යෙදුමෙන් කියවන්න

ඡන‍්නොවාද සුත‍්තං

3. 5. 2.

3. 5. 2.

ඡන‍්නොවාද සුත‍්තං

ඡන්නෝවාද සූත්‍රය

එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා රාජගහෙ විහරති වෙළුවනෙ කලන්‍දකනිවාපෙ. තෙන ඛො පන සමයෙන ආයස‍්මා ච සාරිපුත‍්තො ආයස‍්මා ච මහාචුන්‍දො ආයස‍්මා ච ඡන‍්නො ගිජ‍්ඣකූටෙ පබ‍්බතෙ විහරන‍්ති. තෙන ඛො පන සමයෙන ආයස‍්මා ඡන‍්නො ආබාධිකො හොති දුක‍්ඛිතො බාළ‍්හගිලානො. අථ ඛො ආයස‍්මා සාරිපුත‍්තො සායන‍්හසමයං පතිසල‍්ලානා වුට‍්ඨිතො යෙනායස‍්මා මහාචුන්‍දො, තෙනුපසඞ‍්කමි. උපසඞ‍්කමිත්‍වා ආයස‍්මන‍්තං මහාචුන්‍දං එතදවොච: ‘ආයාම ආවුසො චුන්‍ද, යෙනායස‍්මා ඡන‍්නො, තෙනුපසඞ‍්කමෙය්‍යාම ගිලානපුච‍්ඡකා’ති. එවමාවුසොති ඛො ආයස‍්මා මහාචුන්‍දො ආයස‍්මතො සාරිපුත‍්තස‍්ස පච‍්චස‍්සොසි.

මා විසින් මෙසේ අසන ලද: එක් කලෙක භාග්‍යවතුන් වහන්සේ රජගහනුවර සමීපයෙහි කලන්‍දකනිවාප නම් වේළුවනයෙහි වැඩවසනසේක. එසමයෙහි ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවෝ ද ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍ද තෙරණුවෝ ද ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරණුවෝ ද ගිජුකුළු පව්වෙහි වාස කෙරෙති. එසමයෙහි ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරණුවෝ ආබාධික වැ දුඃඛිත වැ දැඩිගිලන් වූවාහු වෙති. එකල්හි ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවෝ සවස්කාලයෙහි සමවතින් නැගීසිටියාහු ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍ද තෙරුන් කරා එළඹ ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍ද තෙරුන්ට තෙල කීහ: ඇවැත්නි චුන්‍දයෙනි, යම්හ ආයුෂ්මත් ඡන්නතෙරුන් කරා ගිලන් බව පුළුවුස්නමෝ එළඹෙම්හ. ඇවැත්නි, එසේ යයි ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍ද තෙරණුවෝ ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවන්ට පිළිවදන් දුන්හ.

අථ ඛො ආයස‍්මා ච සාරිපුත‍්තො ආයස‍්මා ච මහාචුන්‍දො යෙනායස‍්මා ඡන‍්නො, තෙනුපසඞ‍්කමිංසු, උපසඞ‍්කමිත්‍වා ආයස‍්මතා ඡන‍්නෙන සද‍්ධිං සම‍්මොදිංසු. සම‍්මොදනීයං කථං සාරාණීයං වීතිසාරෙත්‍වා එකමන‍්තං නිසීදිංසු. එකමන‍්තං නිසින‍්නො ඛො ආයස‍්මා සාරිපුත‍්තො ආයස‍්මන‍්තං ඡන‍්නං එතදවොච: ‘කච‍්චි තෙ ආවුසො ඡන‍්න, ඛමනීයං කච‍්චි යාපනීයං, කච‍්චි තෙ දුක‍්ඛා වෙදනා, පටික‍්කමන‍්ති නො අභික‍්කමන‍්ති. පටික‍්කමොසානං පඤ‍්ඤායති, නො අභික‍්කමො’ති.

