15. කකණ්ටකවග්ගො
15. කකණ්ටකවග්ගො.
15. කකණ්ටක වර්ගය
141. න පාපජනසංසෙවී අච්චන්තසුඛමෙධති, ගොධාකුලං කකණ්ටො’ව කලිං පාපෙති අත්තානන්ති.
141. පාපජනයා සෙවුනා පුද්ගල ඒකාන්තයෙන් සුව නො වඩයි. (නො ලබයි.) කකණ්ටකයා (කටුස්සා) කෙරෙන් ගෝධාකුලය මෙන් තමා ද තමා හා එක් වූවනුදු විනාශයට පමුණුවයි.
1. ගොධජාතකං.
1. ගෝධ ජාතක යි.
142. එතං හි තෙ දුරාජානං යං සෙසි මතසායිකං, යස්ස තෙ කඩ්ඪමානස්ස හත්ථා දණ්ඩො න මුච්චතී’ති.
142. යම් කාරණයෙකින් මළ එකක්හු මෙන් හෝනෙහි ද? තොපගේ මේ කාරණය නො දතහැකි ය. (කවර හෙයින් ද යත්:) දඬුකෙළවර අදනා කල්හි තොපගේ අතින් මුගුරුදණ්ඩ නො මිදේ ද (එහෙයිනි.)
2. සිගාලජාතකං.
2. සිඟාල ජාතක යි.
143. ලසී ච තෙ නිප්ඵලිතා මත්ථකො ච විදාළිතො, සබ්බා තෙ ඵාසුකා භග්ගා අජ්ජ ඛො ත්වං විරොචසී’ති.
143. තාගේ හිස්මුල් ද පිටතට නික්මුණේ ය. හිසද පළන ලද්දේ ය. තාගේ සියලු ඉළඇට බිඳුණේ ය. අද වූකලි තෝ බබළන්නෙහි ය.
3. විරොචනජාතකං.
3. විරොචන ජාතක යි.
144. බහුම්පෙතං අසඞ්ගි ජාතවෙද යං තං වාලධිනා හි පූජයාම, මංසාරහස්ස නත්ථජ්ජ මංසං නඞ්ගුට්ඨම්පි භවං පටිග්ගහාතූ’ති.
144. අසත්පුරුෂ වූ ගිනිදෙවිය, යම් හෙයෙකින් තා වාලධියෙන් පුදමෝ ද මෙ පමණකුදු (තමනට අයිති දේ රැකගත නොහැකි තොපට) බෙහෙව මාංසානුභවයට සුදුසු තොපට අද මස් නැත. පින්වත නඟුට ද පිළිගනීවා.
4. නඞ්ගුට්ඨජාතකං.
4. නඞ්ගුට්ඨ ජාතක යි.
145. න ත්වං රාධ විජානාසි අඩ්ඪරත්තෙ අනාගතෙ, අව්යායතං විලපසි විරත්තා කොසියායනෙ’ති.
145. රාධය, තෝ මධ්යමරාත්රිය නො ආ කල්හි (මෙතෙක් දෙනා ආවාහු යයි) නො දන්නෙහි ය. (එසේ වූ තෝ පරපුරුෂයන් වළකනුව) අව්යක්ත වූ විලාපයක් බණන්නෙහි ය. බැමිණිය බමුණා කෙරෙහි නො ඇලුණා ය.
5. රාධජාතකං.
5. රාධ ජාතක යි.
146. අපි නු හනුකා සන්තා මුඛඤ්ච පරිසුස්සති, ධරමාම න පාරෙම පූරතෙව මහොදධී’ති.
146. අපගේ හනු (හකු) විඩාවට පැමිණියේ ය. මුඛය ද වියළෙයි. මුහුදු දිය ඇදලන්නට වීර්ය්ය කරම්හ. දිය හිස් කළ නො හෙම්හ. මහමුහුද පිරේ ම ය.
6. කාකජාතකං.
6. කාක ජාතක යි.
147. න ඉදං දුක්ඛං අදුං දුක්ඛං යං මං තුදති වායසො යං සාමා පුප්ඵරත්තෙන කත්තිකං නානුභොස්සතීති.
