අචෙලකසික‍්ඛාපදං
6. 5. 1.
6. 5. 1.
අචෙලකසික‍්ඛාපදං.
අචේලක ශික්‍ෂාපදය
1. තෙන සමයෙන බුද‍්ධො භගවා වෙසාලියං විහරති මහාවනෙ කූටාගාරසාලායං තෙන ඛො පන සමයෙන සඞ‍්ඝස‍්ස ඛාදනීයං උස‍්සන‍්නං හොති. අථ ඛො ආයස‍්මා ආනන්‍දො භගවතො එතමත්‍ථං ආරොචෙසි තෙනහානන්‍ද විඝාසාදානං පූවං දෙහීති. එවං භන‍්තෙති ඛො ආයස‍්මා ආනන්‍දො භගවතො පටිස‍්සුණිත්‍වා විඝාසාදෙ පටිපාටියා නිසීදාපෙත්‍වා එකෙකං පූවං දෙන‍්තො අඤ‍්ඤතරිස‍්සා පරිබ‍්බාජිකාය එකං මඤ‍්ඤමානො ද‍්වෙ පූවෙ අදාසි. සාමන‍්තා පරිබ‍්බාජිකායො තං පරිබ‍්බාජිකං එතදවොචුං. “ජාරො තෙ එසො සමණො”ති. න මෙ සො සමණො ජාරො, එකං මඤ‍්ඤමානො ද‍්වෙ පූවෙ අදාසීති දුතියම‍්පි ඛො .… තතියම‍්පි ඛො ආයස‍්මා ආනන්‍දො එකෙකං පූවං දෙන‍්තො තස‍්සායෙව පරිබ‍්බාජිකාය එකං මඤ‍්ඤමානො ද‍්වෙ පූවෙ අදාසි. සාමන‍්තා පරිබ‍්බාජිකායො තං පරිබ‍්බාජිකං එතදවොචුං. “ජාරො තෙ එසො සමණො”ති. “න මෙසො සමණො ජාරො එකං මඤ‍්ඤමානො ද‍්වෙ පූවෙ අදාසීති. ජාරො න ජාරොති භණ‍්ඩිංසු.
1. එසමයෙහි භාග්‍යවත් බුදුහු විසල් පුර මහවෙනෙහි කුළාර හල්හි වැඩැවෙසෙති, එසමයෙහි වනාහි සඟනට කැවිලි බහුල වූයේ වෙයි, එකල්හි ආයුෂ්මත් ආනන්‍ද ස්ථවිරයන් වහන්සේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට තෙල කරුණ සැලකළහ. එසේ වී නම් ආනන්‍දයෙනි, ඉඳුල් කන්නවුනට කැවුම් දෙව යි. එසේ යැ වහන්සැ යි ආයුෂ්මත් ආනන්‍ද තෙරණුවෝ භාග්‍යවතුන්ට පිළිවදන් දී ඉඳුල් කන්නවුන් පිළිවෙළින් හිඳුවා එක් එක් කැවුමක් දෙන්නාහු එක්තරා පිරිවැජියකට එකෙකැ යි හඟිමින් දෙ කැවුමක් දුන්හ. අවට පිරිවැජිනියෝ එපිරිවැජිනියට මෙය කීහු. “තෙල මහණ තීගේ සොර සැමි දැ”යි තෙල මහණ මාගේ සොර සැමි නො වෙයි, එකෙකැ යි හඟිමින් දෙ කැවුමක් දුන් වනැ යි. දෙවනවට ද ... තෙවනවට ද ආයුෂ්මත් ආනන්‍ද තෙරණුවෝ එක් එක් කැවුමක් දෙන්නෝ එ මැ පිරිවැජිනියට එකෙකැ යි හඟිමින් දෙ කැවුමක් දුන්හ, අවට පිරිවැජිනියෝ එපිරිවැජිනියට මෙය කීහු: “තෙල මහණ තීගේ සොරසැමි දැ”යි තෙල මහණ මාගේ සොරසැමි නො වෙයි, එකෙකැ යි හඟිමින් දෙ කැවුමක් දුන් වනැ යි. සොරසැමි යැ නො සොරසැමි” යැ යි ඩබර කළහ.
