16. සිද‍්ධත්‍ථ බුද‍්ධවංසො
16. සිද‍්ධත්‍ථ බුද‍්ධවංසො
16. සිද්ධාර්‍ත්‍ථ බුද්ධවංශය
1. ධම‍්මදස‍්සිස‍්ස අපරෙන සිද‍්ධත්‍ථො ලොකනායකො නිහනිත්‍වා තමං සබ‍්බං සුරියො අබ‍්භුග‍්ගතො යථා
1. ධර්‍මදර්ශී නම් බුදුන්ට මෑතභාගයෙහි සිද්ධාර්‍ත්‍ථ නම් ලෝකනායකයන් වහන්සේ හැම අඳුරු නසා උදාවූ සූර්‍ය්‍යයා සෙයින් ලොවැ පහළ වූසේක.
2. සො’පි පත්‍වාන සම‍්බොධිං සන‍්තාරෙන‍්තො සදෙවකං අභිවස‍්සි ධම‍්මමෙඝෙන නිබ‍්බාපෙන‍්තො සදෙවකං.
2. උන් වහන්සේ ද සම්බෝධියට පැමිණ සදේවකලෝකයා සසර කතරින් තරවමින් සදේවකලෝකයා නිවමින් දහම්වැසි වැස් වූ සේක.
3. තස‍්සා’පි අතුලතෙජස‍්ස අහෙසුං අභිසමයා තයො කොටිසතසහස‍්සානං පඨමා’භිසමයො අහු.
3. අතුල වූ තේජස් ඇති උන් වහන්සේට ද අභිසමය තුනෙක් විය, කෙළ ලක්‍ෂයක් සත්නට ප්‍රථමාභිසමය වී.
4. පුනා’පරං භීමරථෙ යදා අහනි දුන්‍දුභිං තදා නවුතිකොටීනං දුතියා’භි සමයො අහු.
4. යළි යම් කලෙකැ භීමරථ නම් නගරයෙහි දහම් අමා බෙර වැයූ සේක් ද, එකල්හි අනූ කෙළක් සත්නට ද්විතීයාභිසමය වී.
5. යදා බුද‍්ධො ධම‍්මං දෙසෙසි වෙහාරෙ සො පුරුත‍්තමෙ තදා නවුති කොටීනං තතියා’භිසමයො අහු.
5. යම් කලෙකැ ඒ සිද්ධාර්‍ත්‍ථ නම් බුදුහු වෙභාර නම් පුරවරයෙහි (ඥාතිසමාගමයෙහි) දහම් දෙසූසේක් ද, එකල්හි අනූ කෙළක් සත්නට තෘතීයාභිසමය වී.
6. සන‍්නිපාතා තයො ආසුං තස‍්මි’ම‍්පි දිපදුත‍්තමෙ ඛීණාසවානං විමලානං සන‍්තචිත‍්තාන’තාදිනං.
6. ද්විපදෝත්තම වූ ඒ සිද්ධාර්‍ත්‍ථ බුදුන් කෙරෙහි දු විමල වූ සන්හුන්සිත් ඇති තාදීගුණ ඇති ක්‍ෂීණාස්‍රවයන්ගේ සන්නිපාත්‍රයෙක් වී.
7. කොටිසතානං නවුතීනං අසීතියා ච කොටීනං එතෙ ආසුං තයො ඨානා විමලානං සමාගමෙ.
7. කෙළසියක් ද අනූ කෙළක් ද අසූ කෙළක් ද යන තෙල තිදෙන රහතුන්ගේ සමාගමයෙහි සන්නිපාතස්ථානයෝ වූහ.
8. අහං තෙන සමයෙන මඞ‍්ගලො නාම තාපසො උග‍්ගතෙජො දුප‍්පසහො අභිඤ‍්ඤාබලසමාහිතො.
8. එසමයෙහි මම් උග්‍ර තේජස් ඇති නො ගැටියහැකි අභිඥාබලසමාධි ඇති මඞ්ගල නම් තවුස් වීමි.
9. ජම‍්බුතො ඵලමා’නෙත්‍වා සිද‍්ධත්‍ථස‍්ස අදාස’හං පටිග‍්ගහෙත්‍වා සම‍්බුද‍්ධො ඉදං වචන’මබ්‍රුවි.
9. මම් දඹරුකින් ඵල ගෙනවුත් සිද්ධාර්‍ත්‍ථ බුදුන්ට දුනිමි, සම්බුදුහු පිළිගෙන මෙවදන් වදාළහ.
