ධම‍්මකථිකසුත‍්තං
1. 15. 10.
1. 15. 10.
ධම‍්මකථිකසුත‍්තං
ධම්මකථික සූත්‍රය
155. සාවත්‍ථියං–
155. සැවැත්නුවර–
අථ ඛො අඤ‍්ඤතරො භික‍්ඛු යෙන භගවා තෙනුපසඞ‍්කමි -පෙ- එකමන‍්තං නිසින‍්නො ඛො සො භික‍්ඛු භගවන‍්තං එතදවොච: ධම‍්මකථිකො ධම‍්මකථිකොති භන‍්තෙ වුච‍්චති. කිත‍්තාවතා නු ඛො භන‍්තෙ, ධම‍්මකථිකො හොතීති?
එකල්හි එක්තරා මහණෙක් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙත එළඹියේ ය. ... එකත්පස් ව හුන් ඒ මහණ තෙමේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට මෙය සැලකෙළේ ය: වහන්ස, ධම්මකථික ය, ධම්මකථික ය යි කියනු ලැබේ. වහන්ස, කෙතෙකින් ධම්මකථික වේ දැ? යි.
චක‍්ඛුස‍්ස චෙ භික‍්ඛු නිබ‍්බිදාය විරාගාය නිරොධාය ධම‍්මං දෙසෙති, ධම‍්මකථිකො භික‍්ඛූති අලං වචනාය; චක‍්ඛුස‍්ස චෙ භික‍්ඛු නිබ‍්බිදාය විරාගාය නිරොධාය පටිපන‍්නො හොති, ධම‍්මානුධම‍්මපටිපන‍්නො භික‍්ඛූති අලං වචනාය; චක‍්ඛුස‍්ස චෙ භික‍්ඛු නිබ‍්බිදා විරාගා නිරොධා අනුපාදා විමුත‍්තො හොති, දිට‍්ඨධම‍්මනිබ‍්බානප‍්පත‍්තො භික‍්ඛූති අලං වචනාය;
මහණ, ඉදින් ඇසෙහි නිර්වේදය පිණිස විරාගය පිණිස, නිරෝධය පිණිස දහම් දෙසන්නේ නම් මහණ තෙමේ ධම්මකථික ය”යි කියන්නට සුදුසු ය. මහණ, ඉදින් ඇසෙහි නිර්වේදය පිණිස, විරාගය පිණිස, නිරෝධය පිණිස පිළිපන්නේ වේ නම් මහණ තෙමේ දහමට අනුලොම් පිළිවෙතෙහි පිළිපන්නේ යයි කියන්නට සුදුසු ය. මහණ, ඉදින් ඇසෙහි නිර්වේදයෙන් විරාගයෙන් නිරෝධයෙන් උපාදාන රහිත ව මිදුණේ වේ නම් මහණ තෙමේ දිටුදැමියෙහි නිවනට පැමිණියේ යයි කියන්නට සුදුසු ය.
සොතස‍්ස -පෙ- ඝානස‍්ස -පෙ- ජිව‍්හාය -පෙ- කායස‍්ස -පෙ- මනස‍්ස චෙ භික‍්ඛු නිබ‍්බිදාය විරාගාය නිරොධාය ධම‍්මං දෙසෙති, ධම‍්මකථිකො භික‍්ඛූති අලං වචනාය; මනස‍්ස චෙ භික‍්ඛු නිබ‍්බිදාය විරාගාය නිරොධාය පටිපන‍්නො හොති, ධම‍්මානුධම‍්මප‍්පටිපන‍්නො භික‍්ඛූති අලං වචනාය; මනස‍්ස චෙ භික‍්ඛු නිබ‍්බිදා විරාගා නිරොධා අනුපාදාවිමුත‍්තො හොති, දිට‍්ඨධම‍්මනිබ‍්බානප‍්පත‍්තො භික‍්ඛූති අලංවචනායාති.
කනෙහි ... නැහැයෙහි ... දිවෙහි ... කයෙහි ... මහණ, ඉදින් සිතෙහි නිර්වේදය පිණිස, විරාගය පිණිස, නිරෝධය පිණිස දහම් දෙසන්නේ නම් මහණ තෙමේ ධම්මකථික ය යි කියන්නට සුදුසු ය. මහණ, ඉදින් සිතෙහි නිර්වේදය පිණිස, විරාගය පිණිස, නිරෝධය පිණිස පිළිපන්නේ වේ නම් මහණ තෙමේ දහමට අනුලොම් පිළිවෙතෙහි පිළිපන්නේ යයි කියන්නට සුදුසු ය. මහණ, ඉදින් සිතෙහි නිර්වේදයෙන් විරාගයෙන් නිරෝධයෙන් උපාදාන රහිත ව මිදුණේ වේ නම් මහණ තෙමේ දිටුදැමියෙහි නිවන් පැමිණියේ යයි කියන්නට සුදුසු යයි.
නවපුරාණවග‍්ගො පඤ‍්චදසමො.
පසළොස් වැනි නවපුරාණ වර්‍ග යි.
තත්‍රුද‍්දානං
එහි සූත්‍රනාමාවලිය:
කම‍්මං චත‍්තාරි සප‍්පායා අනන‍්තෙවාසිකිමත්‍ථියා අත්‍ථි නු ඛො පරියායො ඉන්‍ද්‍රියකථිකෙන චාති
කම්ම සූත්‍රය, සප්පාය සූත්‍ර සතර ය, අනන්තෙවාසි කිමත්‍ථිය සූත්‍ර දෙක ය, අතථිනුඛොපරියාය සූත්‍රය, ඉන්‍ද්‍රියසම්පන්න ධම්මකථික සූත්‍ර දෙක ය යි සූත්‍ර දශයෙකි.
තත්‍ර වග‍්ගුද‍්දාන:
එහි වර්‍ගනාමාවලිය:
යොගක‍්ඛෙමඤ‍්ච ලොකඤ‍්ච ගහපති දෙවදහෙන ච නවපුරාණෙන පඤ‍්ඤාසං තතියං තෙන වුච‍්චතීති.
යෝගක්ඛේම, ලෝක වර්‍ග දෙකෙන් ද, ගහපති, දේවදහ වර්‍ග දෙකෙන් ද, ඒ නවපුරාණ වර්‍ගයෙන් ද තෙවන පඤ්ඤාසකය කියනු ලැබේ යි.
තතියො පණ‍්ණාසකො
තෙවන පඤ්ඤාසකය නිමි.