැනගනුව.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අතීතං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා අතීතං සියා න්‍වාතීතං,
අනු. ඨ: ඉදින් අතීතය අස්ති වේ නම්, අස්ති අතීතත් වන්නේ නම්, අනතීතත් වන්නේ නම්,
අනු. පා: තෙනාතීතං න්‍වාතීතං, න්‍වාතීතං අතීතන‍්ති.
අනු: පා: ඉදින් අතීතය අනතීත වෙයි, අනතීතය අතීත වෙයි.
අනු. ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: වත‍්තබ‍්බෙ ඛො අතීතං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා අතීතං සියා න්‍වාතීතං, තෙනාතීතං න්‍වාතීතං, න්‍වාතීතං අතීතන‍්ති මිච‍්ඡා.
අනු: ආ: එහි ලා: “අතීතය අස්ති යැ, අස්ති අතීතත් වන්නේ යැ, අනතීතත් වන්නේ යැ. එයින් අතීතය අනතීත ද, අනතීතය අතීත ද වේ යැ යි කියැයුතු යැ” යි යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යැ.
පටි. ඨ: නො චෙ පනාතීතං න්‍වාතීතං, න්‍වාතීතං අතීතන‍්ති,
පටි. ඨ: තවද, ඉදින් අතීතය අනතීතත්, අනතීතය අතීතත් නො වේ නම්,
පටි. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ: අතීතං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා අතීතං සියා න්‍වාතීතන‍්ති.”
පටි. පා: භවත, ‘අතීතය අස්ති යැ, අස්ති අතීතත් වන්නේ යැ, අනතීතත් වන්නේ යැ’ යි නො කියැයුතු මැ යැ.
පටි. ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: වත‍්තබ‍්බෙ ඛො අතීතං අත්‍ථී, අත්‍ථි සියා අතීතං සියා න්‍වාතීතං, තෙනාතීතං න්‍වාතීතං, න්‍වාතීතං අතීතන‍්ති මිච‍්ඡා.
පටි. ආ: එහි ලා: “අතීතය අස්ති යැ, අස්ති අතීතත් වන්නේ යැ, අනතීතත් වන්නේ යැ. එයින් අතීතය අනතීත වෙයි, අනතීතය අතීත වේ යයි කියැයුතු යැ” යි යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යි.
130. ස. පු: අනාගතං අත්‍ථී’ති.
130. ස. පු: අනාගතය අස්ති වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අත්‍ථි අනාගතන‍්ති.
ස. අනු: අස්ති අනාගත වේ ද?
ප. වි: අත්‍ථි සියා අනාගතං සියා න්‍වානාගතන‍්ති.
ප. වි: අස්ති අනාගතත වන්නේ යැ, අනාගත නො වන්නේත් වන්නේ ය.
ස. නි: ආජානාහි නිග‍්ගහං.
ස. නි: නිග්‍රහය දනුව.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි අනාගතං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා අනාගතං සියා න්‍වානාගතං,
අනු. ඨ: ඉදින් අනාගතය අස්ති වේ නම්, අස්ති අනාගතත් වී නම්, අනාගත නො වන්නේත් වී නම්,
අනු. පා: තෙනානාගතං න්‍වානාගතං, න්‍වානාගතං අනාගතන‍්ති.
අනු: පා: එයින් අනාගතය න්‍වාගත වෙයි, න්‍වානාගතය අනාගත වෙයි.
අනු. ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: වත‍්තබ‍්බෙ ඛො අනාගතං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා අනාගතං සියා න්‍වානාගතං, තෙනානාගතං න්‍වානාගතං, න්‍වානාගතං අනාගතන‍්ති මිච‍්ඡා.
අනු: ආ: එහි ලා: “අනාගතය අස්ති වෙයි, අස්ති අනාගතත් වන්නේ යැ, න්‍වානාගතත් වන්නේ යැ, එයින් අනාගතය න්‍වානාගත වෙයි, න්‍වානාගතය අනාගත වේයයි කියැයුතු යැ” යි. යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යි.
පටි. ඨ: නො චෙ පනානාගතං න්‍වානාගතං, න්‍වානාගතං අනාගතන‍්ති,
පටි. ඨ: ඉදින් අනාගතය න්‍වානාගත ද, න්‍වානාගතය අනාගත ද නො වේ නම්,
පටි. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ: අනාගතං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා අනාගතං සියා න්‍වානාගතන‍්ති.
පටි. පා: භවත, “අනාගතය අස්ති යැ, අස්ති අනාගතත් වන්නේ යැ, න්‍වානාගතත් වන්නේ යැ” යි නො ද කියැයුතු මැ යැ.
පටි. ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: වත‍්තබ‍්බෙ ඛො අනාගතං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා අනාගතං සියා න්‍වානාගතං, තෙනානාගතං න්‍වානාගතං න්‍වානාගතං, අනාගතන‍්ති මිච‍්ඡා.
පටි. ආ: එහි ලා: “අනාගතය අස්ති යැ, අස්ති අනාගතත් වන්නේ යැ, න්‍වානාගතත් වන්නේ යැ, එයින් අනාගතය න්‍වානාගත වෙයි, න්‍වානාගතය අනාගත වේ යයි කියැයුතු යැ” යි යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යි.