2. අඤ‍්ඤතරොපි ආජීවිකො පරිවෙසනං අගමාසි. අඤ‍්ඤතරො භික්ඛු පහූතෙන සප‍්පිනා ඔදනං මද‍්දිත්‍වා තස‍්ස ආජීවකස‍්ස මහන‍්තං පිණ‍්ඩං අදාසි. අථ ඛො සො ආජීවිකො තං පිණ‍්ඩං ආදාය අගමාසි. අඤ‍්ඤතරො ආජීවිකො තං ආජීවිකං එතදවොච. “කුතො තයා ආවුසො පිණ‍්ඩො ලද‍්ධො”ති. තස‍්සාවුසො සමණස‍්ස ගොතමස‍්ස මුණ‍්ඩගහපතිකස‍්ස පරිවෙසනාය ලද‍්ධොති. අස‍්සොසුං ඛො උපාසකා තෙසං ආජීවිකානං ඉමං කථාසල‍්ලාපං. අථ ඛො තෙ උපාසකා යෙන භගවා තෙනුපසඞ‍්කමිංසු, උපසඞ‍්කමිත්‍වා භගවන‍්තං අභිවාදෙත්‍වා එකමන‍්තං නිසීදිංසු. එකමන‍්තං නිසින‍්නා ඛො තෙ උපාසකා භගවන‍්තං එතදවොචුං. “ඉමෙ භන‍්තෙ තිත්‍ථියා අවණ‍්ණකාමා බුද‍්ධස‍්ස අවණ‍්ණකාමා ධම‍්මස‍්ස අවණ‍්ණකාමා සඞ‍්ඝස‍්ස, සාධු භන‍්තෙ අය්‍යා තිත්‍ථියානං සහත්‍ථා න දදෙය්‍යුන‍්ති. අථ ඛො භගවා තෙ උපාසකෙ ධම‍්මියා කථාය සන්‍දස‍්සෙසි සමාදපෙසි සමුත‍්තෙජෙසි සම‍්පහංසෙසි. අථ ඛො තෙ උපාසකා භගවතා ධම‍්මියා කථාය සන්‍දස‍්සිතා සමාදපිතා සමුත‍්තෙජිතා සම‍්පහංසිතා උට‍්ඨායාසනා භගවන‍්තං අභිවාදෙත්‍වා පදක‍්ඛිණං කත්‍වා පක‍්කමිංසු.
2. එක්තරා ආජීවකයෙක් ද දන් වළඳන තැනට ගියේ ය. එක්තරා මහණෙක් බොහෝ වූ ගිතෙලින් බත් හනා මහත් පිඬුවක් ඒ ආජීවකයාට දුන්නේ යැ. එකල්හි ඒ ආජීවක තෙමේ ඒ බත් පිඬුව රැගෙන ගියේ යි. එක්තරා ආජීවකයෙක් ඒ ආජීවකයාට මෙය කී යැ. “ඇවැත්නි, තා විසින් පිඬු කොයින් ලබන ලද” දැ යි ඇවැත්නි, ඒ මුඬුගැහැවි මහණගොයුම්හුගේ දන් වළඳනා තෙනින් ලදිමි, උවසුවෝ ඒ ආජීවකයන්ගේ මේ කථාසල්ලාපය ඇසූහු, එකල්හි ඒ උවසුවෝ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙත එළැඹියහ. එළැඹ භාග්‍යවතුන් වැඳ එකත් පසෙකැ හුන්හු. එකත් පසෙකැ හුන් ඒ උවසුවෝ භාග්‍යවතුන්හට මෙය කීහු. “ස්වාමීනි, මේ අන්තොටුවෝ බුදුනට ගරහනු කැමැතියෝ දහමට ගරහනු කැමැතියෝ සඟනට ගරහනු කැමැතියෝ යි. ස්වාමීනි, ආර්‍ය්‍යයෝ අන්තොටුවනට සියතින් යමක් නො දෙන්නහු නම් මැනැවැ යි. එකල්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ දැහැමි කථායෙන් ඒ උවසුවනට (දෙලෝවැඩ) මොනවට දැක්වූ සේක. (කුසල්දහම්හි) සමාදන් කරවූ සේක. මොනවට තෙද ගැන්වූ සේක, මොනවට සතුටු කරවූ සේකි. එකල්හි ඒ උවසුවෝ භාග්‍යවතුන් විසින් දැහැමි කථායෙන් මොනවට දක්වන ලදුවෝ මොනවට සමාදන් කරවන ලදුවෝ මොනවට තෙද ගන්වන ලදුවෝ මොනවට සතුටු කරවන ලදුවෝ හුනස්නෙන් නැගිට භාග්‍යවතුන් සකසා වැඳ පැදකුණු කොට ගියහ.