ඉක්බිති ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවන් හා ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍ද තෙරණුවෝ ඡන්න තෙරණුවන් කරා එළඹියහ. එළඹ ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරණුවන් සමග සතුටු වූහ. සතුටු වියයුතු වූ සිහි කළයුතු වූ කථා කොට නිමවා එකත්පස් වැ හුන්හ. එකත්පස් වැ හුන් ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවෝ ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරණුවනට තෙල කීහ: කිම ඇවත් ඡන්නයෙනි, තොප විසින් සිහිය හැකි ද? කිම යැපිය හැකි ද? කිම තොපගේ දුඃඛවේදනාවෝ බැසයෙත් ද? නැඟ නො යෙත් ද? බැසුම් පැනේ ද? නැඟුම් නො පැනේ දැ? යි.

න මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ඛමනීයං න යාපනීයං. බාළ‍්හා මෙ දුක‍්ඛා වෙදනා. අභික‍්කමන‍්ති, නො පටික‍්කමන‍්ති. අභික‍්කමොසානං පඤ‍්ඤායති, නො පටික‍්කමො’ති. සෙය්‍යථාපි ආවුසො සාරිපුත‍්ත, බලවා පුරිසො තිණ‍්හෙන සිඛරෙන මුද‍්ධනි අභිමන්‍ථෙය්‍ය, එවමෙව ඛො මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත අධිමත‍්තා වාතා මුද‍්ධනි ඌහනන‍්ති. න මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ඛමනීයං, න යාපනීයං. බාළ‍්හා මෙ දුක‍්ඛා වෙදනා, අභික‍්කමන‍්ති නො පටික‍්කමන‍්ති, අභික‍්කමොසානං පඤ‍්ඤායති නො පටික‍්කමොති.

ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, මා විසින් නො සැහිය හෙයි, යැපිය නො හෙයි, මාගේ දැඩි දුඃඛවේදනාවෝ නැඟෙති, බැස නො යෙත්. නැඟූම පැනේ, බැස්ම නො පැනේ. ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, යම්සේ බලවත් පුරුෂයෙක් තියුණු යහුලින් මුදුන මඩනේ වේ ද, ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, මාගේ මුදුන අධිමාත්‍ර වාතයෝ වෙසෙසින් පෙළත්. ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, මා විසින් නො සිහිය හැකි යැ, නො යැපිය හැකි යැ. මාගේ දැඩි දුඃඛවේදනාවෝ නැඟෙති, නො බසිත්. නැඟූම් පැනේ, බැසුම් නො පැනේ.

සෙය්‍යථාපි ආවුසො සාරිපුත‍්ත, බලවා පුරිසො දළ‍්හෙන වරත‍්ත බන්‍ධෙන සීසෙ සීසවෙඨනං දදෙය්‍ය. එවමෙව ඛො මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, අධිමත‍්තා වාතා සීසං පරිකන‍්තන‍්ති න මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ඛමනීයං න යාපනීයං, බාළ‍්හා මෙ දුක‍්ඛා වෙදනා, අභික‍්කමන‍්ති නො පටික‍්කමන‍්ති, අභික‍්කමොසානං පඤ‍්ඤායති නො පටික‍්කමොති.

ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, යම් පරිදි බලවත් පුරුෂයෙක් දළ වරබානින් හිසෙහි හිස්වෙළුම් දෙන්නේ වේ ද, ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, එපරිදි මැ මාගේ හිස අධිමාත්‍ර වාතයෝ වෙසෙසින් සිඳිති. ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, මා විසින් නො සිහිය හැකි යැ, නො යැපිය හැකි යැ. මාගේ දැඩි දුඃඛවේදනාවෝ නැඟෙති, බැස නො යෙත්. නැඟූම් පැනෙයි, බැසුම් නො පැනේ.