131. ස. පු: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථී’ති.
131. ස. පු: ප්‍රත්‍යුත්පන්නය අස්ති වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: අත්‍ථි පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති.
ස. අනු: අස්ති ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ ද?
ප. වි: අත්‍ථි සියා පච‍්චුප‍්පන‍්නං සියා නො පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති.
ප. වි: අස්ති ප්‍රත්‍යුත්පන්න වන්නේ යැ, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වනුයේත් වන්නේ යැ.
ස. නි: ආජානාහි නිග‍්ගහං.
ස. නි: නිග්‍රහය දනුව.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා පච‍්චුප‍්පන‍්නං සියා නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං,
අනු. ඨ: ඉදින් ප්‍රත්‍යුත්පන්නය අස්ති වී නම්, අස්ති ප්‍රත්‍යුත්පන්නත් වී නම්, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේත් වී නම්,
අනු. පා: තෙන පච‍්චුප‍්පන‍්නං නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං, නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති.
අනු: පා: එයින් ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වෙයි, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වෙයි.
අනු. ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: වත‍්තබ‍්බෙ ඛො පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා පච‍්චුප‍්පන‍්නං සියා නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං, තෙන පච‍්චුප‍්පන‍්නං නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං, නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති මිච‍්ඡා.
අනු: ආ: එහි ලා: “ප්‍රත්‍යුත්පන්නය අස්ති යැ, අස්ති ප්‍රත්‍යුත්පන්නත් වන්නේ යැ, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේත් වන්නේ යැ, එයින් ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වෙයි, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ යයි කියැයුතු යැ” යි යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යි.
පටි. ඨ: නො චෙ පන පච‍්චුප‍්පන‍්නං නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං, නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති,
පටි. ඨ: ඉදින් ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේත්, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වන්නේත් නො වේ නම්,
පටි. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ: පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා පච‍්චුප‍්පන‍්නං සියා නො පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති.
පටි. පා: භවත, “ප්‍රත්‍යුත්පන්නය අස්ති යැයි ද, අස්ති ප්‍රත්‍යුත්පන්නත් වන්නේ යැයි ද, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේත් වන්නේ යැ” යි නො කියැයුතු මැ යැ.
පටි: ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: “වත‍්තබ‍්බෙ ඛො පච‍්චුප‍්පන‍්නං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා පච‍්චුප‍්පන‍්නං සියා නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං, තෙන පච‍්චුප‍්පන‍්නං නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං, නො පච‍්චුප‍්පන‍්නං පච‍්චුප‍්පන‍්නන‍්ති මිච‍්ඡා.
පටි. ආ: එහි ලා: “ප්‍රත්‍යුත්පන්නය අස්ති යැයි ද, අස්ති ප්‍රත්‍යුත්පන්නත් වන්නේ යැ, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේත් වන්නේ යැ, එයින් ප්‍රත්‍යුත්පන්නය ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වෙයි, ප්‍රත්‍යුත්පන්න නො වන්නේ ප්‍රත්‍යුත්පන්න වේ යැයි ද කියැයුතු යැ” යි යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යි.
132. ස. පු: නිබ‍්බානං අත්‍ථි’ති.
132. ස. පු: නිර්‍වාණය අස්ති වේ ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටි: එසේ යැ.
ස. අනු: අත්‍ථි නිබ‍්බානන‍්ති.
ස. අනු: අස්ති නිර්‍වාණ වේ ද?
ප. වි: අත්‍ථි සියා නිබ‍්බානං සියා නො නිබ‍්බානන‍්ති.
ප. වි: අස්ති නිර්‍වාණත් වන්නේ ය, නිර්‍වාණ නො වන්නේත් වන්නේ යැ.
ස. නි: ආජානාහි නිග‍්ගහං.
ස. නි: නිග්‍රහය දැනගනුව.
අනු. ඨ: හඤ‍්චි නිබ‍්බානං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා නිබ‍්බානං සියා නො නිබ‍්බානං,
අනු. ඨ: ඉදින් නිර්‍වාණය අස්ති වී නම්, අස්ති නිර්‍වාණත් වී නම්, නිර්‍වාණ නො වන්නේත් වී නම්,
අනු. පා: තෙන නිබ‍්බානං නො නිබ‍්බානං, නෙ නිබ‍්බානං නිබ‍්බානන‍්ති.
අනු: පා: එයින් නිර්‍වාණය නිර්‍වාණ නො වන්නේත් නිර්‍වාණ නො වන්නේ නිර්‍වාණත් වෙයි.
අනු. ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: වත‍්තබ‍්බෙ ඛො නිබ‍්බානං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා නිබ‍්බානං සියා නො නිබ‍්බානං, තෙන නිබ‍්බානං නො නිබ‍්බානං, නො නිබ‍්බානං නිබ‍්බානන‍්ති මිච‍්ඡා.
අනු: ආ: එහි ලා: “නිර්‍වාණ අස්ති යැයි ද, අස්ති නිර්‍වාණත් වන්නේ යැ, නිර්‍වාණ නොවන්නේත් වන්නේ යැ, එයින් නිර්‍වාණය නිර්‍වාණ නො වෙයි, නිර්‍වාණ නො වන්නේ නිර්‍වාණ වේ යයි ද කියැයුතු යැ” යි යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යි.
