පරිනිබ‍්බාණසුත‍්තං
6. 2. 5.
6. 2. 5.
පරිනිබ‍්බාණසුත‍්තං.
පරිනිබ්බාණ සූත්‍රය
186. එවං මෙ සුතං: එකං සමයං භගවා කුසිනාරායං විහරති උපවත‍්තනෙ මල‍්ලානං සාලවනෙ අන‍්තරෙන යමකසාලානං පරිනිබ‍්බාණසමයෙ. අථ ඛො භගවා භික‍්ඛූ ආමන‍්තෙසි: හන්‍ද දානි භික‍්ඛවෙ ආමන‍්තයාමි වො වයධම‍්මා සඞ‍්ඛාරා අප‍්පමාදෙන සම‍්පාදෙථාති. අයං තථාගතස‍්ස පච‍්ඡිමා වාචා.
186. මා විසින් මෙසේ අසන ලදී. එක්කලෙක භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවන් සමයෙහි කුසිනාරානුවර උපවත්තන නම් වූ මල්ලරජුන්ගේ සල්උයනෙහි සල්රුක්යුවල අතරෙහි වැඩවසන සේක. එකල්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ භික්‍ෂූන් ඇමතූ සේක: මහණෙනි, දැන් වනාහි තොප අමතමි. සංස්කාරයෝ නැසෙන සුල්ලහ. අප්‍රමාදයෙන් සම්පාදනය කරව්. මෙය තථාගතයන් වහන්සේගේ අන්තිම වචනයයි.
අථ ඛො භගවා පඨමජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. පඨමජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා දුතියජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. දුතියජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා තතියජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. තතියජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා චතුත්‍ථජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි.
ඉක්බිති භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ප්‍රථමධ්‍යානයට සමවන් සේක. ප්‍රථමධ්‍යානයෙන් නැගිට ද්විතීයධ්‍යානයට සමවන් සේක. ද්විතීයධ්‍යානයෙන් නැගිට තෘතීයධ්‍යානයට සමවන් සේක. තෘතීයධ්‍යානයෙන් නැගිට චතුර්‍ත්‍ථධ්‍යානයට සමවන් සේක.
චතුත්‍ථජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා ආකාසානඤ‍්චායතනං සමාපජ‍්ජි. ආකාසානඤ‍්චායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනං සමාපජ‍්ජි. විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනං සමාපජ‍්ජි. ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනං සමාපජ‍්ජි. නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා සඤ‍්ඤාවෙදයිතනිරොධං සමාපජ‍්ජි.
චතුර්‍ත්‍ථධ්‍යානයෙන් නැගිට අකාසානඤ්චායතනයට සමවන් සේක. අකාසානඤ්චායතනයෙන් නැගිට විඤ්ඤාණඤ්චායතනයට සමවන් සේක. විඤ්ඤාණඤ්චායතනයෙන් නැගිට ආකිඤ්චඤ්ඤායතනයට සමවන් සේක. ආකිඤ්චඤ්ඤායතනයෙන් නැගිට නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනයට සමවන් සේක. නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනයෙන් නැගිට සඤ්ඤාවේදයිතනිරෝධයට සමවන් සේක.
සඤ‍්ඤාවෙදයිතනිරොධා වුට‍්ඨහිත්‍වා නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනං සමාපජ‍්ජි. නෙවසඤ‍්ඤානාසඤ‍්ඤායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනං සමාපජ‍්ජි. ආකිඤ‍්චඤ‍්ඤායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනං සමාපජ‍්ජි. විඤ‍්ඤාණඤ‍්චායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා ආකාසානඤ‍්චායතනං සමාපජ‍්ජි. ආකාසානඤ‍්චායතනා වුට‍්ඨහිත්‍වා චතුත්‍ථජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. චතුත්‍ථජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා තතියජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. තතියජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා දුතියජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. දුතියජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා පඨමජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි.
සඤ්ඤාවේදයිත නිරෝධයෙන් නැගිට නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනයට සමවන් සේක. නේවසඤ්ඤානාසඤ්ඤායතනයෙන් නැගිට ආකිඤ්චඤ්ඤායතනයට සමවන් සේක. ආකිඤ්චඤ්ඤායතනයෙන් නැගිට විඤ්ඤාණඤ්චායතනයට සමවන් සේක. විඤ්ඤාණඤ්චායතනයෙන් නැගිට අකාසානඤ්චායතනයට සමවන් සේක. අකාසානඤ්චායතනයෙන් නැගිට චතුර්‍ත්‍ථධ්‍යානයට සමවන් සේක. චතුර්‍ත්‍ථධ්‍යානයෙන් නැගිට තෘතීයධ්‍යානයට සමවන් සේක. තෘතීයධ්‍යානයෙන් නැගිට ද්විතීයධ්‍යානයට සමවන් සේක. ද්විතීයධ්‍යානයෙන් නැගිට ප්‍රථමධ්‍යානයට සමවන් සේක.
පඨමජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා දුතියජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. දුතියජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා තතියජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. තතියජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා චතුත්‍ථජ‍්ඣානං සමාපජ‍්ජි. චතුත්‍ථජ‍්ඣානා වුට‍්ඨහිත්‍වා සමනන‍්තරා භගවා පරිනිබ‍්බායි.