සෙය්‍යථාපි ආවුසො සාරිපුත‍්ත, දක‍්ඛො ගොඝාතකො වා ගොඝාතකන‍්තෙවාසී වා තිණ‍්හෙන ගොවිකන‍්තනෙන කුච‍්ඡිං පරිකන‍්තෙය්‍ය. එවමෙව ඛො මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, අධිමත‍්තා වාතා කුච‍්ඡිං පරිකන‍්තන‍්ති. න මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ඛමනීයං, න යාපනීයං. බාළ‍්හා මෙ දුක‍්ඛා වෙදනා අභික‍්කමන‍්ති නො පටික‍්කමන‍්ති, අභික‍්කමොසානං පඤ‍්ඤායති, නො පටික‍්කමොති.

ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, යම් පරිදි දක්‍ෂ ගෝඝාතකයෙක් හෝ ගෝඝාතක අතැවැසියෙක් හෝ තියුණු වූ ගෙරිකපන කැත්තෙන් කුස කපන්නේ වේ ද, ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, එපරිදි මැ අධිමාත්‍ර වාතයෝ මාගේ කුස සිඳිත්. ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, මා විසින් නො සිහිය හැකි යැ, නො යැපිය හැකි යැ. දැඩි දුඃඛවේදනාවෝ නැඟෙති, බැස නොයෙත්. නැඟූම් පැනේ, බැසුම් නො පැනේ.

සෙය්‍යථාපි ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ද‍්වෙ බලවන‍්තො පුරිසා දුබ‍්බලතරං පුරිසං නානාබාහාසු ගහෙත්‍වා අඞ‍්ගාරකාසුයා සන‍්තාපෙය්‍යුං, සම‍්පරිතාපෙය්‍යුං. එවමෙව ඛො මෙ, ආවුසො සාරිපුත‍්ත, අධිමත‍්තො කායස‍්මිං ඩාහො. න මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ඛමනීයං, න යාපනීයං. බාළ‍්හා මෙ දුක‍්ඛා වෙදනා අභික‍්කමන‍්ති, නො පටික‍්කමන‍්ති. අභික‍්කමොසානං පඤ‍්ඤායති, නො පටික‍්කමො’ති. සත්‍ථං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ආහරිස‍්සාමි, නාවකඞ‍්ඛාමි ජීවිතන‍්ති.

ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, යම් පරිදි බලවත් පුරුෂයෝ දෙදෙනෙක් ඉතා දුර්‍වල පුරුෂයකු වෙන වෙන අත් ගෙන අඞ්ගාරකර්ෂුයෙක ලා තවත් ද, තර කොට තවත් ද, ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, එපරිදි මැ මාගේ කයෙහි අධිමාත්‍ර දාහයෙක. ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, මා විසින් නො සිහිය හැකි යැ, නො යැපිය හැකි යැ. මාගේ දැඩි දුඃඛවේදනාවෝ නැඟෙති, නො බසිත්. නැඟූම් පැනෙයි, බැසුම් නො පැනේ. ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, ශස්ත්‍රයක් එළවා ලමි. ජීවිතය නො කැමැත්තෙමි.

‘මායස‍්මා ඡන‍්නො සත්‍ථං ආහරෙසි. යාපෙතායස‍්මා ඡන‍්නො, යාපෙන‍්තං මයං ආයස‍්මන‍්තං ඡන‍්නං ඉච‍්ඡාම. සචෙ ආයස‍්මතො ඡන‍්නස‍්ස නත්‍ථි සප‍්පායානි භොජනානි, අහං ආයස‍්මතො ඡන‍්නස‍්ස සප‍්පායානි භොජනානි පරියෙසිස‍්සාමි. සචෙ ආයස‍්මතො ඡන‍්නස‍්ස නත්‍ථි සප‍්පායානි භෙසජ‍්ජානි, අහං ආයස‍්මතො ඡන‍්නස‍්ස සප‍්පායානි භෙසජ‍්ජානි පරියෙසිස‍්සාමි. සචෙ ආයස‍්මතො ඡන‍්නස‍්ස නත්‍ථි පතිරූපො උපට‍්ඨාකො, අහං ආයස‍්මන‍්තං ඡන‍්නං උපට‍්ඨහිස‍්සාමි. මායස‍්මා ඡන‍්නො සත්‍ථං ආහරෙසි. යාපෙතායස‍්මා ඡන‍්නො, යාපෙන‍්තං මයං ආයස‍්මන‍්තං ඡන‍්නං ඉච‍්ඡාමා’ති.

ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙමේ ශස්ත්‍රාහරණ නො කෙරේවා, ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙමේ යැපේවා. අපි ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන් යැපෙන්නවුන් කැමැත්තම්හ. ඉදින් ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන්ට සත්ප්‍රායභෝජනයෝ නැත් නම් මම ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන්ට සත්ප්‍රායභෝජන සොයාලමි. ඉදින් ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන්ට සත්ප්‍රායභෛෂජ්‍ය නැත් නම් මම ආයුෂ්මත් ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන්ට සත්ප්‍රායභෛෂජ්‍ය සොයාලමි. ඉදින් ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන්ට නිසි උපස්ථායකයෙක් නො වේ නම් මම ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන් උවටන් කෙරෙමි. ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන් ශස්ත්‍රාහරණ නො කෙරේවා. ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙමේ යැපේවා. අපි යැපෙන ආයුෂ්මත් ඡන්නයන් කැමැත්තම්හ’ යි.

නපි මෙ ආවුසො සාරිපුත‍්ත, නත්‍ථි සප‍්පායානි භොජනානි. නපි මෙ නත්‍ථි සප‍්පායානි භෙසජ‍්ජානි. නපි මෙ නත්‍ථි පතිරූපා උපට‍්ඨාකා. අපි චාවුසො සාරිපුත‍්ත, පරිචිණ‍්ණො මෙ සත්‍ථා දීඝරත‍්තං මනාපෙනෙව නො අමනාපෙන. එතං හි ආවුසො සාරිපුත‍්ත, සාවකස‍්ස පතිරූපං: යං සත්‍ථාරං පරිචරෙය්‍ය මනාපෙනෙව නො අමනාපෙන, අනුපවජ‍්ජං ඡන‍්නො භික‍්ඛු සත්‍ථං ආහරිස‍්සතී’ති. එවමෙතං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ධාරෙහීති.

ඇවත් ශාරිපුත්‍රයෙනි, මට සත්ප්‍රායභෝජනයෝ නැත්තාහු නො වෙති. මට සත්ප්‍රායභෛෂජ්‍යයෝ නැත්තාහු නො වෙති. මට ප්‍රතිරූප උපස්ථායකයෝ නැත්තාහු නො වෙත්. වැළිදු ඇවත් ශාරිපුත්‍ර තෙරණුවෙනි, මා විසින් දීර්‍ඝරාත්‍රියෙහි මනාපගතීන් මැ ශාස්තෘන් වහන්සේ ඇසුරු කරන ලදහ, අමනාපගතීන් නො වෙයි. ඇවත් ශාරිපුත්‍ර තෙරණුවෙනි, අමනාපගති තබා මනාපගතීන් මැ ශාස්තෘන් වහන්සේ ඇසුරු කරන්නේ යැ යන යම් කරුණෙක් වේ ද, තෙල කරුණ ශ්‍රාවකයක්හට නිසි වෙයි. ඡන්න භික්‍ෂු අනුපදව්‍ය (අප්‍රතිසන්‍ධික) කොට ශස්ත්‍රාහරණ කෙරේ යයි මෙසේ ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, තෙල කරුණ ධරන්නේ මැනැව.

පුච‍්ඡෙය්‍යාම මයං ආයස‍්මන‍්තං ඡන‍්නං කඤ‍්චිදෙව දෙසං, සචෙ ආයස‍්මා ඡන‍්නො ඔකාසං කරොති පඤ‍්හස‍්ස වෙය්‍යාකරණායා’ති. පුච‍්ඡාවුසො සාරිපුත‍්ත, සුත්‍වා වෙදිස‍්සාමාති.