පටි. ඨ: නො චෙ පන නිබ‍්බානං නො නිබ‍්බානං, නො නිබ‍්බානං නිබ‍්බානන‍්ති,
පටි. ඨ: ඉදින් නිර්‍වාණය නිර්‍වාණ නො වේ නම්, නිර්‍වාණ නො වනුයේත් නිර්‍වාණ නො වේ නම්,
පටි. පා: නො ච වත රෙ වත‍්තබ‍්බෙ “නිබ‍්බාන අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා නිබ‍්බානං සියා නො නිබ‍්බානන‍්ති”.
පටි. පා: භවත, “නිර්‍වාණය අස්ති යැ යි ද, අස්ති නිර්‍වාණත් වන්නේ යැ, නිර්‍වාණ නො වනුයේත් වන්නේ යැ” යි ද නො කියැයුතු මැ යැ.
පටි. ආ: යං තත්‍ථ වදෙසි: වත‍්තබ‍්බෙ ඛො නිබ‍්බානං අත්‍ථි, අත්‍ථි සියා නිබ‍්බානං සියා නො නිබ‍්බානං, තෙන නිබ‍්බානං නො නිබ‍්බානං, නො නිබ‍්බානං නිබ‍්බානන‍්ති මිච‍්ඡා.
පටි. ආ: එහි ලා: “නිර්‍වාණය අස්ති යැ යි ද, අස්ති නිර්‍වාණත් වන්නේ යැ, නිර්‍වාණ නො වනුයේත් වන්නේ යැ, එයින් නිර්‍වාණය නිර්‍වාණ නො වෙයි, නිර්‍වාණ නො වන්නේ නිර්‍වාණ වේ යයි කියැයුතු යැ” යි ද යමක් කියෙහි නම් ඒ මිථ්‍යා යි.
133. ප. පු: න වත‍්තබ‍්බං “අතීතං අත්‍ථි, අනාගතං අත්‍ථි”ති
133. ප. පු: “අතීතය ඇත, අනාගතය ඇතැ” යි නො කියැයුතු ද?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටි: එසේ යැ.
ප. අනු: නනු වුත‍්තං භගවතා: “යං කිඤ‍්චි භික‍්ඛවෙ රූපා අතීතානාගතපච‍්චුප‍්පන‍්නං අජ‍්ඣත‍්තං වා බහිද‍්ධා වා ඔළාරිකං වා සුඛුමං වා හීනං වා පණීතං වා, යං දූරෙ සන‍්තිකෙ වා, අයං වුච‍්චති රූපක‍්ඛන්‍ධො. යා කාචි වෙදනා -පෙ- යා කාචි සඤ‍්ඤා -පෙ- කෙ කෙචි සඞ‍්ඛාරා -පෙ- යං කිඤ‍්චි විඤ‍්ඤාණං අතීතානාගතපච‍්චුප‍්පන‍්නං අජ‍්ඣත‍්තං වා බහිද‍්ධා වා ඔළාරිකං වා සුඛුමං වා හීනං වා පණීතං වා, යං දූරෙ සන‍්තිකෙ වා, අයං වුච‍්චති විඤ‍්ඤාණක‍්ඛන්‍ධො’ති” අත්‍ථෙව සුත‍්තන‍්තො’ති.
ප. අනු: භාග්‍යවතුන් විසින්: “මහණෙනි, අතීතානාගතප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ අධ්‍යාත්ම වේවයි බාහ්‍ය වේවයි ඖදාරික වේවයි සූක්‍ෂම වේවයි හීන වේවයි ප්‍රණීත වේවයි යම් කිසි රූපයෙක් ඇද්ද, දුරැ වේවයි ළඟ වේවයි යම් රූපයෙකුත් ඇද්ද, මේ ‘රූපස්කන්‍ධ’ යයි කියනු ලැබේ. … යම් කිසි වේදනාවක් … යම් කිසි සංඥාවක් … යම් කිසි සංස්කාර කෙනෙක් … අතීතානාගතප්‍රත්‍යුත්පන්න වූ අධ්‍යාත්ම වේවයි බාහ්‍ය වේවයි, ඖදාරික වේවයි සූක්‍ෂම වේවයි හීන වේවයි ප්‍රණීත වේවයි යම් කිසි විඥානයෙක් ඇද්ද, දුරැ වූ හෝ ළඟ වූ හෝ යම් විඥානයෙකුත් ඇද්ද, මේ ‘විඥානස්කන්‍ධ’ යයි කියනු ලැබේ” යයි වදාළ සූත්‍රාන්තයෙක් ඇත්තේ මැ නො?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ප. නිග: තෙන හි අතීතං අත්‍ථි, අනාගතං අත්‍ථීති.
ප. නිග: එසේ වී නම් අතීතය ඇත, අනාගතය ඇති.
134. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි, අනාගතං අත්‍ථි’ති.