10. පස‍්සථ ඉමං තාපසං ජටිලං උග‍්ගතාපනං චතුනවුතෙ ඉතො කප‍්පෙ අයං බුද‍්ධො භවිස‍්සති.
10. ජටාධර වූ උග්‍රතපස් ඇති මෙ තවුස් බලව. මේ තෙම මෙයින් සිවු අනූ වන කප්හි බුදු වන්නේ ය.
11. අහු කපිලව‍්හයා රම්මා නික‍්ඛමිත්‍වා තථාගතො පධානං පදහිත්‍වාන කත්‍වා දුක‍්කරකාරිකං.
11. එකල්හි තථාගතයෝ රම්‍ය වූ කපිල නම් පුරයෙන් නික්ම ප්‍රධන්වීර්‍ය්‍ය වඩා දුෂ්කරක්‍රියා කොට–
12. අජපාලරුක‍්ඛමූලම‍්හි නිසීදිත්‍වා තථාගතො තත්‍ථ පායාසමග‍්ගය‍්හ නෙරඤ‍්ජරමුපෙහිති.
12. තථාගතයෝ අජපාල නම් නුගරුක් මුල්හි වැඩහිඳ එහි දී කිරිපිඬු පිළිගෙන නිල්දලාහෝතෙරට පැමිණෙන්නාහ.
13. නෙරඤ‍්ජරාය තීරම‍්හි පායාසං ආදාය සො ජිනො පටියත‍්තවරමග‍්ගෙන බොධිමූලංහි එහිති.
13. ඒ පස්මරුන් දිනූ බෝසත්හු නිල්දලාහෝතෙර දී කිරිපිඬු වළඳා (දෙවියන්) පිළියෙළ කළ උත්තමමාර්‍ගයෙන් බෝමුල වෙත පැමිණෙන්නාහ.
14. තතො පදක‍්ඛිණං කත්‍වා බොධිමණ‍්ඩං අනුත‍්තරො අස‍්සත්‍ථරුක‍්ඛමූලම‍්හි බුජ‍්ඣිස‍්සති මහායසො.
14. ඉක්බිති මහායසස් ඇති අනුත්තර මහසත් බෝමැඩ පැදකුණු කොට ඇසැතුරුක්මුල්හි දී බුදු වන්නේ යි.
15. ඉමස‍්ස ජනිකා මාතා, මායා නාම භවිස‍්සති පිතා සුද‍්ධොදනො නාම අයං හෙස‍්සති ගොතමො.
15. මොවුන්ගේ ජනිකමව මායා නම් වන්නී යැ, පිය තෙම ශුද්ධෝදන නම් වන්නේ යැ. මේ තෙම ගෞතම නම් වන්නේ යි.
16. කොලිතො උපතිස‍්සො ච අග‍්ගා හෙස‍්සන‍්ති සාවකා ආනන්‍දො නාමු’පට‍්ඨාකො, උපට‍්ඨිස‍්සති තං ජිනං.
16. කෝලිත යැ උපතිස්ස යැ යන දෙදෙන අග්‍රශ්‍රාවක වන්නාහ. ආනන්‍ද නම් තෙර කෙනෙක් ඒ බුදුන්ට උපස්ථාන කරන්නාහ.
17. ඛෙමා උප්පලවණ්ණා ච අග‍්ගා හෙස‍්සන‍්ති සාවිකා බොධි තස‍්ස භගවතො අස‍්සත්‍ථො’ති පවුච‍්චති.
17. බෙමා යැ උප්පලවණ්ණා යැ යන දෙදෙන අග්‍රශ්‍රාවිකා වන්නාහ. ඒ භාග්‍යවතුන්ගේ බෝධිය ඇසැතු යයි කියනු ලැබේ.
18. චිත‍්තො ච හත්‍ථාළවකො, අග‍්ගා හෙස‍්සන‍්තු’පට‍්ඨකා උත්තරා නන්‍දමාතා ච අග‍්ගා හෙස‍්සන‍්තු’පට‍්ඨිකා ආයු වස‍්ස සතං තස‍්ස ගොතමස‍්ස යසස‍්සිනො.
18. චිත්‍ර යැ හත්‍ථාළවක යැ යන දෙදෙන අග්‍රෝපස්ථායක වන්නාහ. උත්තරා යැ නන්‍දමාතා යැ යන දෙදෙන අග්‍රෝපස්ථායිකා වන්නාහ. ඒ යසස් ඇති ගෞතම බුදුනට හවුරුදු සියයෙක් ආයු වෙයි.