ඉදින් ආයුෂ්මත් ඡන්නයෝ ප්‍රශ්නව්‍යාකරණ සඳහා අවකාශකෙරෙත් නම් අපි ආයුෂ්මත් ඡන්නයන් අතින් කිසි දෙසක් පුළුවුසුම්හ. ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, පුළුවුස්නේ මැනැව, අසා දනුම්හ’ යි.

චක‍්ඛුං ආවුසො ඡන‍්න, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ එතං මම, එසොහමස‍්මි, එසො මෙ අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සසි. සොතං ආවුසො ඡන‍්න, සොතවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- ඝානං, ආවුසො ඡන‍්න, ඝානවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- ජිව‍්හං, ආවුසො ඡන‍්න, ජිව‍්හාවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- කායං, ආවුසො ඡන‍්න, කායවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- මනං, ආවුසො ඡන‍්න, මනොවිඤ‍්ඤාණං. මනොවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ එතං මම, එසොහමස‍්මි, එසො මෙ අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සසීති.

ඇවත් ඡන්නයෙනි, චක්‍ෂුස චක්‍ෂුර්විඥාන චක්‍ෂුර්විඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම ‘තෙල මා ගැත්තේ යැ, තෙලෙ මම් වෙමි, තෙලෙ මාගේ ආත්මය’ යි නුවණින් දක්නෙහි ද? ඇවත් ඡන්නයෙනි, ශ්‍රෝත ශ්‍රොතවිඥාන ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, ඝ්‍රාණ ඝ්‍රාණවිඥාන ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, ජිහ්වා ජිහ්වාවිඥාන ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, කාය කායවිඥාන ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, මනස මනෝවිඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම ‘තෙල මා ගැත්තේ යැ, තෙලෙ මම් වෙමි. තෙලෙ මාගේ ආත්ම යයි නුවණින් දක්නෙහි දැ’ යි.

චක‍්ඛුං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සාමි. සොතං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, සොතවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- ඝානං, ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ඝානවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- ජිව‍්හං, ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ජිව‍්හාවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- කායං, ආවුසො සාරිපුත‍්ත, කායවිඤ‍්ඤාණං -පෙ- මනං, ආවුසො සාරිපුත‍්ත, මනොවිඤ‍්ඤාණං මනොවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සාමීති.

ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, චක්‍ෂුස චක්‍ෂුර්විඥාන චක්‍ෂුර්විඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම ‘තෙල මා ගැත්තේ නො වෙයි, තෙලෙ මම් නො වෙමි. තෙලෙ මා ආත්ම නො වේ’ යයි නුවණින් දක්මි. ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, ශ්‍රෝත ශ්‍රොතවිඥාන ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, ඝ්‍රාණ ඝ්‍රාණවිඥාන ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, ජිහ්වා ජිහ්වාවිඥාන ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, කාය කායවිඥාන ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, මනස මනෝවිඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම ‘තෙල මා ගැත්තේ නො වෙයි, තෙලෙ මම් නො වෙමි. තෙලෙ මාගේ ආත්ම නො වේ’ යයි නුවණින් දක්මි.

චක‍්ඛුස‍්මිං ආවුසො ඡන‍්න, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණෙ චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙසු ධම‍්මෙසු කිං දිස‍්වා කිං අභිඤ‍්ඤාය චක‍්ඛුං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සසි. සොතස‍්මිං ආවුසො ඡන‍්න, සොතවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- ඝානස‍්මිං ආවුසො ඡන‍්න, ඝානවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- ජිව‍්හාය ආවුසො ඡන‍්න, ජිව‍්හාවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- කායස‍්මිං ආවුසො ඡන‍්න, කායවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- මනස‍්මිං ආවුසො ඡන‍්න, මනොවිඤ‍්ඤාණෙ මනොවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙසු ධම‍්මෙසු කිං දිස‍්වා කිං අභිඤ‍්ඤාය මනං මනොවිඤ‍්ඤාණං මනොවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සසීති.