134. ස. පු: අතීතය ඇද්ද, අනාගතය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු වුත‍්තං භගවතා: “තයො මෙ භික‍්ඛවෙ, නිරුත‍්තිපථා අධිවචනපථා පඤ‍්ඤත‍්තිපථා අසඞ‍්කිණ‍්ණා අසඞ‍්කිණ‍්ණපුබ‍්බා න සඞ‍්කීයන‍්ති න සඞ‍්කීයිස‍්සන‍්ති අප‍්පතිකුට‍්ඨා සමණෙහි බ්‍රාහ‍්මණෙහි විඤ‍්ඤූහි. කතමෙ තයො: යං භික‍්ඛවෙ රූපං අතීතං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං, ‘අහොසී’ති තස‍්ස සඞ‍්ඛා, ‘අහොසී’ති තස‍්ස සමඤ‍්ඤා, ‘අහොසී’ති තස‍්ස පඤ‍්ඤත‍්ති. න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘අත්‍ථී’ති, න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘භවිස‍්සතී’ති. යා වෙදනා -පෙ- යා සඤ‍්ඤා -පෙ- යෙ සඞ‍්ඛාරා -පෙ- යං විඤ‍්ඤාණං අතීතං නිරුද‍්ධං විගතං විපරිණතං, ‘අහොසී’ති තස‍්ස සඞ‍්ඛා, ‘අහොසී’ති තස‍්ස සමඤ‍්ඤා, ‘අහොසී’ති තස‍්ස පඤ‍්ඤත‍්තී. න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘අත්‍ථි’ති, න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘භවිස‍්සතී’ති.
ස. අනු: භාග්‍යවතුන් විසින්: “මහණෙනි, සංකීර්‍ණ නො වූ, සංකීර්‍ණ නො වූ විරූ මේ නිරුක්තිපථයෝ අධිවචනපථයෝ ප්‍රඥප්තිපථයෝ තිදෙනෙක් නුවණැති මහණබමුණන් විසින් සැක නො කරනු ලැබෙත්, සැක නො කරනු ලබන්නාහ, බැහැර නො කරනු ලබන්නාහ. කවර තුන් දෙනෙක යත්: මහණෙනි, යම් රූපයෙක් අතීත වී ද, නිරුද්ධ වී ද, විගත වී ද, විපරිණාම වී ද, ‘වූයේ’ යැ යනු එයට නමෙකි, ‘වූයේ’ යැ යනු එයට සංඥා ය, ‘වූයේ’ යැ යනු එයට ප්‍රඥප්තියෙකි. ‘ඇතැ’ යි එයට නමෙක් නො වෙයි. ‘වන්නේ’ යැයි එයට නමෙක් නො වෙයි. යම් වේදනාවක් … යම් සංඥාවක් … යම් සංස්කාර කෙනෙක් … යම් විඥානයෙක් අතීත වී නම් නිරුද්ධ වී නම් විගත වී නම් විපරිණාම වී නම්, ‘වූයේ’ යැ යනු එයට නමෙකි, ‘වූයේ’ යැ යනු එයට සංඥායෙකි, ‘වූයේ’ යැ යනු එයට ප්‍රඥප්තියෙකි. ‘ඇතැ’ යි එයට නමෙක් නො වෙයි. ‘වන්නේ’ යැයි එයට නමෙක් නො වෙයි.
යං භික‍්ඛවෙ රූපං අජාතං අපාතුභූතං, ‘භවිස‍්සතී’ති තස‍්ස සඞ‍්ඛා, ‘භවිස‍්සතී’ති තස‍්ස සමඤ‍්ඤා, ‘භවිස‍්සතී’ති තස‍්ස පඤ‍්ඤත‍්ති. න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘අත්‍ථී’ති, න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘අහොසී’ති. යා වෙදනා -පෙ- යා සඤ‍්ඤා -පෙ- යෙ සඞ‍්ඛාරා -පෙ- යං විඤ‍්ඤාණං අජාතං අපාතුභූතං, ‘භවිස‍්සතී’ති තස‍්ස සඞ‍්ඛා, ‘භවිස‍්සතී’ති තස‍්ස සමඤ‍්ඤා, ‘භවිස‍්සතී’ති තස‍්ස පඤ‍්ඤත‍්ති. න තස‍්ස සඞ‍්ඛා’අත්‍ථි’ති, න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘අහොසී’ති.
මහණෙනි, යම් රූපයෙක් නො උපනි ද, නො පහළ වී ද, ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට නමෙකි, ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට සංඥායෙකි, ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට ප්‍රඥප්තියෙකි. ‘ඇත’ යනු එයට නමෙක් නො වෙයි. ‘වූයේ’ යැ යනු එයට නමෙක් නො වෙයි. යම් වේදනාවක් … යම් සංඥාවක් … යම් සංස්කාර කෙනෙක් … යම් විඥානයෙක් නො උපනි ද නො පහළ වී ද, ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට නමෙකි, ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට සංඥායෙකි, ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට ප්‍රඥප්තියෙකි. ‘ඇත’ යනු එයට නමෙක් නො වෙයි, ‘වූයේ’ යැ යනු එයට නමෙක් නො වෙයි.