19. ඉදං සුත්‍වාන වචනං අසමස‍්ස මහෙසිනො ආමොදිතා නරමරූ බුද‍්ධබීජඞ‍්කුරො අයං.
19. අසම වූ මහර්ෂීන්ගේ මෙ වදන් අසා ‘මේ බුද්ධබීජාඞ්කුරයෙකැ’යි සතුටු වූ දෙවිමිනිස්සු–
20. උක‍්කුට‍්ඨිසද‍්දා වත‍්තන‍්ති අප‍්ඵොටෙන‍්ති හසන‍්තිච කතඤ‍්ජලී, නමස‍්සන‍්ති දසසහස‍්සීසදෙවකා.
20. ඔල්වරසන් පවත්වති, අපොළති, සිනහසෙති, දසදහසක් සක්වළ දෙවියන් සහිත ලෝකයා බදැඳිලි වැ නමස්කාර කෙරෙයි.
21. යදිමස‍්ස ලොකනාථස‍්ස විරජ‍්ඣිස‍්සාම සාසනං අනාගතම‍්හි අද‍්ධානෙ හෙස‍්සාම සම‍්මුඛා ඉමං.
21. ඉදින් ඇපි මේ ලෝකනාථයන්ගේ සස්න වරදමෝ නම් අනාගත කාලයෙහි මොවුන් හමු වන්නම්හ.
22. යථා මනුස‍්සා නදිං තරන‍්තා පටිතිත්‍ථං විරජ‍්ඣිය හෙට‍්ඨා තිත්‍ථං ගහෙත්‍වාන උත‍්තරන‍්ති මහානදිං.
22. යම්සේ මිනිස්සු ගංහෝ තරණය කරන්නාහු ප්‍රතිමුඛ තීර්‍ත්‍ථය වැරැද යට තොටැහි ගෙන මගගඟ තරණය කෙරෙත් ද–
23. එව’මෙව මයං සබ‍්බෙ යදි මුඤ‍්චාමි’මං ජිනං අනාගතම‍්හි අද‍්ධානෙ හෙස‍්සාම සම‍්මුඛා ඉමං.
23. එසෙයින් මැ ඇපි සියල්ලමෝ ඉදින් මේ බුදුන් හරමෝ නම් අනාගතකාලයෙහි මොවුන් හමු වන්නම්හ.
24. තස‍්සා’පි වචනං සුත්‍වා භිය්‍යො චිත‍්තං පසාදයිං උත‍්තරිං වතමධිට‍්ඨාසිං දසපාරමි පූරියා.
24. උන් වහන්සේගේ ද බස් අසා බෙහෙවින් සිත පැහැදැවීමි. දසපාරමීන් පුරනු පිණිස මත්තෙහි ව්‍රතාධිෂ්ඨාන කෙළෙමි.
25. වෙභාරං නාම නගරං උදෙනො නාම ඛත‍්තියො සුඵස්සා නාම ජනිකා සිද‍්ධත්‍ථස‍්ස මහෙසිනො.
25. මහර්ෂි වූ සිද්ධාර්‍ත්‍ථ බුදුන් ගේ නගරය වෙභාර නම උදේන නම් ක්‍ෂත්‍රිය තෙම පියා විය, මව් තොමෝ සුඵස්සා නමු.
26. දසවස‍්සසහස‍්සානි අගාරමජ‍්ඣසො වසී කොකාසුප‍්පලකොකනදා තයො පාසාදමුත‍්තමා.
26. උන් වහන්සේ දසදහසක් හවුරුදු ගිහිගෙයි විසූහ. (ඔබට) කොකාසය යැ උත්පල යැ කොකනද යැ යි උතුම් තුන් පහයෙක් වී.
27. තිසොළසසහස‍්සානි නාරියො සමලඞ‍්කතා සුමනා නාම සා නාරී අනුපමො නාම අත්‍රජො.
27. ඔබට මොනොවට සරසන ලද අටසාලිස් දහසක් පරිවාරස්ත්‍රීහු වූහ. අගමෙහෙසි සුමනා නමු. පුත්‍ර තෙම අනුපම නමි.
28. නිමිත‍්තෙ චතුරො දිස‍්වා සිවිකා යානෙන නික‍්ඛමි අනූනදසමාසානි පධානං පදහී ජිනො.