ඇවත් ඡන්නයෙනි, චක්‍ෂුසෙහි චක්‍ෂුර්විඥානයෙහි චක්‍ෂුර්විඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍මයෙහි කුමක් දැක කුමක් අවබෝධ කොට චක්‍ෂුස චක්‍ෂුර්විඥාන චක්‍ෂුර්විඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම යන මේ ‘තෙල මා ගැත්තේ නො වෙයි, තෙලෙ මම් නො වෙමි. තෙලෙ මා ආත්ම නො වේ යයි නුවණින් දක්නෙහි. ඇවත් ඡන්නයෙනි, ශ්‍රෝතයෙහි ශ්‍රෝතවිඥානයෙහි ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, ඝ්‍රාණයෙහි ඝ්‍රාණවිඥානයෙහි ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, ජිහ්වායෙහි ජිහ්වාවිඥානයෙහි ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, කයෙහි කායවිඥානයෙහි ... ඇවත් ඡන්නයෙනි, මනස්හි මනොවිඥානයෙහි මනෝවිඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍මයෙහි කුමක් අවබෝධ කොට මනස මනෝවිඥාන මනෝවිඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම යන මේ තෙල මා ගැත්තේ නො වෙයි, තෙලෙ මම් නො වෙමි. තෙලෙ මාගේ ආත්ම නො වේ’ යයි නුවණින් දක්නෙහි?

චක‍්ඛුස‍්මිං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණෙ චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙසු ධම‍්මෙසු නිරොධං දිස‍්වා නිරොධං අභිඤ‍්ඤාය චක‍්ඛුං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණං චක‍්ඛුවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සාමි. සොතස‍්මිං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, සොතවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- ඝානස‍්මිං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ඝානවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- ජිව‍්හාය ආවුසො සාරිපුත‍්ත, ජිව‍්හාවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- කායස‍්මිං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, කායවිඤ‍්ඤාණෙ -පෙ- මනස‍්මිං ආවුසො සාරිපුත‍්ත, මනොවිඤ‍්ඤාණෙ, මනොවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙසු ධම‍්මෙසු නිරොධං දිස‍්වා නිරොධං අභිඤ‍්ඤාය මනං මනොවිඤ‍්ඤාණං මනොවිඤ‍්ඤාණවිඤ‍්ඤාතබ‍්බෙ ධම‍්මෙ නෙතං මම, නෙසොහමස‍්මි, න මෙසො අත‍්තා’ති සමනුපස‍්සාමීති.

ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, චක්‍ෂුසෙහි චක්‍ෂුර්විඥානයෙහි චක්‍ෂුර්විඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍මයෙහි නිරෝධය දැක නිරෝධය අවබෝධ කොට චක්‍ෂු චක්‍ෂුර්විඥාන චක්‍ෂුර්විඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම යන මේ ‘තෙල මා ගැත්තේ නො වෙයි, තෙලෙ මම් නො වෙමි. තෙලෙ මා ආත්ම නො වේ’ යයි නුවණින් දක්මි. ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, ශ්‍රෝතයෙහි ශ්‍රෝතවිඥානයෙහි ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, ඝ්‍රාණයෙහි ඝ්‍රාණවිඥානයෙහි ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, ජිහ්වායෙහි ජිහ්වාවිඥානයෙහි ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, කයෙහි කායවිඥානයෙහි ... ඇවත් සැරියුත් තෙරණුවෙනි, මනස්හි මනොවිඥානයෙහි මනෝවිඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍මයෙහි නිරෝධය දැක, නිරෝධය අවබෝධ කොට මනස මනෝවිඥාන මනෝවිඥානයෙන් විඥාතව්‍යධර්‍ම යන මේ ‘තෙල මා ගැත්තේ නො වෙයි, තෙලෙ මම් නො වෙමි, තෙලෙ මාගේ ආත්ම නො වේ යයි නුවණින් දක්මි’ යි කී.