යං භික‍්ඛවෙ රූපං ජාතං පාතුභූතං, ‘අත්‍ථි’ති තස‍්ස සඞ‍්ඛා, ‘අත්‍ථි’ති තස‍්ස සමඤ‍්ඤා, ‘අත්‍ථි’ති තස‍්ස පඤ‍්ඤත‍්ති. න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘අහොසී’ති, න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘භවිස‍්සතී’ති. යා වෙදනා -පෙ- යා සඤ‍්ඤා -පෙ- යෙ සඞ‍්ඛාරා -පෙ- යං විඤ‍්ඤාණං ජාතං පාතුභූතං, ‘අත්‍ථි’ති තස‍්ස සඞ‍්ඛා, ‘අත්‍ථි’ති තස‍්ස සමඤ‍්ඤා ‘අත්‍ථි’ති තස‍්ස පඤ‍්ඤත‍්ති. න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘අහොසී’ති, න තස‍්ස සඞ‍්ඛා ‘භවිස‍්සතී’ති.
මහණෙනි, යම් රූපයෙක් ඉපැද සිටුනේ ද, පහළ වැ සිටුනේ ද, ‘ඇත’ යනු එයට නමෙකි. ‘ඇත’ යනු එයට සංඥායෙකි. ‘ඇත’ යනු එයට ප්‍රඥප්තියෙකි. ‘වූයේ’ යැ යනු එයට නමෙක් නො වෙයි. ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට නමෙක් නො වෙයි. යම් වේදනාවක් … යම් සංඥාවක් … යම් සංස්කාර කෙනෙක් … යම් විඥානයෙක් ඉපැද සිටුනේ ද, පහළ වැ සිටුනේ ද, ‘ඇත’ යනු එයට නමෙකි. ‘ඇත’ යනු එයට සංඥායෙකි. ‘ඇත’ යනු එයට ප්‍රඥප්තියෙකි. ‘වූයේ’ය යනු එයට නමෙක් නො වෙයි. ‘වන්නේ’ යැ යනු එයට නමෙක් නො වෙයි.
ඉමෙ ඛො භික‍්ඛවො තයො නිරුත‍්තිපථා අධිවචනපථා පඤ‍්ඤත‍්තිපථා අසඞ‍්කිණ‍්ණා අසඞ‍්කිණ‍්ණපුබ‍්බා න සඞ‍්කීයන‍්ති න සඞ‍්කීයිස‍්සන‍්ති අප‍්පතිකුට‍්ඨා සමණෙහි බ්‍රාහ‍්මණෙහි විඤ‍්ඤූහි. යෙ’පි තෙ භික‍්ඛවෙ, අහෙසුං උක‍්කලා වස‍්සභඤ‍්ඤා අහෙතුකවාදා අකිරියවාදා නත්‍ථිකවාදා, තෙපි’මෙ තයො නිරුත‍්තිපථෙ අධිවචනපථෙ පඤ‍්ඤත‍්තිපථෙ න ගරහිතබ‍්බං න පටික‍්කොසිතබ‍්බං අමඤ‍්ඤිංසු. තං කිස‍්ස හෙතු: නින්‍දා බ්‍යාරොසනා උපාරම‍්භභයා’ති” අත්‍ථෙව සුත‍්තන‍්තො’ති.
මහණෙනි, සංකීර්‍ණ නො වූ, සංකීර්‍ණ නො වූ විරූ මේ තුන් නිරුක්තිපථයෝ අධිවචනපථයෝ ප්‍රඥප්තිපථයෝ නුවණැති මහණබමුණන් විසින් සැක නො කරනු ලැබෙත්, සැක නො කරනු ලබන්නාහ, බැහැර නො කරනු ලබන්නාහ. මහණෙනි, උක්කල දනව්වැසි අහේතුකවාද ඇති අක්‍රියවාද ඇති නාස්තිකවාද ඇති ‘වස්සය’ යැ ‘භඤ්ඤ’ යැ යන යම් (ශාස්තෘ) කෙනෙක් වූහු නම් ඔහු දු මේ තුන් නිරුක්තිපථයන් අධිවචනපථයන් ප්‍රඥප්තිපථයන් නො ගැරහිය යුතු කොට නො පිළිකෙව් කටයුතු කොට සිතූහ. ඒ කවර හෙයින යත්: (තමනට) නින්‍දා-ඝට්ටන-උපවාද බියෙනැයි” වදාළ සූත්‍රාන්තයෙක් ඇත්තේ මැ නො?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. නිග: තෙන හි “න වත‍්තබ‍්බං අතීතං අත්‍ථි, අනාගතං අත්‍ථි”ති.
ස. නිග: එසේ වී නම් ‘අතීතය ඇත, අනාගතය ඇතැ’ යි නො කියැයුතු මැ යැ.
135. ස. පු: අතීතං අත්‍ථි’ති.