28. පස්මරුන් දිනූ බුදුහු සතර පෙරනිමිති දැක රන්සිවිගෙයෙකින් මහබිනික්මන් කළහ. පිරිපුන් දසමසක් ප්‍රධන්වීර්‍ය්‍ය කළහ.
29. බ්‍රහ‍්මුනා යාචිතො සන‍්තො සිද‍්ධත්‍ථො ලොකනායකො වත‍්ති චක‍්කං මහාවීරො මිගදායෙ නරුත‍්තමො.
29. මහත්වීර්‍ය්‍ය ඇති පුරුෂෝත්තම වූ සිද්ධාර්‍ත්‍ථ නම් බුදුහු මහබඹහු විසින් අයදනාලදහු (ගයා නම් වූ) මිගදායෙහි දී දම්සක් පැවැත්වූසේක.
30. සම‍්බලො ච සුමිත‍්තො ච අහෙසුං අග‍්ගසාවකා රෙවතො නාමු’පට‍්ඨාකො සිද‍්ධත්‍ථස‍්ස මහෙසිනො.
30. මහර්ෂි වූ සිද්ධාර්‍ත්‍ථ නම් සර්‍වඥයන් වහන්සේට සම්බල යැ සුමිත්‍ර යැ යන දෙදෙන අග්‍රශ්‍රාවක වූහ. රේවත නම් තෙර කෙනෙක් උපස්ථායක වූහ.
31. සීවලා ච සුරාමා ච අහෙසුං අග‍්ගසාවිකා බොධි තස‍්ස භගවතො කණිකාරොති වුච‍්චති.
31. සීවලා යැ සුරාමා යැ යන දෙදෙන අග්‍රශ්‍රාවිකා වූහ. ඒ භාග්‍යවතුන්ගේ බෝධිය කිණිහිරි යයි කියනු ලැබේ.
32. සුප‍්පියො ච සමුද‍්දො ච අහෙසුං අග‍්ගු’පට‍්ඨකා රම්මා චෙව සුරම්මා ච අහෙසුං අග‍්ගු’පට‍්ඨිකා.
32. සුප්‍රිය යැ සමුද්‍ර යැ යන දෙදෙන අග්‍රෝපස්ථායක වූහ. රම්මා යැ සුරම්මා යැ යන දෙදෙන අග්‍රෝපස්ථායිකා වූහ.
33. සො බුද‍්ධො සට‍්ඨී රතනං අහොසි නභමුග‍්ගතො, කඤ‍්චනග‍්ඝිය සංකාසො දසසහස‍්සී විරොචති.
33. ඒ බුදුහු සැටරියන් උස් වූහ. කසුන් ඇගෑයක් සෙයින් දසදහසක් සක්වළ බැබැළ වූහ.
34. සො’පි බුද‍්ධො අසම සමො අතුලො අප‍්පටිපුග‍්ගලො වස‍්සසතසහස‍්සානි ලොකෙ අට‍්ඨාසි චක‍්ඛුමා.
34. අසමසම වූ අතුල්‍ය වූ ප්‍රතිපුද්ගලයන් නැති පසැස් ඇති ඒ බුදුහු ද හවුරුදු ලක්‍ෂයක් ලොවැ වැඩසිටියහ.
35. විපුලං පභං දස‍්සයිත්‍වා පුප‍්ඵාපෙත්‍වාන සාවකෙ විලාසෙත්‍වා ච සමාපත්‍යා නිබ‍්බුතො සො සාසවකො.
35. ඒ බුදුහු උදාර වූ ආලොකය දක්වා (ධ්‍යානභිඥා මාර්‍ග ඵලකුසුමයෙන්) ශ්‍රාවකයන් විකසිත කරවා (ලොවිලොවුතුරා) සමවතින් ක්‍රීඩා කරවා ශ්‍රාවකයන් සහිත වැ පිරිනිවියාහ.
36. සිද‍්ධත්‍ථො මුනිවරො බුද‍්ධො අනොමාරාමම‍්හි නිබ‍්බුතො තත්‍ථෙ’ව’ස‍්ස ථූපවරො චතුයොජනමුග‍්ගතො’ති.
36. මුනිවර වූ සිද්ධාර්‍ත්‍ථ බුදුහු අනෝමාරාමයෙහි පිරිනිවියහ. එහි මැ උන් වහන්සේගේ ස්තූපය සිව්යොත්නක් උස් කොට බඳවනලදි.
සිද‍්ධත්‍ථ බුද‍්ධවංසො සොළසමො.
සොළොස් වැනි සිද්ධාර්‍ත්‍ථ බුද්ධවංශය යි.