3. අථ ඛො භගවා එතස‍්මිං නිදානෙ එතස‍්මිං පකරණෙ ධම‍්මිං කථං කත්‍වා භික‍්ඛූ ආමන‍්තෙසි. තෙන හි භික‍්ඛවෙ භික‍්ඛූනං සික‍්ඛාපදං පඤ‍්ඤාපෙස‍්සාමි, දස අත්‍ථවසෙ පටිච‍්ච සඞ‍්ඝසුට‍්ඨුතාය -පෙ- සද‍්ධම‍්මට‍්ඨිතියා විනයානුග‍්ගහාය. එවඤ‍්ච පන භික‍්ඛවෙ ඉමං සික‍්ඛාපදං උද‍්දිසෙය්‍යාථ:
3. ඉක්බිති භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙකරුණෙහි ලා මෙ අවසරයෙහි ලා දැහැමි කථා කොට මහණුන් ඇමතූ සේක. එසේ වී නම් මහණෙනි, කරුණු දසයක් පිණිස මහණුන්හට සිකපද පනවන්නෙමි. සඟුන්ගේ මනා පිළිගැනුම, සඟුන්ගේ පහසුබව ... සසුන් පැවැත්ම, විනයට රුකුල් දීම පිණිස යැ. මෙසේත් මහණෙනි, මේ සිකපදය උදෙසවු:
“යො පන භික්ඛු අචෙලකස‍්ස වා පරිබ‍්බාජකස‍්ස වා පරිබ‍්බාජිකාය වා සහත්‍ථා ඛාදනීයං වා භොජනීයං වා දදෙය්‍ය පාචිත‍්තිය”න‍්ති.
“යම් මහණෙක් නිවටක්හට හෝ පිරිවැජියකුට හෝ පිරිවැජියකට හෝ සියතින් කෑයුතු දැයක් හෝ බිදියයුතු දැයක් හෝ දෙන්නේ නම් පචිති වේ” යයි.
4. යො පනාති: යො යාදිසො -පෙ- භික‍්ඛූති -පෙ- අයං ඉමස‍්මිං අත්‍ථෙ අධිප‍්පෙතො භික‍්ඛූති. අචෙලකො නාම: යො කොචි පරිබ‍්බාජක සමාපන‍්නො නග‍්ගො. පරිබ‍්බාජකො නාම: භික‍්ඛුඤ‍්ච සාමණෙරඤ‍්ච ඨපෙත්‍වා යො කොචි පරිබ‍්බාජකසමාපන‍්නො. පරිබ්බාජිකා නාම: භික‍්ඛුනිඤ‍්ච සික‍්ඛමානඤ‍්ච සාමණෙරිඤ‍්ච ඨපෙත්‍වා යා කාචි පරිබ‍්බාජිකසමාපන‍්නා. ඛාදනීයං නාම: පඤ‍්චභොජනානි උදකදන‍්තපොනං ඨපෙත්‍වා අවසෙසං ඛාදනීයං නාම.
4. යො පන: යම්, යම්බඳු ... භික්ඛු ... මෙතෙම මේ අර්‍ත්‍ථයෙහි ලා අදහස් කරන ලද භික්‍ෂු යි; අචේලක නම්: යම් කිසි පිරිවැජිබවට පැමිණි නිරිවතෙකි. පරිබ්බාජික නම් මහණ ද හෙරණ ද තබා යම් කිසි පිරිවැජිබවට පැමිණියෙකි. පරිබ්බාජිකා නම්: මෙහෙණ ද සික්මනුව ද හෙරැණිය ද තබා යම් කිසි පිරිවැජිබවට පැමිණියකි. ඛාදනීය නම්: පස් බොජුන් දැහැටු පැන් තබා අවශේෂය ඛාදනීය නම් වෙයි.