135. ස. පු: අතීතය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු ආයස‍්මා ඵග‍්ගුණො භගවන‍්තං එතදවොච: “අත්‍ථි නු ඛො තං භන‍්තෙ, චක‍්ඛුං යෙන චක‍්ඛුනා අතීතෙ බුද‍්ධෙ පරිනිබ‍්බුතෙ ඡින‍්නපපඤ‍්චෙ ඡින‍්නවටුමෙ පරියාදින‍්නවට‍්ටෙ සබ‍්බදුක‍්ඛවීතිවත‍්තෙ පඤ‍්ඤාපයමානො පඤ‍්ඤාපෙය්‍යා’ති. [අත්‍ථි නු ඛො තං භන‍්තෙ, සොතං -පෙ- අත්‍ථි නු ඛො තං භන‍්තෙ, ඝානං -පෙ-] අත්‍ථි නු ඛො සා භන‍්තෙ ජිව‍්හා -පෙ- [අත්‍ථි නු ඛො සො භන‍්තෙ, කායො -පෙ-] අත්‍ථි නු ඛො සො භන‍්තෙ, මනො යෙන මනෙන අතීතෙ බුද‍්ධෙ පරිනිබ‍්බුතෙ ඡින‍්නපපඤ‍්චෙ ඡින‍්නවටුමෙ පරියාදින‍්නවට‍්ටෙ සබ‍්බදුක‍්ඛවීතිවත‍්තෙ පඤ‍්ඤාපයමානො පඤ‍්ඤාපෙය්‍යා’ති.
ස. අනු: ආයුෂ්මත් ඵග්ගුණ තෙරණුවෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට තෙල සැලකළාහු නො: “වහන්ස, සිඳහළ (තෘෂ්ණා මාන දෘෂ්ටි සඞ්ඛ්‍යාත) ප්‍රපඤ්චයන් ඇති, සිඳලූ (කුශලාකුශලකර්‍ම) වර්‍තයන් ඇති, මැඩගත් (සංසාර) වර්‍තයන් ඇති, සියලු (විපාකවර්‍ත සඞ්ඛ්‍යාත) දුඃඛය ඉක්මැ වූ, පිරිනිවි අතීත බුදුවරයන් යම් චක්‍ෂුසෙකින් පනවන්නේ නම් එබඳු චක්‍ෂුසෙක් ඇද්ද? වහන්ස … යම් ශ්‍රෝත්‍රයෙකින් පනවන්නේ නම් එබඳු ශ්‍රෝත්‍රයෙක් ඇද්ද … යම් ඝ්‍රාණයෙකින් පනවන්නේ නම් එබඳු ඝ්‍රාණයෙක් ඇද්ද … යම් ජිහ්වායෙකින් පනවන්නේ නම් එබඳු ජිහ්වායෙක් ඇද්ද … යම කයෙකින් පනවන්නේ නම් එබඳු කයෙක් ඇද්ද … යම් මනසෙකින් පනවන්නේ නම් එබඳු මනසෙක් ඇද්ද?
නත්‍ථි ඛො තං ඵග්ගුණ, චක‍්ඛුං යෙන චක‍්ඛුනා අතීතෙ බුද‍්ධෙ පරිනිබ‍්බුතෙ ඡින‍්නපපඤ‍්චෙ ඡින‍්නවටුමෙ පරියාදින‍්නවට‍්ටෙ සබ‍්බදුක‍්ඛවීතිවත‍්තෙ පඤ‍්ඤාපයමානො පඤ‍්ඤාපෙය්‍ය. [නත්‍ථි ඛො තං ඵග්ගුණ, සොතං -පෙ- නත්‍ථි ඛො තං ඵග්ගුණ, ඝානං -පෙ-] නත්‍ථි ඛො සා ඵග්ගුණ, ජිව‍්හා -පෙ- [නත්‍ථි ඛො සො ඵග්ගුණ, කායො -පෙ-] නත්‍ථි ඛො සො ඵග්ගුණ මනො යෙන මනෙන අතීතෙ බුද‍්ධෙ පරිනිබ‍්බුතෙ ඡින‍්නපපඤ‍්චෙ ඡින‍්නවටුමෙ පරියාදින‍්නවට‍්ටෙ සබ‍්බදුක‍්ඛවීතිවත‍්තෙ පඤ‍්ඤාපයමානො පඤ‍්ඤාපෙය්‍යා”ති අත්‍ථෙ’ව සුත‍්තන‍්තො’ති.
ඵග්ගුණය, සිඳහළ ප්‍රපඤ්චයන් ඇති, සිඳලූ කර්‍මවර්‍තයන් ඇති, මැඩලූ සංසාරවර්‍තයන් ඇති, සියලු වර්‍තදුඃඛය ඉක්මැ වූ, පිරිනිවි අතීත බුදුවරයන් යම් ඇසෙකින් පනවන්නේ නම් එවන් ඇසෙක් නැත. ඵග්ගුණය, … එවන් ශ්‍රෝත්‍රයෙක් නැත … එවන් ඝ්‍රාණයෙක් නැත … ඵග්ගුණය, එවන් ජිහ්වායෙක් නැත … එවන් කයෙක් නැත … ඵග්ගුණය, සිඳහළ ප්‍රපඤ්චයන් ඇති, සිඳලූ කර්‍මවර්‍තයන් ඇති, මැඩලූ සංසාරවර්‍තයන් ඇති, සියලු වර්‍තදුඃඛය ඉක්මැ වූ, පිරිනිවි අතීත බුදුවරයන් යම් මනෙසෙකින් පනවන්නේ නම් එවන් මනසෙක් නැතැ”යි වදාළ සූත්‍රාන්තයෙක් ඇත්තේ මැ නො?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. නිග: තෙන හි න වත‍්තබ‍්බං ‘අතීතං අත්‍ථි’ති.