147. කවුඩු තෙම (හුල තියා සිටින) මා තුඩින් විදින්නේ ය. යන යම් දුකක් ඇද්ද, මෙය මට දුක් නො වෙයි. (මාගේ අඹු) සාමා වනුක් මලින් රැඳූ වස්ත්රයෙන් සැරසී කාර්තිකොත්සවශ්රීය නො විඳී යන යමක් ඇද්ද, එය මට දුක් වේ.
7. පුප්ඵරතජාතකං.
7. පුප්ඵරත්ත ජාතක යි.
148. නාහං පුනං න ච පුනං න චාපි අපුනප්පුනං. හත්ථිඛොන්දිං පවෙක්ඛාමි. තථා හි භයතජ්ජිතො’ති.
148. මම ඇත්කඳ තුළට නැවත නො යෙමි, නැවත ද නො යෙමි, නැවත නැවත ද නො යෙමි. ඒ එසේ මැ ය. එපමණම භයින් තැති ගත්තෙම් වෙමි.
8. සිගාලජාතකං.
8. සිඟාල ජාතක යි.
149. එකපණ්ණො අයං රුක්ඛො න භූම්යා චතුරඞ්ගුලො, ඵලෙන විසකප්පෙන මහායං කිං භවිස්සතීති.
149. මේ (කොසඹ) ගස (දෙපසෙහි) එක එක පත් ඇත්තේ ය. බිමින් සතරඟුලක් වැඩියේ ද නො වෙයි. හලාහල විෂ සමාන වූ පත්රයෙන් යුක්ත ය. මහත් වැ වැඩුණේ කුමක් නම් වන්නේ ද.
9. එකපණ්ණජාතකං.
9. ඒකපණ්ණ ජාතක යි.
150. අසන්තං යො පගණ්හාති අසන්තඤ්චුපසෙවති, තමෙව ඝාසං කුරුතෙ ව්යග්ඝො සඤ්ජීවකො යථාති.
150. යමෙක් අසත්පුරුෂයාට සත්කාර සම්මාන කෙරේ ද අසත්පුරුෂයා සේවන හෝ කෙරේ ද, (ඒ අසත්පුරුෂයා) ඔහු ම ගිලගනී. (විනාශයට පත් කෙරෙයි) ව්යාඝ්ර සංජීවක දෙ දෙනා මෙනි.
10. සඤ්ජිවජාතකං.
10. සඤ්ජීව ජාතක යි.
කකණ්ටකවග්ගො පණ්ණරසමො.
පසළොස් වැනි කකණ්ටක වර්ග යි.
තස්සුද්දානං:
එහි උද්දානය:
සුඛමෙධතිදණ්ඩවරො ච පුන ලසිවාලධීපඤ්චමරාධවරො, සමභොදධිකත්තිකඛොන්දි පුන චතුරඞ්ගුලබ්යග්ඝවරෙන දස.
සුඛමේධ (ගෝධ) දණ්ඩවර (සිගාල) ලසි (විරොචන) වාලධි (නඞ්ගුට්ඨ) පස් වැනි රාධ මහොදධි (කාක) කත්තීක (පුප්ඵරත්ත) බොන්දි (සිගාල) චතුරඞ්ගුල (ඒකපණ්ණ) ව්යග්ඝ (සංජීව) යන දසය යි.
උපරිමපණ්ණාසකො.
උපරිම පණ්ණාසක යි.
එකකනිපාතො නිට්ඨිතො.
එකක නිපාතය නිමි.
තත්ර වග්ගුද්දානං:
එහි වග්ගුද්දාන:
අපණ්ණකං සීලවග්ගකුරුඞ්ග කුලාවකං අත්ථකාමෙනපඤ්චමං, ආසිංසොඉත්ථිවරුණං අපායි. ලිත්තවග්ගෙන තෙරස, පරොසතං හංසිසරික්ඛං අසම්පදංකකණ්ටවග්ගො.
අපණ්ණක - සීලව - කුරුඞ්ග - කුලාවක - පස්වැනි අත්ථකාම - ආසිංස - ඉත්ථි - වරණ - අපායිම්හ - දස වැනි ලින්ත - පරොසත - හංසි - පරික්ඛ (කුසනාළි) අසම්පදාන - කකණ්ටක යනු යි.