භොජනීයං නාම: පඤ‍්චභොජනානි ඔදනො කුම‍්මාසො සත‍්තු මච‍්ඡො මංසං. දදෙය්‍යාති: කායෙන වා කායපටිබද‍්ධෙන වා නිස‍්සග‍්ගියෙන වා දෙති, ආපත‍්ති පාචිත‍්තියස‍්ස.
භෝජනීය නම්: බත් යැ කොමුපිඬු යැ අත්සුණු යැ දියමස් යැ ගොඩ මස් යැ යන පස්බොජුනි. දදෙය්‍ය: කයින් හෝ කයපිළිබද්දෙන් හෝ නිසැගියෙන් හෝ දේ නම් පචිති ඇවැත් වේ.
තිත්‍ථියෙ තිත්‍ථියසඤ‍්ඤී සහත්‍ථා ඛාදනීයං වා භොජනීයං වා දෙති ආපත‍්ති පාචිත‍්තියස‍්ස. තිත්‍ථියෙ වෙමතිකො සහත්‍ථා ඛාදනීයං වා භොජනීයං වා දෙති ආපත‍්ති පාචිත‍්තියස‍්ස. තිත්‍ථියෙ අතිත්‍ථියසඤ‍්ඤී සහත්‍ථා ඛාදනීයං වා භොජනීයං වා දෙති ආපත‍්ති පාචිත‍්තියස‍්ස.
තීර්‍ත්‍ථකයා කෙරෙහි තීර්‍ත්‍ථකසංඥා ඇතියේ සියතින් කෑයුතු දැයක් හෝ බිදියයුතු දැයක් හෝ දේ නම් පචිති ඇවැත් වෙයි. තීර්‍ත්‍ථකයා කෙරෙහි විමති ඇතියේ සියතින් කෑයුතු දැයක් හෝ බිදිය යුතු දැයක් හෝ දේ නම් පචිති ඇවැත් වෙයි. තීර්‍ත්‍ථකයා කෙරෙහි අතීර්‍ත්‍ථකසංඥා ඇතියේ සියතින් කෑයුතු දැයක් හෝ බිදියයුතු දැයක් හෝ දේ නම් පචිති ඇවැත් වේ.
උදකදන‍්තපොනං දෙති ආපත‍්ති දුක‍්කටස‍්ස. අතිත්‍ථියෙ තිත්‍ථියසඤ‍්ඤී ආපත‍්ති දුක‍්කටස‍්ස. අතිත්‍ථියෙ වෙමතිකො ආපත‍්ති දුක‍්කටස‍්ස. අතිත්‍ථියෙ අතිත්‍ථියසඤ‍්ඤී අනාපත‍්ති.
දැහැටු පැන් දේ නම් දුකුළා ඇවැත් වෙයි. අතීර්‍ත්‍ථකයා කෙරෙහි තීර්‍ත්‍ථකසංඥා ඇතියේ නම් දුකුළා ඇවැත් වෙයි. අතීර්‍ත්‍ථකයා කෙරෙහි විමති ඇතියේ නම් දුකුළා ඇවැත් වෙයි. අතීර්‍ත්‍ථකයා කෙරෙහි අතීර්‍ත්‍ථකසංඥා ඇතියේ නම් ඇවැත් නැති.
අනාපත‍්ති: දාපෙති න දෙති උපනික‍්ඛිපිත්‍වා දෙති බාහිරාලෙපං දෙති උම‍්මත‍්තකස‍්ස ආදිකම‍්මිකස‍්සාති.
දෙවා නම් නො දේ නම් වෙතැ තබා දේ නම් බැහැරී ගැල්වීමක් දේ නම් ඇවැත් නැත, උම්මත්තකයහට ආදිකම්මිකයහට ඇවැත් නැති.
අචෙලක සික‍්ඛාපදං පඨමං.
අචේලක ශික්‍ෂාපදය නිමි.