ස. නිග: එසේ වී නම් ‘අතීතය ඇතැ’යි නො කියැයුතු මැ යැ.
136. ස. පු: අතීතං අත්‍ථිති.
136. ස. පු: අතීතය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු ආයස‍්මා නන්‍දකො එතදවොච: අහු පුබ‍්බෙ ලොභො. තදහු අකුසලං. සො එතරහි නත්‍ථි. ඉච‍්චෙතං කුසලං. අහු පුබ‍්බෙ දොසො -පෙ- අහු පුබ‍්බෙ මොහො. තදහු අකුසලං. සො එතරහි නත්‍ථි. ඉච‍්චෙතං කුසලං”න‍්ති. අත්‍ථෙව සුත‍්තන‍්තොති.
ස. අනු: ආයුෂ්මත් නන්‍දක තෙරණුවෝ තෙල වදාළාහු නො: “පෙර ලෝභ වී, එ අකුසල් වී, එ ලෝභ දැන් නැති. මෙසේ මේ මැනැවි. පෙර ද්වේෂ වී … පෙර මෝහ වී. එ අකුසල් වී. එ මෝහය දැන් නැති. මෙසේ මේ මැනැවැ” යි වදාළ සූත්‍රාන්තයෙක් ඇත්තේ මැ නු?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. නිග: තෙන හි න වත‍්තබ‍්බං අතීතං අත්‍ථිති.
ස. නිග: එහෙයින් ‘අතීතය ඇතැ’ යි නො කියැයුතු මැ යැ.
137. ප. පු: න වත‍්තබ‍්බං අනාගතං අත්‍ථීති.
137. ප. පු: ‘අනාගතය ඇතැ’ යි නො කියැයුතු ද?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ප. අනු: නනු වුත‍්තං භගවතා: “කබළීකාරෙ චෙ භික‍්ඛවෙ, ආහාරෙ අත්‍ථි රාගො, අත්‍ථි නන්‍දි, අත්‍ථි තණ‍්හා. පතිට‍්ඨිතං තත්‍ථ විඤ‍්ඤාණං විරූළ‍්හං. යත්‍ථ පතිට‍්ඨිතං විඤ‍්ඤාණං විරූළ‍්හං, අත්‍ථි තත්‍ථ නාමරූපස‍්ස අවක‍්කන‍්ති. යත්‍ථ අත්‍ථි නාමරූපස‍්ස අවක‍්කන‍්ති, අත්‍ථි තත්‍ථ සඞ‍්ඛාරානං වුද‍්ධි. යත්‍ථ අත්‍ථි සඞ‍්ඛාරානං වුද‍්ධි, අත්‍ථි තත්‍ථ ආයතිං පුනබ‍්භවාභිනිබ‍්බත‍්ති. යත්‍ථ අත්‍ථි ආයතිං පුනබ‍්භවාභිනිබ‍්බත‍්ති. අත්‍ථි තත්‍ථ ආයතිං ජාතිජරාමරණං. යත්‍ථ අත්‍ථි ආයතිං ජාතිජරාමරණං, සසොකං තං භික‍්ඛවෙ සදරං සඋපායාසන‍්ති වදාමි.
ප. අනු: භාග්‍යවතුන් විසින් වදාරන ලද නො: “මහණෙනි, ඉදින් කවලීකාරාහාරයෙහි රාගය ඇද්ද, නන්‍දිය ඇද්ද, තෘෂ්ණාව ඇද්ද, එහි විඥානය විරූඪ වැ (මුල්බැස) පිහිටියේ වෙයි. යම් තැනෙක විඥානය විරූඪ වැ පිහිටියේ වේ ද, එහි නාමරූපයාගේ බැසගැනීම ඇත. යම් තැනෙක නාමරූපයාගේ බැසගැනීම ඇද්ද, එහි සංස්කාරයන්ගේ වෘද්ධිය ඇත. යම් තැනෙක සංස්කාරයන්ගේ වෘද්ධිය ඇද්ද, එහි ආයතිපුනර්‍භවාභිනිර්‍වෘති ඇත. යම් තැනෙක ආයතිපුනර්‍භවාභිනිර්‍වෘති ඇද්ද, එහි ආයතිජාතිජරාමරණ ඇත. යම් තැනෙක ආයති ජාතිජරාමරණ ඇද්ද, මහණෙනි එය ශෝක සහිත යැ දරථ සහිත යැ උපායාස සහිත යැ යි කියමි.
ඵස‍්සෙ චෙ භික‍්ඛවෙ ආහාරෙ -පෙ- මනොසඤ‍්චෙතනාය චෙ භික‍්ඛවෙ ආහාරෙ -පෙ- විඤ‍්ඤාණෙ චෙ භික‍්ඛවෙ ආහාරෙ අත්‍ථි රාගො, අත්‍ථි නන්‍දි අත්‍ථි තණ‍්හා -පෙ- සසොකං තං භික‍්ඛවෙ සදරං සඋපායාසන‍්ති වදාමී”තිa අත්‍ථෙව සුත‍්තන‍්තොති.