ප්‍රථමධ්‍යානයෙන් නැගිට ද්විතීයධ්‍යානයට සමවන් සේක. ද්විතීයධ්‍යානයෙන් නැගිට තෘතීයධ්‍යානයට සමවන් සේක. තෘතීයධ්‍යානයෙන් නැගිට චතුර්‍ත්‍ථධ්‍යානයට සමවන් සේක. චතුර්‍ත්‍ථධ්‍යානයෙන් නැගිට ධ්‍යානයෙන් නැගිටීම සමග ම භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවී සේක.
පරිනිබ‍්බුතෙ භගවති සහ පරිනිබ‍්බානා බ්‍රහ‍්මා සහම්පති ඉමං ගාථං අභාසි:
භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවි කල්හි පිරිනිවන සමග ම සහම්පති බ්‍රහ්ම තෙමේ මේ ගාථාව කී ය.
සබ‍්බෙව නික‍්ඛිපිස‍්සන‍්ති භූතා ලොකෙ සමුස‍්සයං, යථා එතාදිසො සත්‍ථා ලොකෙ අප‍්පටිපුග‍්ගලො, තථාගතො බලප‍්පත‍්තො සම‍්බුද‍්ධො පරිනිබ‍්බුතොති.
ලෝකයේ අප්‍රතිපුද්ගල වූ තථාගත වූ බලයට පැමිණියා වූ සියලු ධර්‍මයන් අවබෝධ කළා වූ මෙබඳු වූ ශාස්තෲන් වහන්සේ (පවා) යම් සේ පිරිනිවීසේක් ද (එසෙයින්) ලෝකයෙහි සියලු සත්‍වයෝ සිරුර බැහැර දමන්නාහු ය.
පරිනිබ‍්බුතෙ භගවති සහ පරිනිබ‍්බාණා සක‍්කො දෙවානමින්‍දො ඉමං ගාථං අභාසි:
භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවි කල්හි පිරිනිවන සමග ම සක්දෙව්රජ මේ ගාථාව කී ය.
අනිච‍්චා වත සඞ‍්ඛාරා උප‍්පාදවයධම‍්මිනො, උප‍්පජ‍්ජිත්‍වා නිරුජ‍්ඣන‍්ති තෙසං වූපසමො සුඛොති.
සංස්කාරයෝ ඒකාන්තයෙන් අනිත්‍යය හ. ඉපදීම හා නැසීම ස්වභාව කොට ඇත්තාහ. ඉපද නිරුද්ධ වෙත්. ඔවුන්ගේ සංසිඳීම සුව ය.
පරිනිබ‍්බුතෙ භගවති සහ පරිනිබ‍්බාණා ආයස‍්මා ආනන්‍දො ඉමං ගාථං අභාසි:
භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවි කල්හි පිරිනිවන සමග ම ආයුෂ්මත් ආනන්‍ද තෙරණුවෝ මේ ගාථාව කීහ:
තදාසි යං භිංසනකං තදාසි ලොමහංසනං, සබ‍්බාකාරවරූපෙතෙ සම‍්බුද‍්ධෙ පරිනිබ‍්බුතෙති.
සියලු ආකාර උතුම් කරුණුවලින් සමන්‍විත වූ බුදුරජානන් වහන්සේ පිරිනිවී කල්හි එකෙණෙහි බිහිසුණු සිදුවීමෙක් විය. එකෙණෙහි ලොමුදහගැණුමෙක් විය.
පරිනිබ‍්බුතෙ භගවති සහ පරිනිබ‍්බාණා ආයස‍්මා අනුරුද‍්ධො ඉමා ගාථායො අභාසි:
භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවි කල්හි පිරිනිවන සමග ම ආයුෂ්මත් අනුරුද්ධ තෙරණුවෝ මේ ගාථා කී ය.
නාහු අස‍්සාසපස‍්සාසො ඨිතචිත‍්තස‍්ස තාදිනො, අනෙජො සන‍්තිමාරබ‍්භ චක‍්ඛුමා පරිනිබ‍්බුතො.
සමාහිතසිත් ඇති තාදී ගුණවත් බුදුරජානන් වහන්සේගේ ආශ්වාසප්‍රශ්වාසය නො වූයේ ය. අනෙජ (තෘෂ්ණා රහිත) වූ පසැස් ඇති බුදුරජානන් වහන්සේ නිවණ ඇරබ පිරිනිවි සේක.
අසල‍්ලීනෙන චිත‍්තෙන වෙදනං අජ‍්ඣවාසයි, පජ‍්ජොතස‍්සෙව නිබ‍්බානං විමොක‍්ඛො චෙතසො අහූති.
නොහැකුළුණු සිතින් වේදනාව ඉවසූ සේක. සිත පිළිබඳ මිදීම පහන නිවීම මෙන් විය.
පරිනිබ්බාණ වග‍්ගො දුතියො
පරිනිබ්බාණ වර්‍ගය දෙවෙනි යි.
තත්‍රුද‍්දානං:
එහි උද්දානය:
බ්‍රහ‍්මාසනං දෙවදත‍්තො අන්‍ධකවින්‍දො අරුණවතී, පරිනිබ‍්බාණෙන ච දෙසිතං ඉදං බ්‍රහ‍්මපඤ‍්චකන‍්ති.
සනඞ්කුමාර, දේවදත්ත, අන්‍ධකවින්‍ද, අරුණවතී, පරිනිබ්බාණ යයි මේ බ්‍රහ්මපඤ්චකය දේශනා කරණ ලදී.
බ්‍රහ‍්මසංයුත‍්තං සමත‍්තං.
බ්‍රහ්මසංයුත්තය නිමියේය.