එවං වුත‍්තෙ ආයස‍්මා මහාචුන්‍දො, ආයස‍්මන‍්තං ඡන‍්නං එතදවොච: තස‍්මාතිහ ආවුසො ඡන‍්න, ඉදම‍්පි තස‍්ස භගවතො සාසනං නිච‍්චකප‍්පං මනසි කාතබ‍්බං: නිස‍්සිතස‍්ස චලිතං. අනිස‍්සිතස‍්ස චලිතං නත්‍ථි. චලිතෙ අසති පස‍්සද‍්ධි. පස‍්සද‍්ධියා සති නති න හොති. නතියා අසති ආගතිගති න හොති. ආගතිගතියා අසති චුතූපපාතො න හොති. චුතූපපාතෙ අසති නෙව ඉධ න හුරං න උභයමන‍්තරෙන. එසෙවන‍්තො දුක‍්ඛස‍්සා’ති.

මෙසේ කී කල්හි ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍ද තෙරණුවෝ ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන්ට තෙල කීහ: ‘ඇවත් ඡන්නයෙනි, ඒ මාරණාන්තික වේදනා ඇතියෙන් ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ මේ අනුශිෂ්ටිය ද නිරතුරු සිහි කරන්නේ මැනැව. තෘෂ්ණාදීන් නිඃශ්‍රිතයාහට ක්ලේශකම්පනය වෙයි, අනිඃශ්‍රිතයා හට චලිතයෙක් නැත. චලිතය නැති කල්හි කෙලෙස් සන්හිඳුම් වෙයි. සන්හිඳුම් ඇතිවත් ම තෘෂ්ණා නො වෙයි. තෘෂ්ණා නැතිවත් ම (පිලිසඳ විසින්) ආගමන හා (ච්‍යුති විසින්) ගමන නො වෙයි. ආගති හා ගති නැති වත් ම ච්‍යුති උපපාත දෙක නො වෙයි. ච්‍යුති උපපාත දෙක නැති වත් ම මෙලොවැ හෝ නො වෙයි. පරලොවැ හෝ නො වෙයි. දෙලොව්හි මැ නො වෙයි. දුඃඛයාගේ තෙලෙ මැ කෙළවර වෙයි.

අථ ඛො ආයස‍්මා සාරිපුත‍්තො ආයස‍්මා ච මහාචුන්‍දො ආයස‍්මන‍්තං ඡන‍්නං ඉමිනා ඔවාදෙන ඔවදිත්‍වා උට‍්ඨායාසනා පක‍්කමිංසු. අථ ඛො ආයස‍්මා ඡන‍්නො, අචිරපක‍්කන‍්තෙ ආයස‍්මන‍්තෙ ච සාරිපුත‍්තෙ ආයස‍්මන‍්තෙ ච මහාචුන්‍දෙ සත්‍ථං ආහරෙසි. අථ ඛො ආයස‍්මා සාරිපුත‍්තො යෙන භගවා තෙනුපසඞ‍්කමි. උපසඞ‍්කමිත්‍වා භගවන‍්තං අභිවාදෙත්‍වා එකමන‍්තං නිසීදි. එකමන‍්තං නිසින‍්නො ඛො ආයස‍්මා සාරිපුත‍්තො භගවන‍්තං එතදවොච: ආයස‍්මතා භන‍්තෙ, ඡන‍්නෙන සත්‍ථං ආහරිතං, තස‍්ස කා ගති කො අභිසම‍්පරායොති:

එසඳ ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවෝ ද ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍දතෙරණුවෝ ද ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරණුවන්ට මේ අවවාදයෙන් අවවාදදී හුනස්නෙන් නැඟී වැඩියෝ. එසඳ ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරහු ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවන් හා ආයුෂ්මත් මහාචුන්‍ද තෙරණුවන් වඩනා හා මැ ශාස්ත්‍රාහරණ කළෝ. ඉක්බිති ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ කරා එළැඹියහ. එළැඹ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සකසා වැඳ එකත්පස් වැ හුන්හ. එකත්පස් වැ හුන් ආයුෂ්මත් සැරියුත් තෙරණුවෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට තෙල සැලකළහ. “වහන්ස, ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන් විසින් ශාස්ත්‍රාහරණ කරන ලද”, ඔහුගේ ගති කවර? පරලොව කවරෙ’ යි.

නනු තෙ සාරිපුත‍්ත, ඡන‍්නෙන භික‍්ඛුනා සම‍්මුඛායෙව අනුපවජ‍්ජතා බ්‍යාකතාති:

ශාරිපුත්‍රය, ඡන්න මහණහු විසින් තොප හමියෙහි මැ අනුපවද්‍යතා පවසන ලද නො? යි.

අත්‍ථි භන‍්තෙ, පුබ‍්බජිරං නාම වජ‍්ජිගාමො. තත්‍රායස‍්මතො ඡන‍්නස‍්ස මිත‍්තකුලානි සුහජ‍්ජකුලානි උපවජ‍්ජකුලානී’ති. හොන‍්ති හෙතෙ සාරිපුත‍්ත, ඡන‍්නස‍්ස භික‍්ඛුනො මිත‍්තකුලානි සුහජ‍්ජකුලානි උපවජ‍්ජකුලානි. නාහං සාරිපුත‍්ත, එත‍්තාවතා සඋපවජ‍්ජොති වදාමි. යො ඛො සාරිපුත‍්ත, ඉමඤ‍්ච කායං නික‍්ඛිපති. අඤ‍්ඤඤ‍්ච කායං උපාදියති, තමහං සඋපවජ‍්ජො’ති වදාමි. තං ඡන‍්නස‍්ස භික‍්ඛුනො නත්‍ථි. අනුපවජ‍්ජො, ඡන‍්නො භික‍්ඛු සත්‍ථං ආහරෙසීති.

වහන්ස, පුබ්බජිර නම් වැදැගමක් ඇත. එහි ආයුෂ්මත් ඡන්න තෙරුන්ගේ මිත්‍ර කුලයන් හා සුහද කුලයන් හා එළැඹිය යුතු කුලයෝ ද ඇත. ශාරිපුත්‍රය, ඡන්න මහණහුගේ තෙල මිත්‍රකුලයෝ ද සුහද කුලයෝ ද ‘උපවජ්ජ’ (එළැඹියැ යුතු) කුලයෝ ද වෙති. ශාරිපුත්‍රය, මම මෙතෙකින් සඋපවජ්ජහ’ යි නො කියමි. ශාරිපුත්‍රය, යමෙක් මේ කය හරණේ වේ ද, අන් කයකුදු ගන්නේ වේ ද, මම ඔහු සඋපවජ්ජහ’ යි කියමි. ඒ ඡන්න භික්‍ෂූහට නැත. (එහෙයින්) අනුපවජ්ජ වූ ඡන්න මහණ ශාස්ත්‍රාහරණ කෙළේ යයි.

ඉදමවොච භගවා. අත‍්තමනො ආයස‍්මා සාරිපුත‍්තො භගවතො භාසිතං අභිනන්‍දීති.

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මේ වදාළ සේක. ප්‍රීතිසෞමනස්‍යයන් විසින් ගත් සිත් ඇති ආයුෂ්මත් ශාරිපුත්‍ර තෙරණුවෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ භාෂිතය අභිනන්‍දන කළෝ.

ඡන‍්නොවාද සුත‍්තං දුතියං.

දෙවැනි ඡන්නෝවාද සූත්‍ර යි.