මහණෙනි, ඉදින් ස්පර්‍ශාහාරයෙහි … මහණෙනි, ඉදින් මනෝ සඤ්චේතානාහාරයෙහි … මහණෙනි, ඉදින් විඥානාහාරයෙහි රාගය ඇද්ද, නන්‍දිය ඇද්ද, තෘෂ්ණාව ඇද්ද … මහණෙනි, එය ශෝක සහිත යැ දරථ සහිත යැ උපායාස සහිත යැ යි කියමි” යි වදාළ සූත්‍රාන්තයෙක් ඇත්තේ මැ නො?
ස. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ස. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ප. නිග: තෙන හි අනාගතං අත්‍ථීති.
ප. නිග: එහෙයින් අනාගතය ඇත.
138. ස. පු: අනාගතං අත්‍ථීති.
138. ස. පු: අනාගතය ඇද්ද?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. අනු: නනු වුත‍්තං භගවතා: “කබළීකාරෙ චෙ භික‍්ඛවෙ ආහාරෙ නත්‍ථි රාගො නත්‍ථි නන්‍දි, නත්‍ථි තණ‍්හා, අප‍්පතිට‍්ඨිතං තත්‍ථ විඤ‍්ඤාණං අවිරූළ‍්හං. යත්‍ථ විඤ‍්ඤාණං අප‍්පතිට‍්ඨිතං අවිරූළ‍්හං, නත්‍ථි තත්‍ථ නාමරූපස‍්ස අවක‍්කන‍්ති. යත්‍ථ නත්‍ථි නාමරූපස‍්ස අවක‍්කන‍්ති, නත්‍ථි තත්‍ථ සඞ‍්ඛාරානං වුද‍්ධි. යත්‍ථ නත්‍ථි සඞ‍්ඛාරානං වුද‍්ධි, නත්‍ථි තත්‍ථ ආයතිං පුනබ‍්භවාභිනිබ‍්බත‍්ති. යත්‍ථ නත්‍ථි ආයතිං පුනබ‍්භවා’භිනිබ‍්බත‍්ති, නත්‍ථි තත්‍ථ ආයතිං ජාතිජරාමරණං. යත්‍ථ නත්‍ථි ආයතිං ජාතිජරාමරණං, අසොකං තං භික‍්ඛවෙ අජරං අනුපායාසන‍්ති වදාමි. ඵස‍්සෙ චෙ භික‍්ඛවෙ ආහාරෙ -පෙ- මනොසඤ‍්චෙතනාය චෙ භික‍්ඛවෙ ආහාරෙ -පෙ- විඤ‍්ඤාණෙ චෙ භික‍්ඛවෙ, ආහාරෙ නත්‍ථි රාගො, නත්‍ථි නන්‍දි, නත්‍ථි තණ‍්හා, අසොකං තං භික‍්ඛවෙ අජරං අනුපායාසන‍්ති වදාමී”ති අත්‍ථෙව සුත‍්තන‍්තො’ති?
ස. අනු: බුදුන් විසින් වදාළේ මැ නො: “මහණෙනි, ඉදින් කවලීකාරාහාරයෙහි රාග නැද්ද, නන්‍දි නැද්ද, තෘෂ්ණා නැද්ද, එහි විඥානය නොපිහිටියේ විරූඪ නො වූයේ වෙයි. යම් තැනෙක විඥානය නො පිහිටියේ විරූඪ නො වූයේ වේ ද, එහි නාමරූපයාගේ අවක්‍රාන්ති නැත. යම් තැනෙක නාමරූප දෙදෙනාගේ අවක්‍රාන්ති නැද්ද, එහි සංස්කාරයන්ගේ වෘද්ධි නැත. යම් තැනෙක සංස්කාරයන්ගේ වෘද්ධි නැද්ද, එහි ආයතිපුනර්‍භවාභිනිර්‍වෘති නැත. යම් තැනෙක ආයතිපුනර්‍භවාභිනිර්‍වෘති නැද්ද, එහි ආයති ජාතිජරාමරණ නැත. යම් තැනෙක ආයති ජාතිජරාමරණ නැද්ද, මහණෙනි, එය අශෝක යැ අජර යැ අනුපායාස යැ යි කියමි. මහණෙනි, ඉදින් ස්පර්‍ශාහාරයෙහි … මහණෙනි, ඉදින් මනෝ සඤ්චේතානාහාරයෙහි … මහණෙනි, ඉදින් විඥානාහාරයෙහි රාගය නැද්ද, නන්‍දිය නැද්ද, තෘෂ්ණා නැද්ද, මහණෙනි, එය අශෝක යැ අජර යැ අනුපායාස යැ යි කියමි” යි වදාළ සූත්‍රාන්තයෙක් ඇත්තේ මැ නො?
ප. පටිඤ්ඤා: ආමන‍්තා.
ප. පටිඤ්ඤා: එසේ යැ.
ස. නිග: තෙන හි න වත‍්තබ‍්බං “අනාගතං අත්‍ථි”ති.
ස. නිග: එහෙයින් අනාගතය ඇතැයි නො කියැයුතු මැ යැ.
සම‍්බමත්‍ථිකථා නිට‍්ඨිතා.
සබ්බමත්ථිකථා නිමි.